Kayısıyı bu yıl da don vurdu!

TZOB Başkanı Bayraktar, kayısı üretiminin belkemiği olan Malatya'da yaşanan don olayının kayısıyı çok kötü etkilediğini bildirerek, “Malatya'nın yanı sıra diğer üretim merkezlerinde de don gerçekleşti. Bazı bölgelerimizde yüzde 60'lara varan ürün kaybı bekleniyor” dedi.

Kayısıyı bu yıl da don vurdu!
banner200
banner217

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 4-6 Nisan ve 22-23 Nisan 2014 tarihlerinde kayısı üretiminin belkemiği olan Malatya'da yaşanan don olayının kayısıyı çok kötü etkilediğini bildirerek, “Malatya'nın yanı sıra diğer üretim merkezlerinde de don gerçekleşti. Geçen yıl don kayısıya büyük hasar vermişti. Bu yıl da kayısı dondan etkilendi. Bazı bölgelerimizde yüzde 60'lara varan ürün kaybı bekleniyor” dedi.

Bayraktar, yaptığı açıklamada, 2014 yılı Mart ayı sonunda yaşanan don zararı nedeniyle, 2013 yılında ise 780 bin ton olarak gerçekleşen Türkiye kayısı üretiminin, 2014 yılında yüzde 65,4 azalışla 270 bin tona gerilediğini vurguladı. İklimsel faktörlere bağlı olarak don olayının çok etkili olduğu dönemlerde kayısı rekoltesinde ciddi düşüşler yaşanabildiğine dikkati çeken Bayraktar, kayısı üretiminin 2000 yılında 530 bin ton, 2005 yılında 860 bin ton, 2010 yılında ise 450 bin ton olduğunu bildirdi. Bayraktar, 2014 yılında Mart ayı sonunda yaşanan don afeti nedeniyle kayısı üretiminin yarısından fazlasını karşılayan Malatya'da yüzde 90'ın üzerinde zarar meydana geldiğini ve diğer illerdeki düşüşle birlikte ülke üretiminin 270 bin tona gerilediğine dikkati çekti.

Kayısı dondan en çok etkilenen ürünler içinde

Nisan ayında gerçekleşen dondan en çok etkilenen ürünler içinde kayısının bulunduğunu bildiren Bayraktar, şunları kaydetti:

“Zararın boyutu büyük. Malatya ilinde geçen yıl ki kadar olmasa da yüzde 60'lara varan oranda zarar bekleniyor. Bu durum, 2014 yılında dibe vuran önemli ihraç ürünlerimizden biri olan kuru kayısı rekoltesinde düşüşe yol açacaktır.

Türkiye'de, Karadeniz Bölgesinin çok nemli olan doğu kısımları ile kış soğukların çok şiddetli olduğu Doğu Anadolu Bölgesinin yüksek yaylaları dışında hemen her yerde kayısı yetiştiriliyor. Normal yıllarda üretimin yarıdan fazlası Malatya'dan sağlanıyor. Bu ilimizi Mersin, Kahramanmaraş, Elazığ, Iğdır, Isparta, Antalya ve Kayseri illerimiz izliyor.

Sofralık kayısı üretimi Mersin, Isparta, Antalya, Adana, Hatay illerimizde yapılırken, Malatya ilimizde üretilen yaş kayısının yüzde 90'ı kurutmalık olarak değerlendirilmekte, kurutulan kayısının da çok büyük bölümü ihraç edilmektedir. Malatya ili kayısı üretiminde ülkemizin ve dünyanın başkenti durumundadır.”

Tarım sigortası prim miktarları düşürülmelidir

Kayısının da erken çiçek açan meyve türü olması nedeniyle ilkbahar geç donlarından etkilenmekte olduğunu vurgulayan Bayraktar, şu bilgileri verdi:

“4-6 Nisan ve 22-23 Nisan 2014 tarihlerinde kayısı üretiminin belkemiği olan Malatya'da yaşanan don olayı kayısıyı çok kötü etkiledi. Malatya'nın yanı sıra diğer üretim merkezlerinde de don gerçekleşti. Geçen yıl don, kayısıya büyük hasar vermişti. Bu yıl da kayısı dondan etkilendi. Bazı bölgelerimizde yüzde 60'lara varan ürün kaybı bekleniyor En fazla zarar gören kesim yine üreticilerimiz...

Üreticilerimizin uğradığı kaybın bir nebze olsun karşılanması, tarımsal üretimde sürekliliğin sağlanması açısından, tarım sigortasının düzenli olarak her yıl yaptırılması büyük önem taşımaktadır. Tarım sigortalarından beklenen faydanın sağlanabilmesi ve üreticilerimizin tarım sigortası talebinin artması için prim miktarları ve muafiyet oranları düşürülmelidir. Üreticilerimiz düzenli olarak her yıl tarım sigortası yaptırması sağlanmalı, sigortanın önemi konusunda da bilinçlendirilmelidir.”

İhracat geliri 350 milyon doları geçiyor

Don afetinden zarar görenin sadece kayısı üreticisi olmayacağını, dünya kuru kayısı üretimi ve ticaretinin yaklaşık yüzde 75'ini yapan Türkiye'nin ekonomisinin de önemli bir kayba uğrayacağına dikkat çeken Bayraktar, “Yıllara göre değişmekle birlikte kuru kayısı ihracatımız 300, taze kayısı ihracatımız 40 milyon doların üzerindedir. Bu üründen 2013 yılında 314,1 milyon dolar kuru kayısı, 42,5 milyon dolarlık da taze kayısı olmak üzere 356,6 milyon dolarlık ihracat geliri elde eden Türkiye için kayısı çok önemli” dedi.

Dünya kuru kayısı ihracatının yaklaşık yüzde 80'i ise Türkiye tarafından yapıldığını bildiren Bayraktar, ülke ekonomisine önemli katkı sağlayan kayısıda iki yıl üst üste meydana gelen don nedeniyle mağduriyet yaşayan üreticilerin oldukça zor durumda kaldıklarını belirtti.

Üreticinin kaybının telafi edilmesi için yapılması gerekenler

Bayraktar, “üreticilerin kaybının telafi edilebilmesi, üretime devam edebilmelerinin sağlanması bakımından, dekar başına ödeme yapılmalı, düşük faizli kredi dışında, Ziraat Bankası, Tarım Kredi Kooperatifleri ve diğer bankalardan yüksek faizle kredi kullanan üreticilerimizin borçları da ertelenmelidir” dedi.

İller itibarıyla 2013 ve 2014 yıllarında kayısı üretimi ve değişim oranı şöyle:

2013

2014

Kayısı

Kayısı

Üretimi

Üretimi

Değişim

İller

(Ton)

(Ton)

(Yüzde)

1

Malatya

411.825

38.654

-90,6

2

Mersin

94.055

111.738

18,8

3

Kahramanmaraş

78.620

994

-98,7

4

Elazığ

39.514

11.390

-71,2

5

Iğdır

20.342

0

-100,0

6

Isparta

16.582

12.141

-26,8

7

Antalya

16.316

27.463

68,3

8

Kayseri

13.323

1.478

-88,9

9

Karaman

9.420

7.090

-24,7

10

Hatay

8.535

6.546

-23,3

11

Ankara

5.055

4.513

-10,7

12

Adana

4.860

5.205

7,1

13

Konya

4.378

3.437

-21,5

14

Sivas

4.327

1.267

-70,7

15

Kars

4.206

6.724

59,9

16

Afyonkarahisar

4.158

1.600

-61,5

17

Erzincan

3.850

861

-77,6

18

Çanakkale

3.340

3.403

1,9

19

Niğde

3.336

417

-87,5

20

Nevşehir

3.289

0

-100,0

21

Manisa

2.488

2.776

11,6

22

İzmir

2.384

2.625

10,1

23

Denizli

2.218

2.171

-2,1

24

Muğla

1.706

1.850

8,4

25

Gaziantep

1.645

873

-46,9

26

Aydın

1.279

1.541

20,5

27

Erzurum

1.132

1.140

0,7

28

Amasya

1.122

70

-93,8

29

Balıkesir

1.085

1.058

-2,5

30

Uşak

1.075

894

-16,8

31

Van

988

871

-11,8

32

Aksaray

974

381

-60,9

33

Hakkari

951

494

-48,1

34

Yozgat

928

561

-39,5

35

Diyarbakır

831

620

-25,4

36

Artvin

824

804

-2,4

37

Adıyaman

797

515

-35,4

38

Osmaniye

728

1.109

52,3

39

Burdur

719

729

1,4

40

Çorum

672

188

-72,0

41

Kırıkkale

639

108

-83,1

42

Mardin

589

296

-49,7

43

Şanlıurfa

488

342

-29,9

44

Tokat

463

50

-89,2

45

Kırşehir

427

238

-44,3

46

Eskişehir

394

219

-44,4

47

Bingöl

385

102

-73,5

48

Tekirdağ

370

405

9,5

49

Edirne

355

356

0,3

50

Gümüşhane

277

264

-4,7

51

Bilecik

241

239

-0,8

52

Kütahya

221

187

-15,4

53

Tunceli

210

79

-62,4

54

Kırklareli

179

166

-7,3

55

Kilis

157

53

-66,2

56

Çankırı

126

40

-68,3

57

Bitlis

119

165

38,7

58

Batman

113

158

39,8

59

İstanbul

92

91

-1,1

60

Ağrı

59

47

-20,3

61

Siirt

47

45

-4,3

62

Bayburt

40

29

-27,5

63

Sakarya

31

33

6,5

64

Muş

25

27

8,0

65

Bursa

25

25

0,0

66

Sinop

20

21

5,0

67

Şırnak

20

16

-20,0

68

Karabük

6

3

-50,0

69

Kastamonu

3

3

0,0

70

Düzce

2

2

0,0

Toplam

780.000

270.000

-65,4

YORUM EKLE
banner151

banner251