Haber Merkezi / Nişasta bazlı şeker üretimi ve ticaretine yönelik yürütülen soruşturma, şeker sektöründe kayıt dışılık ve haksız rekabet tartışmalarını yeniden gündeme getirirken, tartışma pancar şekerinin geleceğine kadar uzandı.
Pancar üreticisinin çatı örgütü PANKOBİRLİK’in soruşturmaya ilişkin kapsamlı bir kurumsal açıklama yapmaması dikkat çekerken, PANKOBİRLİK Genel Başkanı Ramazan Erkoyuncu kişisel sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda soruşturmayı yakından takip ettiklerini bildirdi.
Erkoyuncu, “Yıllardır mücadelesini verdiğimiz bu konuda, nişasta bazlı şeker üretimi ve ticaretindeki iç piyasaya yönelik usulsüz uygulamalara ilişkin yürütülen soruşturmayı yakından takip ediyoruz” dedi.
PANŞEK AÇIKLAMA YAPTI, PANKOBİRLİK’İN SESSİZLİĞİ DİKKAT ÇEKTİ
Şeker operasyonunun ardından özel ve kooperatif şeker fabrikalarının çatı kuruluşu PANŞEK’in konuyla ilgili kurumsal bir açıklama yapmasına karşılık, pancar üreticilerinin çatı örgütü PANKOBİRLİK’ten kapsamlı bir açıklama gelmemesi sektörde dikkat çekti.
Bu duruma, aynı zamanda pancar üreticisi olan ve geçmişte Konya Şeker’de üst düzey yöneticilik yapan Ziraat Yüksek Mühendisi Servet Sarı sert tepki gösterdi.
Erkoyuncu’nun açıklamasını değerlendiren Sarı, tartışmayı yalnızca NBŞ soruşturmasıyla sınırlı tutmayarak PANKOBİRLİK’in pancar şekerinin pazarını korumadaki sorumluluğunu gündeme getirdi.
“TAKİP EDİYORUZ DEMEK YETMEZ”
Erkoyuncu’nun “yakından takip ediyoruz” açıklamasına tepki gösteren Sarı, “Sayın Erkoyuncu; ‘Takip ediyoruz’ demek yetmez, pancarın pazarını kim koruyacak?” diye sordu.
Pancar üreticisinin artık sözden çok somut icraat görmek istediğini belirten Sarı, Erkoyuncu’nun yalnızca Konya Pancar Ekicileri Kooperatifi Başkanı değil, Türkiye’deki pancar üreticilerinin çatı örgütü PANKOBİRLİK’in Genel Başkanı olduğunun altını çizdi.
PANKOBİRLİK’in sorumluluğunun ortaya çıkan soruşturmaları takip etmekten ibaret olmadığını kaydeden Sarı, “Asıl mesele, pancar şekerinin pazarının daralma riski karşısında PANKOBİRLİK’in ne yaptığıdır” ifadelerini kullandı.
“SAĞLIKLI HAYATA KATKI FONU” PANCAR ŞEKERİ İÇİN NEDEN KRİTİK?
Sarı’nın gündeme getirdiği önemli başlıklardan biri de kamuoyuna “Sağlıklı Hayata Katkı Fonu” olarak yansıyan düzenleme oldu.
Düzenlemenin mevcut haliyle hayata geçmesi durumunda pancar şekeri kullanılan ürünlerle yüksek yoğunluklu tatlandırıcı kullanılan ürünler arasında farklı maliyetlerin ortaya çıkabileceğine dikkat çeken Sarı, bunun pancar şekeri açısından oluşturabileceği riski şöyle dile getirdi:
“Eğer böyle bir düzenleme pancar şekeri kullanan ürünleri maliyet açısından dezavantajlı, yüksek yoğunluklu tatlandırıcıları ise görece avantajlı hale getirirse bunun pancar şekeri pazarına ve dolayısıyla üreticiye etkisi ne olacaktır?”
Böyle bir maliyet farklılığının gıda sanayisini alternatif tatlandırıcılara yöneltebileceğine dikkat çeken Sarı, pancar şekerinin pazar payının daralması halinde bunun fabrikalardan pancar kotalarına, oradan da çiftçinin üretimine kadar uzanabilecek sonuçları olabileceğini kaydetti.
PANKOBİRLİK’E SOMUT SORULAR: “VARSA AÇIKLAYIN”
PANKOBİRLİK’in bugüne kadar pancar şekeri pazarını korumaya yönelik hangi çalışmaları yaptığının kamuoyuna açıklanmasını isteyen Sarı, Genel Başkan Ramazan Erkoyuncu’ya şu soruları yöneltti:
- Hangi Bakanlıklara görüş bildirdiniz?
- Yüksek yoğunluklu tatlandırıcıların pancar şekeri pazarına etkisi konusunda hangi raporları hazırlattınız?
- Son beş yıldaki yüksek yoğunluklu tatlandırıcı ithalatının kristal şeker eşdeğeri hesaplandı mı?
- Sağlıklı Hayata Katkı Fonu’nun pancar şekeri ve pancar üreticisi üzerindeki muhtemel ekonomik sonuçları inceletildi mi?
- Milletvekilleri, ilgili komisyonlar ve bürokratlar nezdinde hangi girişimlerde bulunuldu?
Sarı, yapılan çalışmalar varsa bunların üreticiden saklanmaması gerektiğini belirterek, “Varsa açıklayın. Üretici de öğrensin, biz de öğrenelim. Görüş bildirildiyse yazıyı açıklayın, rapor hazırlandıysa raporu açıklayın, girişimde bulunulduysa sonucunu açıklayın” dedi.
“ÇİFTÇİ TARLASINDA SADECE TAKİP ETMİYOR”
PANKOBİRLİK’in “takip ediyoruz” açıklamasını çiftçinin üretim mücadelesi üzerinden eleştiren Sarı, dikkat çeken ifadeler kullandı.
“Pancar çiftçisi tarlasında yalnızca ‘takip’ etmiyor Sayın Başkan” diyen Sarı, şöyle devam etti:
“Çiftçi mazot yakıyor, gübre atıyor, sulama yapıyor, ilaç kullanıyor, işçi çalıştırıyor, borçlanıyor, gece gündüz emek veriyor. Sonunda pancarını fabrikaya teslim ediyor. O halde üreticinin temsil makamında bulunanların da bu pancardan üretilen şekerin pazarını korumak için somut mücadele ortaya koyması gerekir.”
Sarı, pancar şekerinin pazarının korunmasının yalnızca çiftçiyi ilgilendiren bir konu olmadığını da belirterek, “Pancar; tarladır, fabrikadır, hayvancılıktır, nakliyedir, istihdamdır, sanayidir ve Anadolu ekonomisidir” ifadelerini kullandı.
“PANCAR ŞEKERİNİN PAZARI DARALIRSA NE OLACAK?”
Pancar şekerinin pazar kaybetmesinin oluşturabileceği zincirleme etkiye dikkat çeken Sarı, “Pancar şekerinin pazar payı azalırsa ne olacak? Şeker fabrikalarının kapasite kullanımı bundan etkilenirse ne olacak? Pancar kotaları üzerinde baskı oluşursa ne olacak? Çiftçi pancar ekmekten uzaklaşırsa ne olacak?” diye sordu.
PANKOBİRLİK Genel Başkanlığının üreticinin hakkını savunma makamı olduğunu kaydeden Sarı, gerektiğinde Bakanlıklar nezdinde girişimde bulunulması, sektör paydaşlarının bir araya getirilmesi ve bağımsız bilimsel ve ekonomik raporlar hazırlanması gerektiğini belirtti.
“YARIN ‘BİZ TAKİP ETMİŞTİK’ DEMEK ÜRETİCİNİN KAYBINI GERİ GETİRMEYECEK”
Sarı, PANKOBİRLİK’in sorunlar ortaya çıktıktan sonra gelişmeleri takip eden değil, pancar şekerinin pazarını etkileyebilecek gelişmelere karşı önceden pozisyon alan bir üretici örgütü olması gerektiğini vurguladı.
Pancar şekerinin pazar payının veya pancar ekim alanlarının ileride daralması halinde bugünkü açıklamaların yeterli olmayacağını belirten Sarı, “Yarın pancar ekim alanları veya pancar şekerinin pazar payı daralırsa ‘Biz takip etmiştik’ demek üreticinin kaybını geri getirmeyecektir” dedi.
Sarı, PANKOBİRLİK yönetimine çağrısını şu sözlerle tamamladı:
“Takip etmek yetmez. Mücadeleyi belgeleyin. Yapılanları açıklayın. Alınan sonucu üreticiye gösterin. Çünkü üretici artık yalnızca söz değil, somut icraat görmek istiyor.”