Haber Merkezi / Karar kapsamında, 1,25 milyon ton yağlık ayçiçeği tohumu ithalatında gümrük vergisi yüzde 27 yerine yüzde 0, 500 bin ton ham ayçiçeği yağı ithalatında ise gümrük vergisi yüzde 36 yerine yüzde 20 olarak uygulanacak.
Tarife kontenjanından öncelikli olarak, 1 Temmuz 2026 ile 30 Kasım 2026 tarihleri arasında yurt içinden yağlık ayçiçeği tohumu alımı yapan ham ve/veya rafine ayçiçeği yağı üreten sanayici firmalar yararlanabilecek. İthalatlar, Ticaret Bakanlığı tarafından düzenlenecek ithal lisansı kapsamında gerçekleştirilecek.
Karar Türkiye'yi nasıl etkileyecek?
Uzmanlara göre düzenlemenin ilk etkisi, ayçiçeği yağı üreticilerinin hammaddeye daha düşük maliyetle ulaşmasını sağlamak olacak. Böylece üretimde yaşanabilecek ham madde sıkıntısının önüne geçilmesi ve iç piyasada arzın güçlendirilmesi hedefleniyor.
İthalat maliyetlerinin düşmesiyle birlikte, uluslararası fiyatlarda olağanüstü bir artış yaşanmaması ve döviz kurunda sert hareketler görülmemesi halinde, ayçiçek yağı fiyatları üzerindeki maliyet baskısının azalması bekleniyor. Bu durumun tüketici fiyatlarındaki artışı sınırlayıcı bir etkisi olabileceği değerlendiriliyor.
Öte yandan karar, yerli üreticiler açısından farklı değerlendirmelere de konu olabilir. Hasat döneminin ardından iç piyasadan alım yapan sanayicilere öncelik verilmesi, yerli üreticinin ürününün değerlendirilmesini teşvik etmeyi amaçlıyor. Ancak uzun vadede düşük maliyetli ithalatın artması halinde, yerli üreticilerin fiyat beklentileri üzerinde baskı oluşabileceği yönünde görüşler de bulunuyor.
Türkiye, ayçiçeği yağı tüketiminde dünyanın önde gelen ülkeleri arasında yer alırken, üretimin talebi tam olarak karşılayamaması nedeniyle önemli miktarda ayçiçeği tohumu ve ham yağ ithal ediyor. Bu nedenle alınan kararın temel amacı, sanayicinin ham maddeye erişimini kolaylaştırmak, üretimin devamlılığını sağlamak ve piyasada arz güvenliğini desteklemek olarak değerlendiriliyor.
