Öz Orman-İş Sendikası Genel Başkanı Settar Aslan, 2025 yılına ilişkin orman yangınları yıl sonu değerlendirme raporunu kamuoyuyla paylaştı. Raporda, devletin orman yangınlarıyla mücadelede teknik altyapıyı önemli ölçüde yenilediği vurgulanırken, sahadaki orman işçisi sayısının ihtiyacın altında kaldığına dikkat çekildi. Aslan, yangınların büyük bölümünün insan kaynaklı ve önlenebilir nedenlerden çıktığını ifade etti.
2025 yılının orman yangınları açısından yalnızca zor bir yıl olmadığını belirten Aslan, bu dönemin aynı zamanda mevcut politikalar ve mücadele yöntemleriyle yüzleşilmesi gereken bir süreç olduğunu söyledi. Orman yangınlarının artık “olağanüstü” bir durum olmaktan çıktığını kaydeden Aslan, “Olağan hale gelen bir tehditle olağan yöntemlerle mücadele edilemez” değerlendirmesinde bulundu.
YANGINLARIN YÜZDE 52'Sİ TARIMSAL FAALİYETLER VE ANIZ YAKMADAN ÇIKTI
Raporda yer alan veriler, kamuoyunda yaygın olan “orman yangınları doğal nedenlerle çıkıyor” algısının gerçeği yansıtmadığını ortaya koydu. Buna göre 2025 yılında çıkan orman yangınlarının yüzde 52’si tarımsal faaliyetler ve anız yakmadan, yüzde 18’i piknik, mangal, kontrolsüz ateş ve izmaritten, yüzde 9’u enerji nakil hatları ve altyapıdan, yüzde 6’sı kasıt, sabotaj ve ihmalkar endüstriyel faaliyetlerden kaynaklandı. Yangınların yalnızca yüzde 15’inin yıldırım ve benzeri doğal nedenlerle çıktığı belirtildi.
Bu tabloya göre Türkiye’deki orman yangınlarının yaklaşık yüzde 85’inin insan eliyle çıktığını vurgulayan Aslan, yangınların büyük bölümünün önlenebilir nitelikte olduğunun altını çizdi.
2025 YILINDA 3 BİN ORMAN YANGINI ÇIKTI
Raporda, 2025 yılı boyunca Türkiye genelinde yaklaşık 3 bin orman yangını meydana geldiği, bu yangınlarda 27 ila 30 bin hektar orman alanının zarar gördüğü ifade edildi. Yanan alan miktarının geçmiş yıllara göre daha düşük görünmesinin yanıltıcı olabileceğini belirten Aslan, zarar gören alanların bugün yerleşim yerlerine, turizm bölgelerine ve tarım havzalarına çok daha yakın olduğuna dikkat çekti.
Yanan alanların yaklaşık yüzde 48’inin yeniden ağaçlandırıldığını veya doğal gençleştirmeye alındığını belirten Aslan, yeni dikilen fidanların ekosistem olarak “orman” niteliği kazanabilmesi için en az 20–30 yıla ihtiyaç duyulduğunu söyledi. Yanan ormanın yalnızca ağaçtan ibaret olmadığını vurgulayan Aslan, toprağın, suyun ve canlı döngüsünün de birlikte yok olduğuna işaret etti.
1 ORMAN İŞÇİSİNE BİN HEKTAR ALAN DÜŞÜYOR
Raporda orman işçilerinin iş yüküne ilişkin çarpıcı veriler de yer aldı. 2025 yılında 22 bin ile 25 bin arasında orman işçisinin aktif olarak yangınla mücadelede görev yaptığı, Türkiye’nin toplam orman varlığının ise yaklaşık 23,4 milyon hektar olduğu belirtildi. Bu tabloya göre bir orman işçisine 900 ila 1.000 hektar alan düştüğünü ifade eden Aslan, bu oranın hiçbir gelişmiş ülkede kabul edilebilir olmadığını kaydetti.
TAŞIMA İŞÇİYLE ORMAN YANGINI SÖNMEZ
Birçok yangında il dışından işçi ve ekipman taşındığını belirten Aslan, bu yöntemin kalıcı çözüm üretmediğini söyledi. Yangınların ilk 20–30 dakika içinde kontrol altına alınamaması halinde hızla büyüdüğünü hatırlatan Aslan, “Taşıma suyla değirmen dönmez. Taşıma işçiyle orman yangını sönmez” ifadelerini kullandı.
Devletin orman yangınlarıyla mücadelede hava ve kara unsurları başta olmak üzere teknik altyapıyı A’dan Z’ye yenilediğini belirten Aslan, Cumhurbaşkanının ormanlara yönelik hassasiyetinin bu yatırımlarla açıkça görüldüğünü dile getirdi. Ancak güçlü teknik altyapıya rağmen sahadaki orman işçisi sayısının yetersiz kalmasının önemli bir zaaf oluşturduğunu vurguladı.
Yangın dönemlerinde orman işçilerinin 7 gün 24 saat esasına göre çalıştığını, günlerce sahadan ayrılmadan görev yaptığını belirten Aslan, Öz Orman-İş Sendikası olarak çift vardiya modelinin hayata geçirilmesini talep ettiklerini söyledi. Çift vardiya sisteminin personelin daha dinç ve verimli çalışmasını sağlayacağını, ayrıca yangınla mücadelede yerel ekiplerin daha etkili olacağını ifade etti.
Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesindeki işçi–memur dengesine de dikkat çeken Aslan, memur sayısının fazla olduğunu söylemediklerini ancak işçi sayısındaki yetersizliğin yapısal bir sorun haline geldiğini belirtti.
Açıklamasının sonunda 2025 yılının önemli dersler verdiğini vurgulayan Aslan, orman yangınlarının yalnızca uçak sayısıyla çözülemeyeceğini, uçakların yangının şiddetini azalttığını ancak tek başına yeterli olmadığını söyledi. Orman işçilerinin 5 ay 29 gün çalıştırılmasıyla bu mücadelenin sürdürülemeyeceğini ifade eden Aslan, “Asıl olan sürekliliktir. Orman sürekli emek ister. Orman işçisi süreklilik ister. Yeşil Vatan ciddiyet ister” dedi.