Küresel siyasetin kalbi Orta Doğu’da atarken, Türk çiftçisi bu gerilimin faturasını tarlasında ödemeye başladı. Hürmüz Boğazı'nın kapanma noktasına gelmesiyle dünya gübre ticaretinin 16 milyon tonluk can damarı kesildi. Azotlu gübre üretiminin ana ham maddesi olan doğal gaz ve amonyak sevkiyatındaki aksama, iç piyasada gübre fiyatlarını bir gecede yukarı çekti.
ÜRE GÜBRESİ 30 TL’YE DAYANDI
Saha verilerini ve küresel tabloyu www.millermagazine.com'a değerlendirendeğerlendiren Ulusal Hububat Konseyi (UHK) Araştırma ve Danışma Kurulu Üyesi Prof. Dr. Süleyman Soylu, fiyatlardaki sert tırmanışa dikkat çekti. Soylu, kısa süre öncesine kadar kilogramı 25 TL olan üre gübresinin, piyasadaki türbülansla birlikte 29-30 TL bandına çıktığını belirtti.
"EN KRİTİK DÖNEMDE YAKALANDIK"
Prof. Dr. Soylu’nun analizindeki en çarpıcı nokta ise "zamanlama" hatası. Baharlık ürünler (mısır, ayçiçeği vb.) için henüz vakit olsa da kışlık hububat için tehlike çanları çalıyor. Soylu, durumu şu sözlerle özetledi:
"Türkiye genelinde buğday ve arpada şu anda özellikle azotlu gübre uygulamasının en kritik dönemini yaşıyoruz. Fiyat artışları kışlık hububat üzerinde doğrudan hissediliyor. Çiftçi, yüksek fiyat nedeniyle gübre kullanımını kısarsa verim kaybı kaçınılmaz olur."
FABRİKALAR FİYAT VEREMİYOR, SATIŞLAR DURDU!
Piyasadaki belirsizlik sadece çiftçiyi değil, sanayiciyi de vurdu. Ham madde tedarikindeki kopuş nedeniyle üretici firmalar ve fabrikalar piyasaya "kesin fiyat" vermekten kaçınıyor. Bu durum gübre satışlarında durağanlığa yol açarken, gübresini henüz almamış olan üreticiler büyük bir kararsızlık içinde.
VERİM Mİ GİDECEK, MALİYET Mİ ARTACAK?
Gübre fiyatlarındaki bu şok artış, çiftçiyi iki kötü seçenekle karşı karşıya bırakıyor:
Doz düşürmek: Gübreyi eksik atıp verimden ve kaliteden vazgeçmek.
Borçlanmak: Yüksek maliyete katlanıp ürünün tarladan çıkış fiyatını yukarı taşımak.
