Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci, UK (Birleşik Kırallık) Tarım Bakanlığı’nın 23 Aralık 2025 tarihli raporu, Türkiye’de şap hastalığının seyrine ilişkin dikkat çekici veriler ortaya koyduğunu kaydetti. Kahveci, rapora göre Türkiye'de, 2025 yılı içinde AB Hayvan Hastalıkları Bilgi Sistemi’ne toplam 1.144 doğrulanmış SAT1 serotipi vakası ile 202 serotipi belirlenemeyen vaka bildirimi yapıldığını dile getirdi.
UK Tarım Bakanlığı’nın bir önceki raporunu 29 Ekim 2025 tarihinde yayınladığını hatırlatan Kahveci, bu tarihten sonra yalnızca yaklaşık üç aylık sürede 639 yeni SAT1 salgını tespit edilerek bildirildiğini kaydetti. Kahveci, bu artışın, hastalığın henüz kontrol altına alınamadığını gösterdiğini belirtti.
Raporda SAT1 serotipinin özellikle Batı Asya ve Kafkasya hattında yoğunlaştığı belirtilirken; Artvin, Kars, Erzurum, Ağrı ve Iğdır gibi iller öne çıkan bölgeler arasında yer aldı. SAT1’in bu coğrafya için egzotik (yabancı) bir serotip olması, sığır, manda, koyun ve keçi gibi hayvan türlerinde hastalığın etkisini artırdı.
Ekim–aralık dönemi, önceki aylardan daha kritik!
Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci, raporu değerlendirirken özellikle vaka artış hızına dikkat çekti: “29 Ekim tarihli raporda toplam 504 vaka bildirimi vardı. Bu, Mayıs 12’deki ilk tespitten Ekim sonuna kadar olan dönemi kapsıyordu. Ancak Ekim–Aralık arasındaki yaklaşık üç ayda, bu sayının da üzerine çıkan yeni vakalar bildirildi. Bu bize şunu gösteriyor: Hastalık henüz sönümlenmiş değil.”
Serotipi belirlenemeyen 202 vaka soru işareti
Rapordaki en dikkat çekici başlıklardan biri ise 202 adet serotipi belirlenememiş vaka oldu. Kahveci, bu durumun sahada ciddi bir belirsizliğe işaret ettiğini vurguladı: “Serotipi belirlenemeyen vakalar bana sahada ‘kokteyl bulaşma’ ihtimalini çağrıştırıyor. Elbette bunun laboratuvar, numune, malzeme ya da virüs mutasyonu gibi başka nedenleri de olabilir. Ancak saha pratiğinde bu tür vakalar genellikle olumsuz yorumlanır. Etkisi daha ağır mı olur, farklı mı seyreder; bunu net söylemek zordur.”
Bu rapor, tabloyu daha net gösteriyor
Kahveci, UK Tarım Bakanlığı’nın raporunun vaka sayısını ortaya koyması bakımından önemine dikkat çekerek, “Biz sahayı takip etsek bile toplam kaç vaka bildirildiğini net olarak bilmiyorduk. Bu rapor, Türkiye’deki şap hastalığı tablosunu daha berrak bir şekilde görmemizi sağlıyor.” dedi.
Şap hastalığına ilişkin riskleri daha önce de gündeme getirmiş, aşılama oranları ve hayvan pazarı uygulamalarına dair haberlerde dikkat çekmiştik.