Sadettin İnan / 'Türkşeker şeker mi satıyor, dağıtım sistemi mi kuruyor?' başlıklı araştırma dosyamızın ilk iki bölümünde, Mayıs ayında uygulanan kampanyalı şeker satış sisteminin fiili sonuçlarını rakamlarla ortaya koyduk. Dosyamızın üçüncü bölümünde ise gözler, Türkşeker'in 4 Temmuz'da yayımladığı yeni satış ilanına çevrildi.
Türkşeker, 4 Temmuz'da yayımladığı "İndirimli Peşin Şeker Satışı" ilanında şu ifadeye yer verdi:
"Şeker satışlarımıza tüm fabrikalarımızdan KDV hariç 45 TL/kg fiyat üzerinden yüzde 11,11 indirimli, KDV hariç 40 TL/kg fiyatla devam edilecektir."
İlk bakışta yeni bir indirim kararı gibi görünen ilanda dikkat çeken nokta ise satış fiyatı değil, referans fiyatın değiştirilmesi oldu.
Satış fiyatı aynı, referans fiyat değişti
Mevcut durumda Türkşeker zaten şeker satışını 40 TL/kg üzerinden gerçekleştiriyor.
Dolayısıyla ilandaki 40 TL'lik satış fiyatında herhangi bir değişiklik bulunmuyor.
Ancak daha önce 42 TL olarak esas alınan referans fiyatın bu kez 45 TL'ye yükseltilmesi, sektörde farklı yorumlara neden oldu. Sektör temsilcileri, 45 TL referans fiyatının yalnızca teknik bir düzenleme olmadığı görüşünde.
Piyasada yeni kampanya beklentisi oluştu
Ancak asıl dikkat çeken konu, referans fiyat değişikliğinin ardından yeniden kampanyalı satış beklentisinin oluşması.
Hatırlanacağı üzere Mayıs ayında uygulanan kampanyada en yüksek indirim yalnızca 50 bin ton ve üzeri alımlara verilmişti.
Tarımdan Haber'in önceki bölümlerde ortaya koyduğu analizde, bu modelin fiili sonucunda en büyük maliyet avantajının çok yüksek tonajlı alım yapabilen sadece iki firmaya yaradığı rakamlarla ortaya konulmuştu.
Küçük ve orta ölçekli toptancılar ile sanayici ve toptancılar ise Türkşeker'den doğrudan şeker almak yerine, en düşük maliyetle ürün alan bu iki firmadan alım yapmak zorunda kalmıştı.
Aynı model yeniden uygulanırsa...
Sektörde şimdi en çok konuşulan konu, yeni bir kampanya ilan edilmesi halinde 50 bin tonluk indirim basamağının korunup korunmayacağı.
Çünkü aynı tonaj sınırının devam etmesi halinde, Mayıs ayında yaşanan maliyet avantajının yeniden bu iki firma üzerinden oluşacak.
Buna karşılık, en yüksek indirimden daha düşük tonajlı alıcıların da yararlanabileceği bir model oluşturulması durumunda ise Türkşeker, aracı konumundaki büyük alıcılar yerine doğrudan daha geniş bir alıcı kitlesine satış yapabilecek.
Bu durumda küçük ve orta ölçekli üretici, paketleyici ve toptancı firmaların kamu üreticisinden daha düşük maliyetle şeker temin etmesi mümkün olabilecek.
Gözler Türkşeker'de
Sektör temsilcileri şimdi Türkşeker'in yeni bir kampanya açıklayıp açıklamayacağını ve açıklanması halinde indirim basamaklarının nasıl belirleneceğini merak ediyor.
Özellikle 50 bin tonluk indirim bareminin korunup korunmayacağı, yeni satış modelinin piyasa yapısını nasıl etkileyeceği açısından kritik önem taşıyor.
Türkşeker'in açıklayacağı olası yeni kampanyanın, Mayıs ayında tartışılan fiyatlandırma modelini devam ettirip ettirmeyeceği ise önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
Dosya Haber: Türkşeker şeker mi satıyor, dağıtım sistemi mi kuruyor?
Bölüm 1 → Türkşeker'in şeker satışında dikkat çeken kurgu: Sistem iki firmaya çalışıyor!
Bölüm 2 → Türkşeker'den şeker almak neden daha pahalı hale geldi?
Bölüm 3 → Türkşeker'in indirimli şeker satış ilanında dikkat çeken ayrıntı