Haber Merkezi / Orta Doğu’da tırmanan çatışmaların küresel piyasalarda neden olduğu dalgalanma ve fırlayan girdi maliyetleri Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) gündemine taşındı.
İYİ Parti Hatay Milletvekili Adnan Şefik Çirkin’in, tarımsal üretimde yaşanan maliyet artışlarına karşı çiftçiye yeni bir destek paketinin açıklanıp açıklanmayacağına ilişkin soru önergesine Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan yanıt geldi.
İYİ PARTİ SORDU: "REVİZYON VEYA EK DESTEK PLANLANIYOR MU?"
İYİ Parti Hatay Milletvekili Adnan Şefik Çirkin, TBMM Başkanlığına sunduğu yazılı soru önergesinde, bölgede yaşanan savaşın enerji altyapılarına zarar verdiğini, petrol, doğal gaz ve gübre piyasalarında ciddi arz daralmalarına ve fiyat artışlarına yol açtığını vurguladı.
Bu durumun Türk çiftçisinin üretim maliyetlerini doğrudan yükselttiğini ve gıda üzerinde enflasyonist baskı oluşturduğunu belirten Çirkin, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’ya doğrudan şu soruyu yöneltti: "Artan akaryakıt, enerji ve gübre fiyatlarının tarımsal üretim maliyetlerine yansıması nedeniyle, çiftçilere yönelik mevcut destek ve teşviklerde bir revizyon veya ek destek mekanizması planlanmakta mıdır?"
Milletvekili Çirkin ayrıca çiftçilere sağlanan doğrudan gelir desteklerinin yıl içinde ara ödemeyle güncellenip güncellenmeyeceğini ve küçük üreticiler için bir sosyo-ekonomik etki analizi yapılıp yapılmadığını sordu.
BAKANLIK YENİ DESTEK AÇIKLAMADI: "MEVCUT MODEL VE TEDBİRLER SÜRÜYOR"
İYİ Parti’nin ek destek ve revizyon talebini içeren soru önergesini yanıtlayan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, cevap metninde yeni bir ek destek paketi, ara ödeme veya revizyon takvimi açıklamadı.
Bakanlık, küresel krizin piyasalara etkisini hafifletmek adına yürürlükte olan mevcut destekleme modelini, piyasa müdahalelerini ve gümrük vergisi düzenlemelerini aktarmakla yetindi.
Bakan Yumaklı’nın önerge yanıtında öne çıkan tedbirler ve uygulamalar şu şekilde sıralandı:
Gümrük Vergileri Sıfırlandı, İhracat Durduruldu: Türkiye’de kullanılan gübre hammaddesinin yaklaşık %90’ının ithal edildiği hatırlatılırken; Üre, DAP, CAN, amonyum sülfat ve kompoze gübrelerde uygulanan %6,5’lik gümrük vergisinin kaldırıldığı ifade edildi. İç piyasada arz sıkıntısı yaşanmaması adına kükürt ile amonyum nitrat, CAN, amonyum sülfat ve antrepolardaki üre gübresinin ihracatının durdurulduğu kaydedildi.
Yasaklı Gübre Kullanıma Açıldı: Yerli üretim kapasitesini kullanmak amacıyla 2016 yılından bu yana kullanımı yasak olan amonyum nitrat gübresinin tarımda kullanılmasına yeniden izin verildiği açıklandı.
Motorinde Geçici ÖTV Uygulaması: Akaryakıt dalgalanmalarına karşı motorinde ÖTV tutarının 13-31 Ağustos 2026 tarihleri arasında uygulanmadığı ve kademeli bir geçiş takvimi belirlendiği hatırlatıldı.
Katsayı Güncellemesi Vurgusu: Ek bir revizyon yerine, 2026 üretim yılı için dekara 310 TL olarak planlanan temel destek katsayı değerinin daha önce alınan kararla 367 TL’ye çıkarıldığı (2025'e göre %50,4 artış) ve 2026 yılı tarımsal destekleme bütçesinin 168 milyar TL olduğu yinelendi.
Mevcut Planlı Üretim Desteği: Belirlenen havzalarda planlı üretim yapan çiftçilerin kullandığı mazotun %100'ü, gübrenin ise %50'sinin nakdi olarak desteklendiği; yer altı su kısıtı bulunan 52 ilçede ise gübre ve mazot maliyetinin %100'ünün karşılanmaya devam ettiği ifade edildi.
