Tarım ve Orman Bakanının ikinci dönemi

Yerel seçimlerden bu yana kabinede değişiklik konuşuluyor ve bilinir ki Sayın Cumhurbaşkanı kabinede değişiklik konuşuluyorsa, değişiklik yapmaz.

Ta ki konu gündemden düşene kadar.  

Ama devlet işlerinin askıda kalmasını da istemez. Bu çerçevece Tarım ve Orman Bakanı’na “sen işine bak, çalış…” dediği biliniyor.

Yani Bakan için birbirinin devamı şeklinde olsa da 2. dönem başlamış bulunuyor. 

İlk döneme bakıyoruz iyi niyet ve gayret konusunda herhangi bir sıkıntı yok. 

Belki biraz acemilikler, biraz alanı ve bakanlığı / bürokrasiyi tanımamak sözkonusu olabilir.

Ve bunun neticesinde doğal olarak düşünülen ve planlananların hayata geçirilmesi pek mümkün olmuyor ya da gecikiyor. 

Yine de;  elektrikli traktör (bazıları hafife almakla büyük haksızlık yapıyor), değişik kesimlerin ve kişilerin görüş ve tecrübelerine müracaat edilmesi, (genişletilmiş ve kamuoyuna açık bir şekilde gerçekleştirilmese de) tarım şurasının yapılması, tarımsal planlamanın yeniden  gündeme alınması, destekler konusunda bütçe imkanı çerçevesinde bazı adımların atılması bu kısa süre için olumlu adımlar olarak değerlendirilebilir. 

Bu sürede maalesef Bakanlık, güncel akut meselelerde özellikle de hayvancılıkla ilgili hızlı çözümler üretmek konusunda pek başarılı olamadı.

Ve bazı tarımsal ürünlerde de benzer sıkıntılı durumlar yaşandı.

Bunların bir kısmı öngörülebilir olmakla beraber, doğrusu bir kısmı için pek fazla bir şey yapmak mümkün değildi. Bakan ikili iletişim ve dar toplantı ortamlarında iletişimde başarılı olmakla beraber kamuoyuna açık medya iletişiminde toplumla ve alanının diğer bileşenleri ile pek başarılı bir iletişim sağlayamadı.

Yani kısmen olsa da kendini anlatamamak, anlaşılamamak gibi bir durum var. 

Gelelim yeni döneme; 

İki alanda köklü değişiklikler (kadro meselesi kadar anlayış noktasında da) beraber yapılmadığı takdirde memleketin tarım ve hayvancılık konusunda problemlerine çözüm üretmek pek mümkün olmayacaktır/olmamaktadır. 

Bunlardan birincisi Bakanlık kadro, teşkilatları ve çiftçi kuruluşlarının kadro, teşkilatlarını da kapsayan yönetsel sorunlar.

Diğeri ise saha ile ilgili yapısal sorunlardır. 

Geçen süre zarfında yönetsel sorunları Bakan’ın tecrübe ettiğini düşünerek bu yazımızda daha çok yapısal sorunlara değinmek istiyoruz.

Tarım ve Hayvancılığın selameti için toprak ve toprağı işleyenden konuya başlamak gerekiyor.

Artık tarımla ilgili olmayanların bile ezberlediği şekilde; ülkemizde tarım arazilerini hızla kaybediyoruz, diğer yandan da inanılmaz büyüklükte arazi ve işletmeler atıl kullanılmaz halde beklerken, kullanılan tarım arazilerimiz ile işletme büyüklüklerimiz büyük ölçüde ekonomik/karlı olabilirlik sınırları içerisinde değil.

Topraksız tarım (genel manada) olamayacağına göre tarım arazilerinin korunması, atıl arazi bırakılmaması, kullanılan arazilerin tarım yapılıp kar edilebilir makul büyüklüklere kavuşturulması 3-5 senede bir köyde arazi toplulaştırmasıyla bu iş olmaz- en önemli meseledir. 

Burada özellikle inşaat/rant yağmacılığının sadece tarım arazilerini işgal/tahrip etmediğini aynı zamanda tarımsal üretime dayalı alanlarda sosyo-ekonomik dokuda tahribat meydana getirdiğini de belirtmeliyim.

Tarım arazilerinin daha fazla bölünmemesi ve korunması konusunda hukuki düzenlemeler olmakla beraber yeterince işe yaramadığını geldiğimiz nokta itibariyle görmekteyiz. Atıl arazilerin kullanımının sağlanması hususunda ise maalesef herhangi bir ciddi çalışma yok. 

Bu ciddi sorun; (pek hoşa gitmese de söylemek zorundayım) ancak kullanılmayan tarım arazilerinin kamulaştırılıp, toplulaştırılması ve sonrasında bu topraklarda tarımsal üretim yapılması ile çözülebilir.

Eğer bunu yapamıyorsak (ki yapmak çok zor) bu meseleyi nasıl çözeriz, sorusunun cevabı olarak şunu önerebiliriz;

Dünyada denenmiş ve hala denenmekte olan iki yöntem var.

Şirketleşme ve kooperatifleşme.

Şirketleşme modeli başarılı olmuş bir uygulama, kooperatifleşme ise maalesef genellikle başarısız olmuş bir uygulama.

Şirketleşme vahşi kapitalizmin doğası gereği kırsalda yaşayanları ilk etapta köleleştirilmeyi ve daha sonra bunların başka şehir ve iş alanlarına göç ettirilmelerini dayatmaktadır. 

Kooperatifler ise maalesef iyi ve istikrarlı bir şekilde yönetilemediğinden / yürütülemediğinden önce işlevsiz daha sonra batık bir hale gelmektedirler. 

Bu durumda  ülkemizinsosyo-ekonomik yapı ile birlikte geleneksel anlayış gözetilerek yeni ve yaygın karma (kooperatif/şirket bileşimi) bir yapılanmanın gerçekleştirilmesi zorunludur. 

O da çok ortaklı, devletin denetim mekanizmasında birkaç boyutuyla yer alacağı, dar ölçekli (birkaç köy), profesyonelce ve şeffaf yönetilen, özel kanunu olan tarımsal üretim şirketlerinin kurulması ile mümkün olabilir.

Buna vatandaşın katılımı ne kanunla dayatılmalı, ne de tamamen keyfine bırakılmalıdır.

Üretici bu yapılanmaya doğru teşvik edilmelidir. Bu da devletin bu yapılanmaya ciddi avantaj sağlayacak hukuki, idari ve maddi destekler vermesi ile sağlanabilir. 

Bu tarımsal üretim şirketlerinin mevzuatı, bir grup ve zümrenin idareyi ele geçirmesine mani olurken, aynı zamanda  devletin birkaç biriminin  sıkı denetimine açık şekilde olmalıdır. İdari bir merkezi, alanında eğitimli uzman personelleri ve makine parkı olan işletme merkezleri oluşturulmalı ve bütün organizasyon buradan yapılmalıdır. (sağlayacağı katkıları konuyu uzatmamak için detaylandırmıyorum/ayrı bir başlık olarak yazacağım inş.) 

Kanaatimce toprak ve toprak işleme ile ilgili en hızlı en verimli sonuç alınacak bu yöntem için zaman kaybetmeden değişik bölgelerde özellikle tek tip ya da 2-3 çeşit üretim yapılan tarımsal havzalarda pilot uygulamalara geçilebilir. 

Gelelim toprak işleyip, hayvan yetiştirenlere;

Ülkemizde hızla çözülen kırsal nüfus, tarımsal üretimi en çok tehdit eden en önemli başlıktır. Bu çözülmeyi geri çevirmek mümkün değil ve köylerde bunu durduramadık (durdurmak gibi bir derdimiz ve çabamız da olmadı) 

Hiç olmazsa tarımsal  üretim yapan nüfusun yoğunlaştığı ilçelerde bunu durdurmamız gerekmektedir. 

Bu çözülmenin önüne geçmek için öncelikle  her türlü üretim/ürün kumar gibi bir belirsizlik içinde bırakmamalı ve kazançlı hale getirilmelidir.

İkincisi üreticinin yaşam koşullarında ulaşım, iletişim, eğitim başta olmak üzere ciddi iyileştirilmeler yapılmalıdır.

Hatta kırsalda yaşayanların bu tip ihtiyaçları devlet tarafından kısmen de olsa desteklenmelidir. 

Ve son olarak eğitim ve propaganda ile üretimin önemi ve üreticinin kıymeti, prestiji yükseltilmelidir. 

Son olarak unutmadan, Tarım ve Orman Bakanı yeni dönemde bakanlığın belindeki iki önemli çakar almaz silahı TİGEM (damızlık hayvan ve tohumculuk) ile  Tarım Kredi Kooperatiflerini (çiftçi girdileri ve finansmanı) ve sahada  esamesi okunmayan üniversiteleri (bu ülkenin konuyla alakalı yaklaşık 100 civarında  fakültesi var, inanılır gibi değil) etkin bir şekilde kullanamadıkça yapısal sorunlarla baş edemeyecektir.

Bu da şimdiye kadar genelde yaşandığı gibi bol laf ve mevzuat üretilen, lüks mekanlarda körler ile sağırların birbirini ağırladığı toplantılar yapılan bir bakanlık görüntüsünün dışına çıkılmasına mani olacaktır. 

YORUM EKLE
YORUMLAR
HÜSNÜ ZAN
HÜSNÜ ZAN - 1 ay Önce

Ekrem Bey gayet bonkör hüsnü zan dolu bakış ile Tarım ve Orman Bakanlığının son dönemini eleştirmiş... sağolsun.. LAKİN, HEM TARIM SEKTÖRÜNÜN VE İLGİLİ MESLEK KURULUŞLARININ HEM DE TARIM BAKANI VE SON DÖNEMDE ATANAN BÜROKRATLARIN DURUMU GERÇEKTEN EN HAFİF TABİRLE NE KEMOTERAPİ NE DE RADYOTERAPİNİN FAYDA ETMEDİĞİ METASTAZ YAPMIŞ BİR UR HALİNE GELMİŞ... TARIMLA İLGİLİ AKADEMİSYENLERİN ÇOK BÜYÜK BİR BÖLÜMÜNDEN İSE ÜMİDİ KESELİ ZATEN ÇOK ZAMAN OLDU... ŞAYET CİDDİ BİR DİZİ AMELİYAT YAPILMAZSA, GELECEK NESİLLERE ÇOK REZİL BİR TARIM SEKTÖRÜ MİRAS BIRAKILACAK... KENDİNİ BU SEKTÖRÜN PAYDAŞI GÖREN HERKESİN (SAYIN CUMHURBAŞKANI DAHİL) BU BOZULMUŞ VE ARTIK ÜRETEMEZ HALE GELMESİNE ÇOK AZ KALMIŞ YAPIYI ISLAH ETMEK İÇİN ÇOK AMA ÇOK CİDDİ BİR ŞEYLER YAPMAK ZORUNDA OLDUĞUNUN GÖRÜLMESİ GEREKİYOR...

Personel
Personel - 1 ay Önce

Bakanlik oncelikle liyakatsiz ilahiyatci kaymakam acikogretim vb yoneticilerden kurtulmali. Tarimsal egitim almis personel sayisi dogruysa %18 ise devasa kurum alaninda batmaya mahkum. Sogan patates orman yanginlari kar etti deyip aciklatilan zarar eden kurumlarin ortaya cikmasi vb gercekleri gozardi etmeyin. Isi ehline birakin sayin cumhurbaskanim size tarim yonetimi zarar veriyor. Tabi habrriniz yoksa

Ihl
Ihl @Personel - 1 ay Önce

Valla imam hatipli olmak yetmiyor artik tarimda ust duzey olmak icin ilahiyat mezunu olmalisiniz. Manevi zirve. Yada diyanet isleri baskaninin ozel kalemi olmali gibi

Hâlâ ilahiyat
Hâlâ ilahiyat @Personel - 1 ay Önce

Şikayet etmeyin kardeşim. Bu Bakanlıkta memurların ezici çoğunluğu bir sendikanın üyesidir. Bu sendika başkan ve başkan yardımcısı ilahiyat imam-hatip açıköğretim v.s. mezunudur. Sendika başkanıni Bakan veya Cumhurbaşkanı atamadı!

Ataman
Ataman - 1 ay Önce

Eleştiri böyle olmalı tebrik ederim güzel bir yazı, bunlar bunlar yapıldı ama bunlarda yapılmalı idi demek gayet güzel olmuş

Misafir
Misafir - 1 ay Önce

Iki onceki haberde ciftci kalmayacak denmis ya. Bakanligi yoneten veteriner ve ziraat muhendisi kalmayinca ciftcininde kalmamasi normal degilmi. Koyde imam ilcede kaymakam ilahiyatci bedenci esnaf acikogretim mezunu kaldi. O yuzden herkes ilahiyat yada acikogretim okumaya gitti tarimdan kacti

Atnan
Atnan - 1 ay Önce

İnsanların alım gücü düştü...faizleri düşürüp insanlar kredi çekip konut alacak inşaat sektörü kalkınacak...sen askari ücretli 2020 lirayla çiftçi geçen yılki fiyata ürün satıp konut almaz...memur belki alır.....Arap ülke vatandaşı alır...bizim insanımız konut alamaz inşaatçılar da geçmişi rüyalarında görür....memleket bitti.....başkan bizi uçurdu....inşaat seviciler....4 yıl daha baştayız diye seçim öncesi dolaylı tehditi yapmışlardı....

A aa
A aa - 1 ay Önce

Veteriner işleri otoritesi acilen kurulmalı ve tarım ilçelerde bir yama olmaktan çıkarılmalıdır.Bu köhnemiş yapı ile daha çok paragraflar methiyeler yazar çizeriz.

Adil Ören
Adil Ören - 4 hafta Önce

Tüm başarısızlığı bir yöneticiye yüklersek,
daha yüzlerce adam gelir gider aynı şeyleri konuşuruz.

657 kalkmadan Herşey boş, çiftçi hiç üzerine alınmıyor başarısızlıktaki paydan.

....
.... - 4 hafta Önce

Lisans tamamlama ile 2 sene okunan fakülte ve devam mecburiyeti yok. Çıkan ziraat mühendisi. 4 sene okuyan devam mecburiyeti olan çıkan gene ziraat mühendisi fark ne? Fark yoksa millet niye 4 sene masraf ediyor? 2 sene gidenler devam mecburiyeti varsa, işe ne zaman gidiyor? Bakanlıkta ziraat mühendisi açığı varsa neden dışardan karşılanmıyor? Ziraat fakültesi ndeki hocalar öncelikle size, sonra mühendis arkadaşlar, mesleki olarak ne düşünüyor sunuz?