Haber Merkezi - Türkiye'nin pancar üretim ambarı olan Konya'da, üreticiler ile yönetim arasındaki ipler tamamen koptu. Konya’nın Beyşehir bölgesinde pancar ve patates üretimi yapan çiftçiler, ortak bir basın açıklaması yayımlayarak Konya Şeker (PANKOBİRLİK) Genel Başkanı Ramazan Erkoyuncu’ya adeta muhtıra verdi.
"Çiftçi üretmezse bölge ekonomisi, hayvancılık, sanayi ve ülke kaybeder" diyen üreticiler; su probleminden desteklerin kesilmesine, tesislerin kapatılmasından fahiş tohum maliyetlerine kadar yaşadıkları vahameti 10 maddelik bir manifesto ile kamuoyuna duyurdu.
İşte Beyşehirli pancar çiftçilerinin Ramazan Erkoyuncu'ya yönelttiği o sert suçlamalar ve talepler:
1. Bölgede Su Sıkıntısı Alarm Veriyor
Geçtiğimiz sezonda Eşrefoğlu kantarına bağlı köylerde ciddi su sıkıntısı yaşandığını belirten çiftçiler, sulama birliklerinin yetersiz kaldığını vurguladı. Yetkililerin “Su bizim işimiz değil” diyerek sorumluluktan kaçtığını iddia eden üreticiler, sulama krizinin üretimi sekteye uğrattığını belirtti.
2. Kooperatif Ürünleri Piyasadan Pahalı, Vade Farkı Yükü Ağır
Çiftçiler, ortak oldukları kooperatiften yem ve gübreyi piyasa fiyatının üzerinde almalarına rağmen ürün bulamadıklarını söyledi. Eskiden bir haftada gelen yemlerin artık bir ayda zor teslim edildiğini belirten üreticiler, zirai ilaçlara getirilen yeni vade farkları yüzünden artan maliyetler altında ezildiklerini ifade etti.
3. Mazot ve Avans Destekleri Bıçak Gibi Kesildi
Pancar üretimi için hayati önem taşıyan desteklerin düşürülmesine tepki gösteren çiftçiler, çarpıcı veriler paylaştı:
- Önceki dönemlerde ton başına 6 litre olan mazot desteği 2 litreye düşürüldü.
- Pancar bedelinin %60’ına kadar verilen nakdi ve ayni avans oranları %20 seviyelerine kadar geriledi.
- Üreticilerin %30'una “ekim programına uyulmadığı” gerekçesiyle avans ödemesi yapılmadı.
4. Küspe Hakkına %25 Kesinti İddiası: "Rant Kapısına Döndü"
Eskiden fabrikanın çiftçiye ait olan istihkak küspenin tamamını verdiğini hatırlatan üreticiler, "Bugün hakkımız olan küspenin %25’i kesiliyor. Çiftçinin hakkı olan küspe, aracılar üzerinden daha pahalıya satılarak üretici baskı altına alınıyor, bu uygulama adeta bir rant kapısına dönüştü" iddiasında bulundu.
5. Sahte Gübre Mağduriyeti Çiftçinin Sırtında Kaldı
Geçtiğimiz sezon çiftçiye sahte gübre satıldığını, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın ilgili firmaya ceza kestiğini belirten üreticiler, buna rağmen çiftçinin uğradığı devasa zararın karşılanmadığını ve mağduriyetin üreticinin sırtına yıkıldığını söyledi.
6. Mibzer ve Kota Sözleri Havada Kaldı
Bölge bazında belirlenen yetersiz nakliye ve ekim rakamları nedeniyle mibzercilerin pancar ekimine yanaşmadığını belirten çiftçiler, ekim yapmakta zorlandıklarını aktardı. Ayrıca yeni üye yapılan çiftçilere verilen kota sözlerinin tutulmadığını ve üreticinin sürekli oyalandığını dile getirdiler.
7. Kantarların Kapatılması Endişesi ve Nakliye Krizi
Bölgedeki kantarların kapatılacağı yönündeki söylentilerin üreticiyi tedirgin ettiğini belirten çiftçiler, mevcut kantarlarda bile Konya’ya yollama fişi alma konusunda büyük bürokratik sıkıntılar yaşandığını, bu yüzden nakliyeci bulamadıklarını ifade etti.
8. Hayvancılık ve Tohumculukta Geri Gidiş: Tesisler Kapatıldı!
Bölge hayvancılığına büyük katkı sunan Gevrekli Hayvan Çiftliği’nin yük olarak görülüp kapatılmasına sert tepki gösteren çiftçiler, tohum üretiminin de durdurularak üreticinin yabancı firmaların tohumlarına mahkum edildiğini savundu. 2026 yılı ekim dönemindeki tohum maliyetleri ise durumun vahametini gözler önüne serdi:
- Akıllı pancar tohumu: 30 bin TL (Dekara maliyeti 4.250 TL)
- Normal pancar tohumu: 7 bin TL (Dekara maliyeti 2.000 TL)
"Zarar Ediyor Bahanesiyle Fabrikaları Kapatarak Mı Çiftçiyi Destekleyeceksiniz?"
Basın açıklamasının son bölümünde Konya Şeker yönetimine sitem dolu sorular yönelten Beyşehirli üreticiler, şu ifadeleri kullandı:
"Ekonomiye katma değer üreten fabrikalar ile tesisler ya gereksiz görülerek ya da ‘zarar ediyor’ bahanesiyle bir bir kapatılıyor. O zaman bu kurumun gerçek sahipleri olarak soruyoruz: Kapatarak mı üreticiyi destekleyeceksiniz? Satarak mı çiftçiyi güçlendireceksiniz? Kapasite düşürerek mi üretimi artıracaksınız? Bunun için mi geldiniz?"
Çiftçilerin Konya Şeker'den Acil Talepleri:
- Önceki dönemlerde sağlanan tüm hak ve avantajların geri verilmesi,
- Mazot, avans, yem, gübre ve ilaç tedarikindeki mağduriyetlerin giderilmesi,
- Küspe kesintilerine derhal son verilmesi,
- Verilen kota sözlerinin tutulması ve kantarların kapatılmaması.
Açıklama, "Sayın Ramazan Erkoyuncu, Konya Şeker çiftçiye sahip çıkmazsa çiftçi kime güvenecektir? Çiftçi kazanırsa bölgemiz kazanır, çiftçi mağdur edilirse herkes kaybeder" uyarısıyla son buldu.
