Haber Merkezi / Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci’nin paylaştığı 2026 Bütçesi ve 2027 Taslak Ödenek verileri, önümüzdeki dönem uygulanacak tarım politikalarına dair çok kritik işaretler veriyor.
Toplam sektörel tarım bütçesinin 888 milyar TL’den 1,305 trilyon TL’ye yükselerek %46,96 arttığı tabloda, en çok dikkat çeken kalem ise tarımsal KİT’lerin müdahale alımları oldu.
KİT Bütçesinde %181’lik Rekor Artış
Yayınlanan verilere göre; Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), ÇAYKUR ve Et ve Süt Kurumu (ESK) gibi tarımsal KİT’lerin "KİT Finansmanı - Müdahale Alımları" bütçesi 48 milyar TL’den 135 milyar TL’ye çıkarıldı.
Nominal olarak %181,25 gibi olağanüstü bir artışa işaret eden bu kalem, diğer tüm destek kalemlerini geride bıraktı:
Tarımsal Kredi Desteği: %47,73 artışla 325 milyar TL
Doğrudan Tarımsal Destekler: %39,88 artışla 235 milyar TL
Tarım Yatırımları (DSİ vb.): %41,05 artışla 268 milyar TL
İyimser Senaryo: Rekor Taban Fiyatlar Geliyor Olabilir
Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci, KİT’lere ayrılan müdahale alımı bütçesindeki bu rekor artışla ilgili dikkat çeken bir değerlendirmede bulundu. Kahveci; "En dikkat çekici olan, tarımsal KİT'lerin (TMO, ÇAYKUR, ESK vb) harcama kalemlerinin olağanüstü büyüyeceğinin öngörülmesi. İyimser tarafı, önümüzdeki üretim sezonunda alım fiyatlarının enflasyonun çok üstünde artacağını düşünmek" dedi.
Buna göre, 2027 yılında devletin doğrudan nakit desteği vermek yerine pazara bizzat girerek ürünü yüksek fiyattan satın alma stratejisine ağırlık vereceği öngörülüyor.
Yani, müdahale alım bütçesinin neredeyse 3 katına çıkması, önümüzdeki üretim sezonunda TMO, ÇAYKUR ve ESK tarafından açıklanacak alım fiyatlarının enflasyon beklentilerinin çok üzerinde belirlenebileceğine işaret ediyor.
Bu durum, çiftçinin ürettiği ürünün kamu eliyle yüksek fiyattan teminat altına alınacağı anlamına gelebilir.
Çiftçi Borçlanması ve Dış Finansman Riski Sürüyor
Ancak madalyonun diğer yüzünde riskler de barınmakta. Zira Doğrudan Tarımsal Desteklerdeki %39,88'lik artışın enflasyon karşısındaki durumu ve Tarımsal Kredi Desteği’nin 325 milyar TL’ye yükselmesi, çiftçinin girdi maliyetlerini karşılamak için borçlanmaya devam etmek zorunda kalacağını gösteriyor.
Elde edilen veriler, devletin önümüzdeki dönemde tarımı "doğrudan destekleme" yerine "piyasa fiyatlarını yüksek tutarak müdahale alımı yapma" yolunu seçeceğini net bir şekilde ortaya koyuyor.
