Haber Merkezi - Uluslararası tarım piyasalarının gözü kulağı küresel rekolte tahminlerindeyken, Türkiye buğday piyasasını yakından ilgilendiren kritik bir güncelleme geldi. Uluslararası Tahıl Konseyi (IGC), FAO’nun Piyasa Veri Sistemi üzerinden Türkiye’nin buğday üretimi, kullanımı ve ticaretine dair projeksiyonlarını güncelledi.
Tarım piyasalarının deneyimli ismi Ergin Kahveci, güncellenen veriler ışığında Türkiye buğday bilançosunun röntgenini çekti. Yeni sezonda üretimde ciddi bir şahlanış beklendiğini belirten Kahveci, buna karşın devreden stoklardaki sert düşüşe dikkat çekerek üreticiyi ve sektörü uyardı.
İşte IGC raporundan sızan çarpıcı veriler ve Ergin Kahveci’nin satır arası analizleri...
Buğday Rekoltesinde %23’lük Artış Kapıda!
IGC verilerine göre, 2025/26 sezonunda 17.90 milyon ton olarak gerçekleşen Türkiye buğday üretimi, 2026/27 yeni sezon öngörülerinde %22.91 oranında dev bir artışla 22.00 milyon tona fırlayacak.
Bu yükselişi değerlendiren Ergin Kahveci, iklimsel koşulların ve üretici eğilimlerinin bu tahminde etkili olduğunu belirterek yerli üretimin yeniden 22 milyon ton sınırına dayanmasının iç piyasa arz güvenliği açısından hayati bir eşik olduğunu vurguladı. Rekoltedeki bu yükselişle birlikte Türkiye’nin toplam arzı da %7.91 artarak 33.16 milyon tona ulaşacak.
Stoklar Eritiliyor: Devreden Stokta %28,42’lik Sert Düşüş
Analizinde madalyonun görünmeyen yüzüne ışık tutan Ergin Kahveci, en çarpıcı kırılmanın "Devreden Stoklar" kalemi olduğunu belirtti.
2024/25 sezonunda 8.53 milyon ton olan devreden stoklar, 2025/26 tahminlerinde 4.82 milyon tona, 2026/27 yeni sezon öngörüsünde ise %28.42’lik sert bir erimeyle 3.45 milyon tona kadar gerileyecek.
Kahveci, üretimdeki rekor artışa rağmen devreden stokların bu denli düşmesinin, geçmiş sezonlardaki tüketim hızından ve stok yönetimi politikasından kaynaklandığını, bu durumun yakından izlenmesi gerektiğini ifade etti.
İthalata Fren, İhracata Gaz: Ticaret Dengesi Değişiyor
Yeni sezonda yerli üretimin artması, Türkiye’nin dış ticaret dengesine de olumlu yansıyacak. IGC öngörülerine göre:
İthalat Azalıyor: Türkiye'nin buğday ithalatı %3.75 azalarak 7.71 milyon tona düşecek.
İhracat Yükseliyor: Dahilde İşleme Rejimi (DİR) kapsamında un, makarna ve bisküvi ihracatıyla küresel liderliğini koruyan Türkiye’nin buğday ihracatı %6.45 artışla 6.60 milyon tona çıkacak.
Kahveci, ithalat bağımlılığının azalmasının yerli çiftçinin korunması adına sevindirici bir gelişme olduğunu, ancak un sanayisinin hammadde tedarik zincirinde aksama yaşanmaması için planlamanın kusursuz yapılması gerektiğini belirtti.
Yemlik ve Tohumluk Buğday Kullanımında Patlama!
Raporda dikkat çeken bir diğer detay ise kullanım alanlarındaki değişim oldu. Vatandaşın doğrudan ekmek ve unlu mamul tüketimini içeren Gıda Kullanımı %0.29 gibi çok sınırlı bir artışla 17.38 milyon tonda sabit kalırken;
Yem sektörünün buğday kullanımı %22 artarak 1.22 milyon tona, çiftçinin yeni sezon hazırlığını gösteren 'Tohumluk buğday kullanımı' ise %23.70 artışla 1.67 milyon tona yükselecek.
Ergin Kahveci'nin Son Notu: "Kapanış Stokları Tesellimiz"
Analizini umut verici bir veriyle tamamlayan Ergin Kahveci, "Her ne kadar sezona başlarken devreden stoklarımız 3.45 milyon tona gerileyecek olsa da, rekoltenin yüksek gelmesi sayesinde sezon sonu kapanış stoklarımızın %34.49 artarak 4.64 milyon tona yükseleceği öngörülüyor. Bu da 2027 yılına girerken elimizin yeniden güçleneceğini gösteriyor. Ancak planlı üretim ve üretici maliyetlerinin desteklenmesi şart" diyerek sözlerini noktaladı.
