Haber Merkezi / Avrupa Birliği ve Endonezya, 21 Kasım 2026’da Kapsamlı Ekonomik Ortaklık Anlaşması’nı (CEPA) ve Yatırım Koruma Anlaşması’nı (IPA) imzaladı. Ergin Kahveci, sosyal medya paylaşımında anlaşmanın tarım ve gıda ticareti açısından üç hükmüne dikkat çekti. Bunlar, gümrük vergilerinin kaldırılması, ithalat işlemlerinin kolaylaştırılması ve Avrupa’nın coğrafi işaretli ürünlerinin korunması.
Süt ürünleri, et, meyve ve sebzede gümrük vergileri kalkacak
Avrupa Komisyonu’na göre anlaşma, AB’nin Endonezya’ya ihraç ettiği başlıca tarım ve gıda ürünlerinde gümrük vergilerini kaldıracak. Süt ürünleri, et, meyve ve sebzeler ile işlenmiş gıdalar bu grupta yer alıyor. Komisyon, tarım ve sanayi ürünleri birlikte değerlendirildiğinde tarife kalemlerinin yüzde 98,5’inde ithalat vergisinin kaldırılmasını ve AB ihracatçılarının yılda 600 milyon avronun üzerinde gümrük vergisi tasarrufu sağlamasını bekliyor.
Anlaşmayla 221 Avrupa coğrafi işareti de Endonezya’da korunacak. Fransa’nın Rokfor peyniri ve Yunanistan’ın Kalamata zeytinyağı bunlar arasında. AB ise pirinç, şeker, yumurta ve taze muz gibi hassas ürünlerde Endonezya’ya yeni pazar erişimi açmayacak.
Türkiye açısından asıl soru ihracat fiyatı
Anlaşmanın tarife avantajı AB menşeli ürünlere uygulanacak. Türkiye’den Endonezya’ya aynı ürünleri satan firmalar açısından belirleyici olan, ürün bazında oluşacak gümrük vergisi farkı. AB’li bir rakibin gümrük maliyeti düştüğünde Endonezyalı alıcıya daha düşük fiyat teklif etme alanı genişleyebilir. Bunun Türkiye’de çiftçinin satış fiyatına veya siparişlerine yansıması, ihracat hacmine ve ürün bazında rekabetin nasıl değişeceğine bağlı.
Geçici uygulama için 2027 başı öngörülüyor
İki anlaşma için Avrupa Parlamentosu’nun onayı gerekiyor. Endonezya da kendi iç onay sürecini yürütecek. Avrupa Komisyonu, süreçler tamamlanırsa anlaşmaların 2027’nin başlarında geçici olarak uygulanmasını bekliyor.




