Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci ise bu tablonun yalnızca bugünü değil, tarım sektörünün geleceğini de ilgilendirdiğini belirtti.

Kahveci'ye göre asıl soru artık "Marketler neden büyüyor?" değil, "Bu büyüme yarın tarımsal üretimi nasıl etkileyecek?" olmalı.

Dünyadaki eğilim üretimden rafa kadar kontrol

Ergin Kahveci, gelişmiş ülkelerde büyük perakende zincirlerinin sadece ürün satan işletmeler olmadığını hatırlattı.

Birçok uluslararası zincir;

• üreticilerle uzun vadeli sözleşmeler yapıyor,
• kendi markalı ürünlerini ürettiriyor,
• depolama merkezlerini işletiyor,
• lojistik ağlarını yönetiyor,
• kalite standartlarını belirliyor,
• ürün planlamasını doğrudan yönlendiriyor.

Bu yapı sayesinde marketler yalnızca satış noktası olmaktan çıkarak, tedarik zincirinin en güçlü aktörü haline geliyor.

Türkiye'de de benzer bir süreç yaşanabilir

USDA raporunda yer alan veriler, organize perakendenin büyümeye devam ettiğini gösteriyor. İlk 10 market markasının organize perakende pazarındaki payı yüzde 46'ya ulaşırken, şirket birleşmeleri dikkate alındığında piyasanın daha az sayıda grup etrafında şekillendiği görülüyor.

Kahveci'ye göre bu eğilim devam ederse Türkiye'de de büyük market zincirlerinin yalnızca satışta değil, tarımsal üretimin planlanması ve yönlendirilmesinde de daha etkili hale gelmesi kaçınılmaz olabilir.

Çiftçi için yeni dönem ne anlama geliyor?

Kahveci'nin değerlendirmesine göre bu dönüşümün üretici açısından hem fırsatlar hem de riskler bulunuyor.

Büyük alıcılarla yapılan uzun vadeli anlaşmalar üreticiye pazar garantisi sağlayabilir.

Ancak üretimin giderek daha az sayıdaki alıcının taleplerine göre şekillenmesi durumunda;

• üreticinin fiyat belirleme gücü azalabilir,
• ürün çeşitliliği daralabilir,
• küçük aile işletmeleri rekabet etmekte zorlanabilir,
• tarımsal üretimde bağımlılık artabilir.

Bu nedenle piyasa yapısındaki değişimin dikkatle izlenmesi gerekiyor.

Tarım politikaları neden önem kazanıyor?

Ergin Kahveci, piyasanın tamamen kendi dinamiklerine bırakılmasının uzun vadede üretici aleyhine sonuçlar doğurabileceğini hatırlattı.

Bu nedenle;

• üretici örgütlerinin güçlendirilmesi,
• kooperatiflerin etkin çalışması,
• lisanslı depoculuğun yaygınlaştırılması,
• sözleşmeli üretimin adil kurallarla yürütülmesi,
• Rekabet Kurumu'nun piyasa yoğunlaşmasını yakından izlemesi

gerektiğini ifade etti.

Güçlü üretici olmadan güçlü perakende sürdürülemez

Kahveci'ye göre zincir marketlerin büyümesi tek başına olumsuz bir gelişme olarak görülmemeli.

Ancak üretici gelirlerinin aynı ölçüde güçlenmediği bir yapının uzun vadede sürdürülebilir olması da mümkün görünmüyor.

Çünkü güçlü bir tarımsal üretim altyapısı olmadan güçlü bir perakende sisteminin kalıcı olması zorlaşıyor.

USDA raporu neden önemli?

USDA raporu, Türkiye'deki gıda perakende sektörünü yalnızca bugünkü görünümüyle değerlendirmiyor.

Rapor, şirket birleşmeleri, organize perakendenin büyümesi, marketlerin pazar payları ve sektörün geleceğine ilişkin önemli veriler sunarak, tarım politikalarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor.

Sonuç: Asıl mesele marketler değil, piyasanın dengesi

Ergin Kahveci'nin analizinin vardığı sonuç, zincir marketlerin varlığına karşı çıkmak değil; gıda zincirinin tüm halkalarında rekabetin, üreticinin ve tüketicinin korunacağı dengeli bir piyasa yapısının oluşturulması gerektiği yönünde.

Türkiye'de gıda perakendesi büyümeye devam ederken, bu büyümenin üreticiye de kazandıran, rekabeti koruyan ve gıda arz güvenliğini güçlendiren bir yapıyla desteklenmesi gerektiği vurgulanıyor.

Ergin Kahveci'nin analizinden öne çıkan 8 mesaj

1. Gıda perakendesinde yoğunlaşma hızla artıyor.
2. İlk 10 market markası fiilen daha az sayıda grubun kontrolünde.
3. Perakendedeki güç zamanla üretim zincirine de yansıyabilir.
4. Üreticinin pazarlık gücü korunmalı.
5. Kooperatifler ve üretici örgütleri güçlendirilmeli.
6. Rekabetçi piyasa yapısı korunmalı.
7. Gıda arz güvenliği yalnızca üretim değil, piyasa yapısıyla da ilgili.
8. Tarım politikaları, perakende sektöründeki dönüşümü de dikkate alacak şekilde yeniden ele alınmalı.

Özel Dosya: Gıda perakendesinde sessiz dönüşüm

DOSYA-1: ABD Tarım Bakanlığı raporu: Türkiye'de gıda ticareti 6 büyük grubun kontrolüne gidiyor!
DOSYA-2: USDA raporunda Tarım Kredi Market detayı: Kaynak olarak Tarımdan Haber gösterildi
DOSYA-3: Zincir marketler büyüyor, peki çiftçi neden kazanamıyor?
DOSYA-4: Ergin Kahveci uyardı: Perakendede başlayan yoğunlaşma yarın tarımsal üretime taşınabilir

Kaynak analiz...

Bu haber, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'nin USDA'nın 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu üzerine hazırladığı kapsamlı analizden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Analizin tamamını okumak için tıklayın → [Perakende gıda pazarı büyümeye devam ederken biz nereye savruluyoruz?]

Şirket tarafından yapılan açıklamada, tesisin modern üretim teknolojileriyle kurulduğu belirtilirken, yatırımın Türkiye'nin üre gübresinde dışa bağımlılığını azaltmayı hedeflediği ifade edildi.

İthalatın azaltılması hedefleniyor

Türkiye'de azotlu gübreler içerisinde en fazla kullanılan ürünlerden biri olan üre gübresinde ihtiyacın önemli bölümü ithalat yoluyla karşılanıyor.

Gemlik Gübre, yıllık 600 bin tonluk üretim kapasitesine sahip tesis sayesinde hem yerli üretimin artırılmasını hem de ithalatın azaltılmasına katkı sunmayı amaçladığını bildirdi.

Şirket açıklamasında, yerli üretimin çiftçilere daha sürdürülebilir tedarik imkânı sağlayacağı ve sektörün arz güvenliğini güçlendireceği vurgulandı.

Türkiye yılda ne kadar üre gübresi tüketiyor?

Türkiye'nin yıllık üre gübresi tüketimi yaklaşık 3-3,5 milyon ton seviyesinde bulunuyor. Yıllık 600 bin ton kapasiteli bu tesis, tam kapasite çalışması halinde ülkenin yıllık ihtiyacının yaklaşık %17-20'sini karşılayabilecek bir üretim potansiyeline sahip. Bu nedenle yatırım, üre gübresinde ithalat bağımlılığını azaltabilecek önemli sanayi yatırımlarından biri olarak değerlendiriliyor.

Dernek açıklamasında, hastalıktan ari işletme statüsünün yalnızca sığır tüberkülozu ve bruselloz gibi hastalıklardan arilik değil, aynı zamanda biyogüvenlik tedbirleri ve kayıt sistemine ilişkin kriterlerin yerine getirilmesiyle kazanıldığı hatırlatıldı.

"24 işletmenin sertifikası iptal edildi"

TÜSEDAD'ın açıklamasına göre, 25-27 Haziran 2026 tarihlerinde Bursa'da yapılan denetimlerde 24 işletmenin ari işletme sertifikası iptal edildi. Dernek, rutin denetim zamanı gelen yalnızca bir işletme dışında hiçbir çiftlikte hayvanlardan kan örneği alınmadığını belirterek, iptallerin sağlık kriterlerinden ziyade diğer mevzuat şartlarından kaynaklandığını ifade etti.

"Eksiklikler küçük müdahalelerle giderilebilirdi"

Açıklamada, bazı işletmelerde tespit edilen eksikliklerin bir gün içerisinde giderilebilecek mekanik arızalar veya küçük düzenlemelerden ibaret olduğu savunuldu.

TÜSEDAD, bu tür eksiklikler nedeniyle doğrudan sertifika iptal edilmesi yerine işletmelere eksiklerini tamamlamaları için süre verilmesi gerektiğini belirterek, doğrudan iptal kararının üreticileri mağdur ettiğini dile getirdi.

"Mevzuatta önce askıya alma öngörülüyor"

Dernek, hem Hastalıktan Arilikte Bölümlendirme Yönetmeliği hem de Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2024/8 sayılı Hastalıktan Ari İşletmeler Yönergesi hükümlerine dikkat çekti.

Açıklamada, ilgili düzenlemelere göre;

• Denetimlerde eksiklik tespit edilmesi halinde işletmenin sertifikasının öncelikle askıya alınması,
• İşletmeye eksikliklerini gidermesi için 15 ila 30 gün arasında süre verilmesi,
• Sağlık dışındaki uygunsuzluklarda ise askı süresinin en fazla dört aya kadar uzatılabilmesi,

gerektiği ifade edildi.

TÜSEDAD, hatta tüberküloz veya bruselloz gibi sağlık sorunlarının tespit edilmesi halinde dahi belirli şartlarda arilik statüsünün askıya alınarak daha sonra yeniden kazanılmasının mümkün olduğunu belirtti.

"Doğrudan iptal yapıldı"

Dernek, Bursa'daki uygulamada işletmelerin sertifikalarının önce askıya alınması yerine doğrudan iptal edildiğini ve iptal gerekçelerinin de resmi olarak işletmelere bildirilmediğini öne sürdü.

Bu durumun ari işletmeler arasında ciddi endişe oluşturduğu belirtilen açıklamada, uygulamanın gerekçesinin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından kamuoyuna açıklanması gerektiği ifade edildi.

TÜSEDAD: "Şeffaflığın sağlanması önemli"

Açıklamanın sonunda TÜSEDAD, kurallara uygun üretim yapan işletmelerin yanında olduklarını vurgulayarak, halk sağlığının korunması, kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve hayvancılık sektörünün sürdürülebilirliği açısından denetimlerin önemini desteklediklerini belirtti.

Ancak dernek, denetim süreçlerinin ilgili mevzuata uygun, şeffaf ve öngörülebilir şekilde yürütülmesinin hem üreticilerin hem de sektörün güveni açısından büyük önem taşıdığı değerlendirmesinde bulundu.

Tarım Bakanına doğrudan bağlı birimler hangileri?

Tarım ve Orman Bakanlığının güncel teşkilat şemasına göre Bakanlık makamına doğrudan bağlı idari birimlerin yanı sıra kurullar, komisyonlar ve taşra teşkilatı da bulunuyor.

İdari birimler

• Özel Kalem Müdürlüğü
• İç Denetim Başkanlığı
• Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı
• Bakan Müşavirleri
• Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği
• Personel Genel Müdürlüğü
• Kurullar ve komisyonlar

Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde doğrudan Bakanlığa bağlı olarak faaliyet gösteren kurul ve komisyonlar ise şunlar:

Kurullar ve Komisyonlar

• Etik Komisyonu
• Hayvan Deneyleri Merkez Etik Kurulu
• Merkez Av Komisyonu
• Su Yönetimi Koordinasyon Kurulu
• Tarımsal Kuraklık Yönetimi Koordinasyon Kurulu
• Tarım ve Orman Şûrası
• Ulusal Sulak Alan Komisyonu
• Yüksek Komiserler Kurulu

Taşra Birimleri

Bakanlığın taşra teşkilatı da doğrudan Bakanlık teşkilatı içerisinde yer alıyor. Taşra teşkilatını oluşturan birimler şunlar:

• İl Müdürlükleri
• İlçe Müdürlükleri
• Araştırma Enstitüleri
• Eğitim Merkezi Müdürlükleri
• Fidan, Fide Test Merkez Müdürlükleri
• Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlükleri
• Kafkas Arı Üretim Eğitim ve Gen Merkezi Müdürlüğü
• Merkez İkmal Müdürlüğü
• Şap Enstitü Müdürlüğü
• Tarım Alet ve Makine Test Müdürlüğü
• Tohum Sertifikasyon Test Müdürlükleri
• Ulusal Gıda Referans Laboratuvar Müdürlüğü
• Veteriner Kontrol Enstitü Müdürlükleri
• Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü
• Zeytincilik Üretme İstasyonu Müdürlüğü
• Zirai Karantina Müdürlükleri
• Veteriner Sınır Kontrol Noktası Müdürlükleri
• Tohum Tescil ve Sertifikasyon Merkez Müdürlüğü

Bakan Yardımcısı Ahmet Bağcı'nın sorumluluğundaki birimler

Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Ahmet Bağcı, daha çok tarım reformu, strateji geliştirme ve uluslararası ilişkilerden sorumlu birimleri koordine ediyor.

Bağcı'nın görev alanındaki ana hizmet birimleri şunlar:

• Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü
• Bilgi Teknolojileri Genel Müdürlüğü
• Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı
• Strateji Geliştirme Başkanlığı
• Tarım Reformu Genel Müdürlüğü

Ahmet Bağcı'ya bağlı ilgili kuruluşlar ise şöyle:

• Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO)
• Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK)

Bakan Yardımcısı Ahmet Gümen'in sorumluluğundaki birimler

Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Ahmet Gümen, üretimin planlanması, hayvancılık, gıda güvenliği ve tarımsal araştırmalardan sorumlu birimleri yönetiyor.

Ahmet Gümen'e bağlı ana hizmet birimleri şunlar:

• Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü
• Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü
• Eğitim ve Yayın Dairesi Başkanlığı
• Hayvancılık Genel Müdürlüğü
• Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM)

İlgili kuruluşlar ise:

• Et ve Süt Kurumu (ESK)
• Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM)

Bakan Yardımcısı Ebubekir Gizligider'in sorumluluğundaki birimler

Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Ebubekir Gizligider ise su yönetimi ve su ürünleri alanındaki birimleri koordine ediyor.

Gizligider'in sorumluluğundaki ana hizmet birimleri şunlar:

• Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü
• Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü
• Su Yönetimi Genel Müdürlüğü
• Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı

Bağlı kuruluşlar ise şu şekilde sıralanıyor:

• Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (DSİ)
• Türkiye Su Enstitüsü Başkanlığı (SUEN)

Bakan Yardımcısı Abdulkadir Polat'ın sorumluluğundaki birimler

Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Abdulkadir Polat ise ormancılık ve şeker sektörüne ilişkin birimlerden sorumlu bulunuyor.

Polat'ın görev alanındaki ana hizmet birimi:

• Şeker Dairesi Başkanlığı

Bağlı kuruluşlar:

• Orman Genel Müdürlüğü (OGM)
• Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü
• Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü (AOÇ)

İlgili kuruluşlar:

• Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü (ÇAYKUR)
• Türkiye Şeker Fabrikaları AŞ (Türkşeker)

Yaklaşık 200 milyon lira muhammen bedelle gerçekleştirilen ihaleye Buhara Hastanesi ile Kristal Güneş Enerji katıldı.

İhalede Buhara Hastanesi 205 milyon lira teklif verirken, Kristal Güneş Enerji 207 milyon liralık teklifiyle ihaleyi kazandı.

Ancak ihale sonrasında Kristal Güneş Enerji satın alma işleminden vazgeçti. Firmanın ihale kapsamında yatırdığı yaklaşık 6 milyon liralık geçici teminatı geri almak için girişimlerde bulunduğu öğrenildi.

Kristal Güneş Enerji'nin ihaleden çekilmesiyle birlikte taşınmaz, ikinci en yüksek teklifi veren Buhara Hastanesi'ne kaldı. Buhara Hastanesi yöneticilerinin zaten uzun dönemdir, mevcut araziyi almak istidiği kaydediliyor. Kristal Güneş Enerjisi'nin ihaleden çekilmesi ile Buhara Hastanesi yöneticileri de amacına ulaşmış olduğu vurgulanıyor.

Tarım Kredi'nin şehir merkezindeki en değerli taşınmazlarından biri olan Erzurum Bölge Birliği binasının el değiştirmesiyle birlikte kurumun bölge biriminin bundan sonraki süreçte hangi binada hizmet vereceği ise merak konusu oldu.

Son dönemde gayrimenkul satışlarını hızlandıran Tarım Kredi Kooperatifleri'nin, sahip olduğu taşınmazları elden çıkararak kaynak oluşturma politikası dikkat çekiyor. Erzurum Bölge Birliği binasının satışı da bu sürecin son halkalarından biri olarak değerlendiriliyor.

Dosyanın son bölümünde ise tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci, tüm bu veriler üzerinden hayvancılık politikalarına ilişkin dikkat çekici bir değerlendirme yaptı.

Kahveci'ye göre tartışılması gereken temel konu, ESK'nın ithalat yapıp yapmaması değil, ithalat üzerinden oluşan mali yapının hangi amaca hizmet ettiği.

"Bu karların mantığı nedir?"

Ergin Kahveci, analizinde ithal besilik hayvan satışlarından elde edilen gelirlerin kamuoyu açısından açıklığa kavuşturulması gerektiğini belirterek şu soruları yöneltti:

"Bu karlar bütçe gelirleri için mi yapılıyor? Bu karlar, çiftçi ve tarım sektörü üzerinden bilinçli bir kamu maliyesi düzeltme unsuru olarak mı görülüyor? Bu karların mantığı nedir?"

Kahveci, bu soruların yalnızca ESK'nın mali yapısıyla ilgili olmadığını, aynı zamanda Türkiye'nin hayvancılık politikasının hangi anlayış üzerine kurulduğunu da ortaya koyacağını ifade etti.

"Bu regülasyon değil"

Kahveci, mevcut uygulamanın klasik anlamda bir piyasa regülasyonu olarak değerlendirilemeyeceğini savundu.

"Eğer mantığı regülasyon ise bana göre bu, çiftçi için bir regülasyon değil. Bu dengeleme değil, düzenleme değil, denetleme hiç değil. Bu başka bir şey" değerlendirmesinde bulunan Kahveci, bu yaklaşımın siyaset ve ekonomi açısından da tartışılması gerektiğini ifade etti.

"İthalat gemilerinin gölgesinde sürdürülemez model"

Analizinin sonuç bölümünde ise Ergin Kahveci, mevcut ithalat modelinin uzun vadede sürdürülebilir olmadığı görüşünü dile getirdi.

Kahveci'ye göre Türkiye, canlı hayvan dahil ithal girdilere dayalı sistemi terk ederek yerli üretim maliyetlerini esas alan bütüncül bir hayvancılık politikasına yönelmediği sürece, piyasa düzenleme amacıyla kurulan kamu kurumlarının ithalat üzerinden gelir üreten ticari yapılara dönüşme riski artacak.

"Konu yalnızca ESK değil"

Kahveci, tartışmanın yalnızca Et ve Süt Kurumu üzerinden yürütülmesinin eksik kalacağını belirterek, ithalattan elde edilen gelirlerin kamu maliyesindeki yerine de dikkat çekti.

Analize göre, ortaya çıkan mali yapının yalnızca Tarım ve Orman Bakanlığı politikaları çerçevesinde değil, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın bütçe politikaları açısından da değerlendirilmesi gerekiyor.

"Kolay ithalat mı, yerli üretim mi?"

Kahveci, düşük maliyetli ithalat sayesinde hem enflasyonun kontrol altında tutulması hem de kamuya gelir sağlanmasının kısa vadede ekonomik avantaj olarak görülebileceğini, ancak bunun yerli üretimin güçlendirilmesini ikinci plana itme riski taşıdığını belirtti.

Bu nedenle, hayvancılık politikalarının ithalata bağımlılığı azaltacak, üreticinin maliyetlerini düşürecek ve yerli üretimi güçlendirecek şekilde yeniden yapılandırılması gerektiğini ifade etti.

Şeffaflık çağrısı

Analizinin sonunda kamuoyuna da mesaj veren Ergin Kahveci, ithalat modeliyle ilgili tartışmalarda görünen tabloyla ortaya çıkan sonuçlar arasındaki ilişkinin daha şeffaf şekilde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Kahveci, "Görünen ile sonuç bağlantısını kurcalamak, şeffaflık aramak lazım" ifadelerini kullanarak, ithalat politikalarının yalnızca fiyatlar üzerinden değil, kamu maliyesi ve üretici üzerindeki etkileriyle birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı.

İTHAL HAYVAN DOSYASI

Bölüm 1 → 53 bin liraya mal olan ithal besilik hayvan neden 82 bin liraya satılıyor?

Bölüm 2 → Brezilya'dan çıkan ithal besilik hayvan Türkiye'ye kaça geliyor?

Bölüm 3 → ESK'nın 420 TL ve 310 TL'lik satış tarifesi nasıl hesaplandı?

Bölüm 4 → ESK'nın görevi kar etmek mi, piyasayı düzenlemek mi?

Bölüm 5 → Görev zararı nedir? ESK zarar ederse parayı kim ödüyor?

Bölüm 6 → ESK’nın elde ettiği kar nereye gidiyor?

Bölüm 7 → ESK piyasayı düzenliyor mu, ithalatı mı yönetiyor?

Bölüm 8 → İthalat modeli analizi: 'İthalat gemilerinin gölgesinde sürdürülemez bir sistem oluştu'

Kaynak analiz

Bu haber, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'nin, Et ve Süt Kurumu'nun 2026 yılı besilik sığır ithalatına ilişkin hazırladığı kapsamlı maliyet analizinden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Analizin tamamını okumak için tıklayın → [ESK kar etme kuruluşu olursa!]

Ancak tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'ye göre asıl dikkat edilmesi gereken konu, gıda perakendesindeki büyümenin tarımsal üretim üzerindeki uzun vadeli etkileri.

ABD Tarım Bakanlığı'nın (USDA) 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu, organize marketlerin sektördeki ağırlığını rakamlarla ortaya koyarken, bu tablo yalnızca perakende sektörünü değil, üreticiden tüketiciye uzanan tüm gıda zincirini ilgilendiriyor.

Güç dengesi değişiyor

USDA verilerine göre organize marketler artık Türkiye'deki gıda satışlarının büyük bölümünü gerçekleştiriyor. İlk 10 market markası organize perakendenin yüzde 46'sını elinde bulundururken, şirket birleşmeleri dikkate alındığında bu yapı fiilen altı büyük grubun kontrolüne yaklaşmış durumda.

Ergin Kahveci, bu gelişmenin sadece marketler arasındaki rekabeti değil, üreticinin pazarlık gücünü de doğrudan etkileyebileceğini belirtiyor.

Üretici pazarlık gücünü kaybedebilir

Kahveci'ye göre gıda ticaretinde alıcı sayısının azalması, üretici açısından önemli bir risk oluşturuyor.

Ürünü satın alan büyük alıcıların sayısı azaldıkça fiyat belirleme gücü üreticiden uzaklaşıyor. Özellikle küçük ve orta ölçekli çiftçiler, ürünlerini daha sınırlı sayıda alıcıya satmak zorunda kalabiliyor.

Bu durum zamanla üreticinin gelirini, üretim planlamasını ve yatırım kararlarını doğrudan etkileyebilecek bir yapıya dönüşebilir.

Zincir marketler sadece satış yapmıyor

Ergin Kahveci, dünyadaki örneklerde büyük perakende zincirlerinin yalnızca satış noktası olarak faaliyet göstermediğini hatırlatıyor.

Bugün birçok uluslararası perakende şirketi;

• sözleşmeli üretim yaptırıyor,
• kendi markalı ürünlerini ürettiriyor,
• depolama yatırımları gerçekleştiriyor,
• lojistik ağlarını yönetiyor,
• ürün tedarik süreçlerini doğrudan kontrol ediyor.

Bu modelin zaman içinde Türkiye'de de daha belirgin hale gelebileceğine dikkat çekiliyor.

Çiftçi açısından risk nerede?

Kahveci'ye göre en büyük risk, üreticinin bağımsız hareket alanının daralması.

Üretici ürününü satabilmek için belirli alıcılara bağımlı hale geldiğinde;

• fiyat pazarlığı zayıflıyor,
• üretim modeli alıcının taleplerine göre şekilleniyor,
• ürün deseninde çeşitlilik azalabiliyor,
• küçük işletmeler rekabet etmekte zorlanabiliyor.

Bu nedenle konu yalnızca market sayısıyla sınırlı görülmemeli.

Kamusal düzenleyici mekanizmaların önemi artıyor

Ergin Kahveci, gelişmiş ülkelerde perakende sektöründeki yoğunlaşmanın rekabet hukuku ve kamu otoriteleri tarafından yakından izlendiğini hatırlatıyor.

Türkiye'de de tarım piyasasının sağlıklı işlemesi için;

• üretici örgütlerinin güçlendirilmesi,
• kooperatifçiliğin etkin hale getirilmesi,
• rekabet kurallarının titizlikle uygulanması,
• üretici ile tüketici arasındaki piyasa dengesinin korunması

gerektiğini ifade ediyor.

Amaç marketleri suçlamak değil

Kahveci, analizinde önemli bir ayrım da yapıyor.

Zincir marketlerin büyümesini tek başına olumsuz bir gelişme olarak değerlendirmeyen Kahveci, asıl meselenin piyasa yapısındaki yoğunlaşmanın hangi noktaya ulaştığı ve bunun üretici üzerindeki etkilerinin doğru analiz edilmesi olduğunu belirtiyor.

Modern perakendenin tüketici açısından önemli avantajlar sunduğunu ifade eden Kahveci, buna karşın üreticinin pazarlık gücünü koruyacak mekanizmaların aynı hızla geliştirilmesi gerektiğini vurguluyor.

Gıda güvenliği açısından da önemli

Kahveci'ye göre üretici sayısının azalması veya üreticinin ekonomik olarak zayıflaması yalnızca çiftçiyi ilgilendiren bir konu değil.

Uzun vadede;

• gıda arz güvenliği,
• fiyat istikrarı,
• kırsal kalkınma,
• üretimde sürdürülebilirlik

gibi başlıklarda da belirleyici rol oynayabilir.

Bu nedenle gıda perakendesindeki dönüşümün yalnızca ticari bir gelişme olarak değil, tarım politikalarının geleceği açısından da değerlendirilmesi gerekiyor.

Öne çıkan değerlendirmeler

-Organize marketlerin büyümesi tek başına sorun değil.
-Asıl mesele, alım gücünün az sayıda şirketin elinde toplanması.
-Üreticinin pazarlık gücü zayıflayabilir.
-Sözleşmeli üretim ve özel markalı ürün modeli yaygınlaşabilir.
-Üretici örgütleri ve kooperatiflerin güçlendirilmesi önem kazanıyor.
-Rekabetin korunması, üreticinin sürdürülebilirliği açısından kritik görülüyor.

Özel Dosya: Gıda perakendesinde sessiz dönüşüm

DOSYA-1: ABD Tarım Bakanlığı raporu: Türkiye'de gıda ticareti 6 büyük grubun kontrolüne gidiyor!
DOSYA-2: USDA raporunda Tarım Kredi Market detayı: Kaynak olarak Tarımdan Haber gösterildi
DOSYA-3: Zincir marketler büyüyor, peki çiftçi neden kazanamıyor?
DOSYA-4: Ergin Kahveci uyardı: Perakendede başlayan yoğunlaşma yarın tarımsal üretime taşınabilir

Kaynak analiz...

Bu haber, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'nin USDA'nın 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu üzerine hazırladığı kapsamlı analizden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Analizin tamamını okumak için tıklayın → [Perakende gıda pazarı büyümeye devam ederken biz nereye savruluyoruz?]

Sektörden "Sorumsuzluk" Eleştirisi

Söz konusu açıklamaların kamuoyunda endişe ve panik oluşturma amacı taşıdığını belirten sektör temsilcileri, bu tarz "asılsız ve manipülatif" ifadelerin üreticilerin emeğine ve ülke hayvancılığının itibarına ciddi zararlar verdiğini vurguladı. Üretici birlikleri, gıda güvenliğinin kırmızı çizgileri olduğunu ancak bu hassas konunun eksik bilgilerle gündeme getirilmesinin kabul edilemez olduğunu belirterek, saha gerçekleri ve teknik verilerle çelişen bu söylemlerin derhal düzeltilmesi gerektiğini ifade etti.

TDSYMB Başkanı Köten: "Geçmişinize Bakıp Öyle Konuşun"

TDSYMB Başkanı İlhan Köten, Solakoğlu’nun ifadelerini "siyaset uğruna binlerce üreticiyi zan altında bırakan" ve kamuoyunda panik oluşturan manipülatif açıklamalar olarak nitelendirdi. Köten, Solakoğlu’nun daha önce Bursa Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği Başkanlığı ve Tarım Bakanlığı Danışmanlığı görevlerinde bulunduğuna dikkat çekerek şu eleştirel soruları yöneltti:

• Solakoğlu, Birlik Başkanı olduğu dönemde pazarlanan sütler için neden bugünkü hassasiyeti göstermemiştir?
• Daha önce aile işletmelerinin hastalıklardan arındırılması adına hangi somut projeler üretilmiştir?
• Tarım Bakanlığı'ndaki görevi sırasında, bugün dile getirdiği sorunların çözümü için hangi somut adımlar atılmıştır?

Köten, dünün övgü dolu politikalarını bugün "veremli süt" söylemleriyle karalamanın büyük bir çelişki ve tutarsızlık olduğunu vurguladı.

TSÜMB: "Ari Sertifikası Olmamak, İşletmenin Hastalıklı Olduğu Anlamına Gelmez"

TSÜMB Genel Başkanı Tevfik Keskin, kamuoyuna yaptığı açıklamada, gıda güvenliğinin kırmızı çizgileri olduğunu ancak bu hassas konunun popülist söylemlerle istismar edilmesine karşı olduklarını belirtti. Keskin, teknik gerçeklerin altını şu maddelerle çizdi:

Teknik Yanılgı: "Hastalıktan Ari İşletme" sertifikasına sahip olmamak, o işletmenin kesinlikle hastalıklı olduğu anlamına gelmez.

Sıkı Denetim Mekanizması: Sanayiye arz edilen süt; yağ, protein, somatik hücre sayısı, bakteri yükü ve antibiyotik kalıntısı gibi birçok laboratuvar analizinden geçmektedir. Standartlara uygun olmayan süt işleme tesislerine kabul edilmemektedir.

Güçlü Takip Sistemi: Türkiye, dijital kayıt altyapısı sayesinde hayvan varlığını anlık olarak takip edebilen, uluslararası standartlarda veri üreten bir sisteme sahiptir.

"Sektörü Kutuplaştırmayın" Çağrısı

Her iki birlik de "küçük aile işletmeleri" ile "ari işletmeleri" karşı karşıya getiren bu tür açıklamaların, Türk hayvancılığına telafisi güç zararlar verdiğini belirtti. Üreticilerin siyasi hesaplaşmalara malzeme edilmemesi gerektiğini ifade eden başkanlar, Solakoğlu'nu toplumda korku ve güvensizlik oluşturan bu söylemlerini düzeltmeye davet etti.

Hasat döneminin başlamasıyla birlikte ekili alanlarda ciddi verim kayıpları yaşandığını belirten üreticiler, tohumların sertifikalı olmasına rağmen karışık çıktığını ve içerisinde farklı türlere ait tohumlar ile yabancı maddeler bulunduğunu öne sürdü.

İddialar üzerine yaklaşık 25 üretici hukuki süreç başlatırken, jandarmaya da suç duyurusunda bulunuldu.

"47 ton tohum satıldı, yaklaşık 25 üretici mağdur"

Süleymanhacı köyü üreticilerinden İsmail Ünal, Tarım Kredi Kooperatifinden sertifikalı anaç "Larende" cinsi arpa tohumu satın aldıklarını ancak ekimden sonra ürünlerin karışık çıktığını fark ettiklerini söyledi.

Ünal, durumu tespit etmelerinin ardından Tarım Kredi Kooperatifi yetkilileriyle görüştüklerini ve ardından jandarma komutanlığına giderek suç duyurusunda bulunduklarını belirtti.

Sorunun yalnızca Süleymanhacı köyüyle sınırlı olmadığını ifade eden Ünal, Kaşoba ve Ortaoba köylerinde de benzer mağduriyetlerin yaşandığını dile getirerek, bölgede söz konusu firmaya ait yaklaşık 47 ton sertifikalı arpa tohumu satıldığını ve yaklaşık 25 üreticinin aynı sorunla karşı karşıya kaldığını söyledi.

Karaman Ziraat Odası: İncelemeler tamamlandı, resmi süreç başlatıldı

Konuya ilişkin açıklama yapan Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, arpa hasadının başlamasıyla birlikte son iki haftadır üreticilerden yoğun şikayet aldıklarını doğruladı.

Mağdur olan tüm üreticilerin yanında olduklarını belirten Bayram, oda teknik ekiplerinin sahada yaptığı incelemelerde önemli bulgulara ulaşıldığını ifade etti.

Bayram, üreticilerin satın aldığı sertifikalı arpa tohumlarının renginin siyaha yakın olduğunu, tohumların içerisinde çavdar, buğday ve farklı yabancı maddelerin bulunduğunun tespit edildiğini söyledi.

Rekolte ciddi şekilde düştü

Karaman Ziraat Odası'nın sahadaki ilk tespitlerine göre, ekili alanlarda bitkilerin yeterli kardeşlenmeyi sağlayamadığı, bunun da doğrudan verim ve rekolte kaybına yol açtığı belirtildi.

Hasatla birlikte zararın somut olarak ortaya çıktığını ifade eden Bayram, köy muhtarı, köy delegesi ve üreticilerle birlikte tarlalarda gerekli incelemelerin tamamlandığını belirterek, çiftçilerin zararının tazmini amacıyla ilgili kurumlar nezdinde resmi ve hukuki sürecin başlatıldığını açıkladı.

İncelemeler sürüyor

Bölgede satışı yapılan toplam 47 ton sertifikalı arpa tohumunun hangi partilere ait olduğu ve yaşanan mağduriyetin kapsamına ilişkin incelemeler devam ederken, üreticiler uğradıkları verim kaybının karşılanmasını talep ediyor. Tarım Kredi Kooperatifi ve ilgili kurumların yapacağı teknik incelemelerin ardından sürecin hukuki boyutunun da netleşmesi bekleniyor.

Raporda zincir marketler, organize perakendenin büyümesi ve Tarım Kredi Kooperatif Marketleriyle ilgili değerlendirmelere de yer verildi.

Tarım Kredi Market bölümünde Tarımdan Haber'e referans

Raporun Tarım Kredi Kooperatif Marketlerle ilgili bölümünde, market zincirinin 2025 yılı sonunda yaklaşık 102 milyon dolar zarar ettiği belirtilirken, bu bilgiye ilişkin 9 numaralı dipnotta Tarımdan Haber'in araştırma haberi kaynak olarak gösterildi.

Dipnotta doğrudan Tarımdan Haber'de yayımlanan "Tarım Kredi Marketlerde 4,7 milyar TL'lik dev zarar: Teknik iflastan son anda kurtuldu!" başlıklı habere bağlantı verildi.

Tarımdan Haber'in araştırma haberi uluslararası rapora girdi

Tarımdan Haber'in söz konusu araştırmasında, Tarım Kredi Marketlerin mali tabloları incelenmiş; şirketin 2025 yılı finansal sonuçları üzerinden zarar, öz kaynak yapısı ve teknik iflas riski ayrıntılı şekilde değerlendirilmişti.

USDA'nın hazırladığı raporda da aynı konu işlenirken, bu araştırma dipnotta referans kaynak olarak kullanıldı.

Güvenilir kaynak göstergesi

Uluslararası kurumların hazırladığı sektörel raporlarda kullanılan kaynaklar, raporun doğrulanabilirliğini destekleyen unsurlar arasında yer alıyor.

USDA'nın Türkiye gıda perakende sektörüne ilişkin raporunda Tarımdan Haber'in araştırmasına yer verilmesi, Türkiye tarımı ve gıda sektörü alanındaki bağımsız araştırma gazeteciliğinin uluslararası raporlarda da referans alınabildiğini gösteren dikkat çekici bir örnek oldu.

Tarım Kredi Marketlerle ilgili önemli tespitler de raporda yer aldı

Raporda ayrıca; Tarım Kredi Marketlerin 2025 sonunda yaklaşık 102 milyon dolar zarar ettiği, ürünlerini rakiplerinden yüzde 10-15 daha ucuza sattığı yönündeki iddialara karşın birçok üründe indirim marketlerinden daha düşük fiyat sunamadığı, Kasım 2025 itibarıyla Koop Market (KM) adını kullanmaya başladığı yönündeki değerlendirmelere de yer verildi.

USDA raporunda Tarımdan Haber'e yapılan atıf

Rapor: Retail Foods Annual – Türkiye 2026

Kurum: ABD Tarım Bakanlığı (USDA)

Atıf yapılan bölüm: Tarım Kredi Kooperatif Marketleri

Dipnot: 9 numaralı kaynak

Kaynak gösterilen haber: Tarım Kredi Marketlerde 4,7 milyar TL'lik dev zarar: Teknik iflastan son anda kurtuldu!

Tarım Kredi Marketlere özel bir bölüm ayrıldı

ABD Tarım Bakanlığı Dış Tarım Servisi (USDA/FAS) tarafından yayımlanan 2026 Retail Foods Annual-Türkiye raporunda, Türkiye'deki organize perakende sektörünün yapısı değerlendirilirken Tarım Kredi Kooperatif Marketleri için de özel bir bölüm ayrıldı.

Raporda, 2020 yılında gıda enflasyonunu kontrol altına almak amacıyla kurulan ve yarı kamu niteliğinde faaliyet gösteren Tarım Kredi Marketlerin özellikle düşük ve orta gelirli mahallelerde hızla yaygınlaştığı ifade edildi.

"Rakiplerinden yüzde 10-15 ucuz" iddiası sorgulandı

Raporda dikkat çeken en önemli değerlendirmelerden biri fiyat politikasıyla ilgili oldu.

USDA raporunda, Tarım Kredi Marketlerin tarım ürünleri ve temel gıda maddelerini rakiplerinden yüzde 10-15 daha düşük fiyatla sattığını iddia ettiği, ancak yapılan piyasa incelemelerinde birçok üründe indirim marketlerinden daha ucuz olmadığının görüldüğü belirtildi.

Raporda, bazı analistlerin bu durumun nedenini yönetimsel sorunlara bağladığı değerlendirmesine de yer verildi.

2025 sonunda yaklaşık 102 milyon dolar zarar

Raporda Tarım Kredi Marketlerin mali yapısına ilişkin de dikkat çekici bir bilgi paylaşıldı.

Buna göre market zinciri, 2025 yılı sonunda yaklaşık 102 milyon dolar yıllık zarar açıkladı.

Bu rakamın, Haziran 2026 döviz kuru esas alınarak yaklaşık 4,7 milyar TL seviyesine karşılık geldiği raporda dipnot olarak açıklandı.

İsim değişikliği de rapora girdi

USDA raporunda Tarım Kredi Marketlerin Kasım 2025 itibarıyla Koop Market (KM) ismini kullanmaya başladığı da belirtildi.

Raporda, bu değişikliğin yarı kamu kimliğinden uzaklaşma amacı taşıyabileceği değerlendirilirken, piyasa kaynakları ve rakip marketlerin bu zinciri serbest piyasa ekonomisine yönelik istenmeyen bir devlet müdahalesı olarak gördüğü ifade edildi.

Tarımdan Haber kaynak gösterildi

Raporun en dikkat çekici ayrıntılarından biri ise Tarım Kredi Marketlerin zararına ilişkin dipnotta yer aldı.

USDA, 102 milyon dolarlık zarara ilişkin değerlendirmesinde kaynak olarak Tarımdan Haber'de yayımlanan "Tarım Kredi Marketlerde 4,7 milyar TL'lik dev zarar: Teknik iflastan son anda kurtuldu!" başlıklı haberi referans gösterdi.

Böylece Türkiye'deki gıda perakende sektörünü değerlendiren uluslararası bir raporda, Tarımdan Haber'in araştırma haberi doğrudan kaynak olarak kullanılmış oldu.

Ergin Kahveci: Raporun en dikkat çeken bölümlerinden biri

Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci de USDA raporunu değerlendirdiği analizinde, Tarım Kredi Marketlere ilişkin bölümün dikkatle okunması gerektiğini belirtti.

Kahveci, raporun yalnızca marketlerin büyüklüğünü değil, fiyat politikası, mali yapı ve sektördeki konumuna ilişkin uluslararası gözlemleri de içerdiğini ifade ederek, bu değerlendirmelerin Türkiye'deki perakende gıda sektörünün yapısını anlamak açısından önemli veriler sunduğunu kaydetti.

Tartışma sadece Tarım Kredi ile sınırlı değil

Raporda yer verilen değerlendirmeler, Tarım Kredi Marketlerin performansından öte Türkiye'deki organize perakende sektörünün genel yapısına ilişkin daha geniş bir tartışmayı da beraberinde getiriyor.

USDA raporunda Tarım Kredi Marketlerle ilgili öne çıkan tespitler

• 2020 yılında gıda enflasyonunu kontrol amacıyla kuruldu.
• Özellikle düşük ve orta gelirli mahallelerde hızla büyüdü.
• Ürünlerin rakiplerinden yüzde 10-15 ucuz olduğu iddiasına yer verildi.
• Yapılan incelemelerde birçok üründe indirim marketlerinden daha ucuz olmadığı belirtildi.
• 2025 sonunda yaklaşık 102 milyon dolar zarar açıkladığı kaydedildi.
• Kasım 2025'te isminin Koop Market (KM) olarak değiştirildiği belirtildi.
• Zarar bilgisi için Tarımdan Haber'in araştırma haberi kaynak gösterildi.

Özel Dosya: Gıda perakendesinde sessiz dönüşüm

DOSYA-1: ABD Tarım Bakanlığı raporu: Türkiye'de gıda ticareti 6 büyük grubun kontrolüne gidiyor!
DOSYA-2: USDA raporunda Tarım Kredi Market detayı: Kaynak olarak Tarımdan Haber gösterildi
DOSYA-3: Zincir marketler büyüyor, peki çiftçi neden kazanamıyor?
DOSYA-4: Ergin Kahveci uyardı: Perakendede başlayan yoğunlaşma yarın tarımsal üretime taşınabilir

Kaynak analiz...

Bu haber, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'nin USDA'nın 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu üzerine hazırladığı kapsamlı analizden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Analizin tamamını okumak için tıklayın → [Perakende gıda pazarı büyümeye devam ederken biz nereye savruluyoruz?]

Piyasadaki düşüşte, Et ve Süt Kurumu'nun (ESK) son haftalarda artırdığı karkas et ithalatının etkili olduğu belirtiliyor. Kurumun Fransa ve Polonya'dan gerçekleştirdiği karkas et ithalatının günlük yaklaşık 5 tır seviyesinden 20 tıra çıkarılması, iç piyasadaki arzı artırarak kesim fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. Öte yandan, Bursa Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği bu hafta inek, dana ve düve kesim fiyatı açıklamazken, Ankara Ticaret Borsası'nda dana karkas kesim fiyatı da haftalık bazda 6 lira gerileyerek 618 liraya düştü. Bu gelişmeler, sığır kesim fiyatlarındaki aşağı yönlü seyrin sürdüğüne işaret ediyor.

UKON – Güncel Dana ve Kuzu Kesim Fiyatları (09 Temmuz 2026)

Ukon tarafından yayınlanan dana ve kuzu kesim fiyatları haftalık olarak güncellenmektedir. En güncel fiyatlar aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Bursa Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği, 3 Temmuz ve 10 Temmuz 2026 tarihleri arasında üyelerine yönelik kesim organizasyonu yapacağını belirterek, kesim yaptırmak isteyen üyelerin şubelere başvurup, kayıt yaptırması istendi. Damızlık Birliği 10 Temmuz haftası için kesim fiyatı listesi açıklamadı. İşte güncel inek, dana ve düve kesim fiyatları...

10 Temmuz 2026 Ankara Ticaret Borsası Kırmızı Et Fiyatları

Ankara Ticaret Borsası verilerine göre, dana eti ürün gruplarında kaydedilen güncel fiyat aralıkları ve ortalamalar şu şekildedir:

2026 yılı et kesim fiyatları (Arşiv)

UKON tarafından Türkiye genelinde yayınlanan dana ve kuzu kesim fiyatları, haftalık olarak aşağıdaki tabloda kronolojik şekilde listelenmektedir.

Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci de USDA raporundaki verileri ayrıntılı şekilde analiz ederek, gıda ticaretinde yaşanan dönüşümün sadece perakendeciliği değil, tarımsal üretimin geleceğini de yakından ilgilendirdiğini ifade etti.

Gıda pazarı 120 milyar dolara ulaştı

Rapora göre Türkiye'nin toplam perakende pazarı 2025 yılında 224 milyar dolara ulaşırken bunun yaklaşık 120 milyar dolarlık bölümünü gıda perakendesi oluşturdu. Ülkede yaklaşık 370 bin zincir ve bağımsız market faaliyet gösterirken organize marketlerin payı her geçen yıl artmaya devam ediyor.

USDA verileri, organize marketlerin artık Türkiye gıda ticaretinin ana aktörü haline geldiğini ortaya koyuyor.

Geleneksel bakkallar geriliyor

Rapora göre modern organize marketler toplam gıda satışlarında 79,3 milyar dolarlık hacme ulaşırken geleneksel bakkal ve küçük perakendecilerin satış hacmi 38,5 milyar dolarda kaldı. Online gıda satışları ise 2,5 milyar dolara yükseldi.

Ergin Kahveci, organize marketlerin yıllardır büyümesini sürdürürken geleneksel bakkalların pazar payının düzenli şekilde gerilediğini belirterek bunun yalnızca perakende sektörünü değil, üreticiden tüketiciye uzanan bütün zinciri etkilediğini vurguladı.

İlk 10 market pazarın yüzde 46'sını elinde tutuyor

USDA raporuna göre BİM, Migros, A101, Şok, CarrefourSA, Seç, Ekomini, File, Hakmar ve Macrocenter'dan oluşan ilk 10 market markası 2025 yılında toplam 54,6 milyar dolarlık satış gerçekleştirerek organize market sektörünün yüzde 46'sını kontrol etti.

Bu tablo, gıda ticaretindeki yoğunlaşmanın her geçen yıl arttığını gösteriyor.

Ergin Kahveci: Aslında 10 marka değil, 6 büyük grup

Rapordaki şirket yapısını inceleyen Ergin Kahveci ise dikkat çekici bir tespitte bulundu.

Kahveci'ye göre tüketici raflarda 10 farklı market markası görse de şirket sahiplikleri incelendiğinde tablo değişiyor.

BİM ve File aynı grubun bünyesinde faaliyet gösterirken, Migros, Macrocenter ve Ekomini Anadolu Grubu çatısı altında bulunuyor. Şok ile Seç mağazaları Yıldız Holding'e ait. CarrefourSA'nın da A101'in sahibi olan Turgut Aydın Holding tarafından satın alınmasıyla birlikte ilk 10 market markası fiilen 6 büyük grubun kontrolüne geçmiş durumda.

Kahveci, bu yapının piyasanın giderek daha fazla yoğunlaşmasına neden olduğunu belirterek bunun tarımsal üretim açısından dikkatle izlenmesi gereken bir gelişme olduğunu ifade etti.

Büyüme sadece mağaza sayısında değil

USDA verilerine göre ilk 10 zincir marketin mağaza sayısı 2025 yılı sonunda 51 bin 916'ya ulaştı. BİM, A101 ve Şok mağaza sayısında ilk üç sırayı oluştururken satış gelirlerinde ise BİM, Migros ve A101 öne çıkıyor.

Ergin Kahveci, mağaza sayısındaki artışın yanında asıl dikkat edilmesi gereken noktanın sermayenin giderek daha az sayıda şirket bünyesinde toplanması olduğunu ifade etti.

Tarım sektörü açısından ne anlama geliyor?

Kahveci'ye göre bugün yaşanan değişim yalnızca marketlerin büyümesi olarak değerlendirilmemeli.

Perakende satışındaki bu yoğunlaşmanın ilerleyen yıllarda tedarik, lojistik, depolama ve hatta üretim süreçlerine kadar uzanabileceğini belirten Kahveci, bunun çiftçilerin pazarlık gücünü azaltabilecek yeni bir piyasa yapısını beraberinde getirebileceği uyarısında bulundu.

Uzmanlara göre, üreticinin korunabilmesi için tarım piyasasında kamusal denge mekanizmalarının güçlendirilmesi, piyasa düzenleyici kurumların etkinliğinin artırılması ve üretici örgütlerinin daha güçlü hale getirilmesi önem taşıyor.

USDA raporundan öne çıkan veriler

• Toplam perakende pazarı: 224 milyar dolar
• Gıda perakende pazarı: 120,2 milyar dolar
• Toplam market sayısı: 370 bin
• Organize market satışları: 79,3 milyar dolar
• Geleneksel market satışları: 38,5 milyar dolar
• İlk 10 marketin satış hacmi: 54,6 milyar dolar
• İlk 10 marketin pazar payı: %46

Yarın yayımlanacak ikinci dosya: USDA raporunda Tarım Kredi Market detayı: Tarımdan Haber'e dikkat çeken atıf.

Özel Dosya: Gıda perakendesinde sessiz dönüşüm

• DOSYA-1: ABD Tarım Bakanlığı raporu: Türkiye'de gıda ticareti 6 büyük grubun kontrolüne gidiyor!
• DOSYA-2: USDA raporunda Tarım Kredi Market detayı: Kaynak olarak Tarımdan Haber gösterildi
• DOSYA-3: Zincir marketler büyüyor, peki çiftçi neden kazanamıyor?
• DOSYA-4: Ergin Kahveci uyardı: Perakendede başlayan yoğunlaşma yarın tarımsal üretime taşınabilir

Kaynak analiz

Bu haber, tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci'nin USDA'nın 2026 Türkiye Gıda Perakendesi Raporu üzerine hazırladığı kapsamlı analizden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Analizin tamamını okumak için tıklayın → [Perakende gıda pazarı büyümeye devam ederken biz nereye savruluyoruz?]

Çelik, yetiştiricilerin herhangi bir mağduriyet yaşamaması için sevk işlemlerinde gerekli belgeleri eksiksiz bulundurmalarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Resmi belgeler araçta bulunmak zorunda

Canlı hayvan ve hayvansal ürünlerin taşınması sırasında Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından düzenlenen resmi veteriner sağlık raporu ile nakil belgelerinin, sevkin başlangıcından varış noktasına kadar nakil aracında bulundurulmasının zorunlu olduğunu hatırlatan Çelik, belge eksikliği halinde uygulanacak cezaların oldukça yüksek olduğuna dikkat çekti.

Büyükbaşta hayvan başına 7 bin 863 TL ceza

Yeni düzenlemeye göre Bakanlık tarafından belirlenen belgeleri bulundurmayanlara uygulanacak idari para cezaları şöyle:

• Büyükbaş (sığır cinsi) hayvanlarda hayvan başına 7 bin 863 TL
• Koyun ve keçilerde hayvan başına 1.204 TL
• Diğer hayvan türleri ve hayvansal ürünlerde araç başına 26 bin 360 TL
• Nakil aracının sahibine ayrıca 26 bin 360 TL

Nihat Çelik, bu nedenle yetiştiricilerin sevk işlemleri öncesinde tüm evraklarını eksiksiz hazırlamaları gerektiğini vurguladı.

İzinsiz hayvan satışına 132 bin 800 TL'ye varan ceza

Çelik, Bakanlık tarafından izin verilen yerler dışında hayvan satışı yapılması halinde de ağır yaptırımlar uygulanacağını belirterek, izinsiz satış yapanlara 26 bin 360 TL, hayvan sahiplerine ise 132 bin 800 TL idari para cezası kesileceğini ifade etti.

Bunun yanında kaçak olarak yakalanan hayvanların karantinaya alınacağını, karantina süresince oluşacak tüm bakım ve diğer masrafların da hayvan sahiplerinden tahsil edileceğini söyledi.

"Üreticilerimiz dikkatli olmalı"

TÜRKYED Genel Başkanı Nihat Çelik, üreticilerin ağır para cezalarıyla karşılaşmaması için hayvan sevki ve satışına ilişkin tüm kurallara titizlikle uyması gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:

"Tüm yetiştirici ve üreticilerimizin menfaatleri doğrultusunda caydırıcı cezalardan sakınmaları son derece önem arz etmektedir."

Yeni düzenlemeyle birlikte özellikle hayvan hareketlerinin kayıt altına alınması, salgın hastalıkların önlenmesi ve kaçak hayvan hareketlerinin engellenmesi amacıyla denetimlerin de artırılması bekleniyor.

Boykotun uzaması, hem yarışların kalitesi hem de sektörün geleceği açısından endişeleri artırdı.

Anlaşma sağlanamadı

Edinilen bilgilere göre, jokeyler ile at sahipleri arasında yapılan görüşmelerden henüz sonuç çıkmadı. Taraflar arasında uzlaşma sağlanamaması nedeniyle boykot sürerken, çözümün nasıl sağlanacağı merak konusu oldu.

Jokeyler, 2018 yılında geçici olduğu belirtilerek düşürülen prim oranlarının yeniden eski seviyeye çıkarılmasını ve çalışma koşullarının iyileştirilmesini talep ediyor.

Gözler Tarım ve Orman Bakanlığı'nda

Sektör temsilcileri, yaşanan sorunun taraflar arasında büyümeden çözülmesi gerektiğini belirtiyor. Türk atçılığının geleceğini yakından ilgilendiren krizde, yarışların bağlı bulunduğu otorite olan Tarım ve Orman Bakanlığı ile Yüksek Komiserler Kurulunun sürece aktif şekilde dahil olması gerektiği ifade ediliyor.

Sektörde oluşan görüşe göre, sorunun diyalog yoluyla çözülmesi hem jokeylerin haklarının korunması hem de yarış organizasyonlarının sağlıklı şekilde devam edebilmesi açısından önem taşıyor.

Yarışlar aprantilerle devam ediyor

Boykot nedeniyle deneyimli ve profesyonel jokeylerin yarışlara katılmaması üzerine programlar aprantilerle sürdürülüyor. Ancak sektör temsilcileri, bu durumun uzun süre devam etmesinin yarışların sportif niteliği ve Türk atçılığının itibarı açısından risk oluşturabileceğine dikkat çekiyor.

Krizin çözümü için tarafların yeniden masaya oturması ve Tarım ve Orman Bakanlığı'nın koordinasyonunda ortak bir uzlaşma zemini oluşturulması bekleniyor.

Konya Ticaret Borsası Hububat Fiyatları - 9 Temmuz 2026

Makarnalık Buğday: 15,07 TL/ton
Kırmızı Sert Ekmeklik Buğday: 14,86 TL/ton
Beyaz Sert Ekmeklik Buğday: 15,35 TL/ton
Kırmızı Diğer Ekmeklik Buğday: 13,58 TL/ton
Beyaz Diğer Ekmeklik Buğday: 13,54 TL/ton
Arpa: 11,58 TL/ton
Mısır (18 ve altı): 13,04 TL/ton
Mısır (18 Üstü): - TL/ton

Gaziantep Ticaret Borsası (GTB) Hububat Fiyatları – 9 Temmuz 2026

Sert Buğday (Güneydoğu-1. Grup): 15.700 TL - 15.800 TL
Sert Buğday (Güneydoğu - 2. Grup): 15,200 TL - 15,400 TL
Sert Buğday (Güneydoğu - 3. Grup): 14,700 TL - 15,000 TL
Ekmeklik Buğday ( 1. Grup): 15,600 TL - 15,800 TL
Ekmeklik Buğday (2. Grup): 15,100 TL - 15,300 TL
Ekmeklik Buğday (3. Grup): 14,800 TL - 15,000 TL
Ekmeklik Buğday (Yemlik): 14,000 TL - 14,300 TL
Beyaz Arpa (İç Anadolu): 11,700 TL - 11,900 TL
Çakır Arpa: 12,000 TL - 12,100 TL
Kırmızı Kabuklu Mercimek: 42,000 TL - 43,000 TL

Edirne Ticaret Borsası Hububat Fiyatları 9 Temmuz 2026

1. Sınıf Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,771 TL/ton
2. Sınıf Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,465 TL/ton
3. Sınıf Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,229 TL/ton
Düşük Vasıflı Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,406 TL/ton
Standart Dışı Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,330 TL/ton
1. Grup Arpa: 11,360 TL/ton
2. Grup Arpa: 11,320 TL/ton
Barem Dışı Arpa: 10,020 TL/ton

Eskişehir Ticaret Borsası Hububat Fiyatları 9 Temmuz 2026

2.Grup Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,506 TL/ton
3.Grup Kırmızı Ekmeklik Buğday: 13,258 TL/ton
Düşük Vasıflı Kırmızı Ekmeklik Buğday: 12,943 TL/ton
Düşük Vasıflı Beyaz Ekmeklik Buğday: - TL/ton
Arpa : 10,668 TL/ton
1. Grup Arpa: 11,162 TL/ton
2. Grup Arpa: 10,868 TL/ton
Barem Dışı Arpa: 9,176 TL/ton

Polatlı Ticaret Borsası Hububat Fiyatları 9 Temmuz 2026

Kırmızı Ekmeklik Buğday (2.Derece): - TL/ton
Kırmızı Ekmeklik Buğday (3. Derece): - TL/ton
Düşük Vasıflı Kırmızı Ekmeklik Buğday: - TL/ton
Düşük Vasıflı Beyaz Ekmeklik Buğday: - TL/ton
Standart Dışı Buğday: - TL/ton
Beyaz Arpa (1. Grup): - TL/ton
Beyaz Arpa (2. Grup): - TL/ton
Standart Dışı Arpa: - TL/ton

Hububat Piyasasında Günlük Fiyat Değişimleri (Haziran-Temmuz 2026)

Aşağıdaki fiyatlar, Türkiye genelindeki 15 büyük ticaret borsasının günlük kapanış verileri esas alınarak hesaplanmış ortalama değerlerdir.

9 Temmuz 2026:
E. Buğday: 13.891 TL | M. Buğday: 15.239 TL | Arpa: 11.448 TL | Mısır: 12.774 TL

8 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.050 TL | M. Buğday: 15.014 TL | Arpa: 11.380 TL | Mısır: 12.848 TL

7 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.229 TL | M. Buğday: 14.343 TL | Arpa: 11.277 TL | Mısır: 12.779 TL

6 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.121 TL | M. Buğday: 14.695 TL | Arpa: 11.508 TL | Mısır: 12.758 TL

3 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.777 TL | M. Buğday: 15.293 TL | Arpa: 11.588 TL | Mısır: 12.649 TL

2 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.305 TL | M. Buğday: 15.434 TL | Arpa: 11.914 TL | Mısır: 12.586 TL

1 Temmuz 2026:
E. Buğday: 14.554 TL | M. Buğday: 15.509 TL | Arpa: 11.317 TL | Mısır: 13.259 TL

30 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.385 TL | M. Buğday: 15.075 TL | Arpa: 11.331 TL | Mısır: 12.422 TL

29 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.757 TL | M. Buğday: 15.309 TL | Arpa: 11.326 TL | Mısır: 13.055 TL

26 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.643 TL | M. Buğday: 15.073 TL | Arpa: 11.455 TL | Mısır: 13.039 TL

25 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.790 TL | M. Buğday: 15.550 TL | Arpa: 11.320 TL | Mısır: 13.250 TL

24 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.660 TL | M. Buğday: 15.270 TL | Arpa: 11.530 TL | Mısır: 13.160 TL

23 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.690 TL | M. Buğday: 15.210 TL | Arpa: 11.940 TL | Mısır: 13.250 TL

22 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.920 TL | M. Buğday: 15.550 TL | Arpa: 11.580 TL | Mısır: 13.010 TL

19 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.760 TL | M. Buğday: 15.680 TL | Arpa: 11.650 TL | Mısır: 12,640 TL

18 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.802 TL | M. Buğday: 15.626 TL | Arpa: 11.909 TL | Mısır: 13,401 TL

17 Haziran 2026:
E. Buğday: 14.976 TL | M. Buğday: 15.697 TL | Arpa: 12.159 TL | Mısır: 13,474 TL

Yazılı bir açıklama yapan Çelik, göreve geldikleri günden bu yana yürüttükleri denetim ve incelemeler sonucunda söz konusu usulsüzlüğün ortaya çıkarıldığını belirterek, vakit kaybetmeden hukuki sürecin başlatıldığını ifade etti.

"Suç duyurusunda bulunduk"

Çelik, olayın tespit edilmesinin ardından kooperatif tarafından gerekli hukuki işlemlerin başlatıldığını belirterek şu bilgileri paylaştı:

"Hiçbir gecikmeye mahal verilmeden gerekli hukuki süreç başlatılmış, kooperatifimiz tarafından suç duyurusunda bulunulmuş ve adli makamlar harekete geçirilmiştir."

"Ortaklarımızın bir kuruşunun hesabını soracağız"

Göreve geldikleri ilk yıl içerisinde kooperatifin mali yapısını güçlendirmek ve üreticiye daha iyi hizmet sunmak amacıyla çalıştıklarını belirten Çelik, ilk sezonlarında 37 bin ton gübre satışı gerçekleştirdiklerini ifade etti.

Yaşanan olaydan büyük üzüntü duyduğunu dile getiren Çelik, ortakların haklarının korunmasının öncelikleri olduğunu vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:

"Ortaklarımızın bir kuruşunun dahi hesabını sormak bizim en temel sorumluluğumuzdur. Hiçbir usulsüzlüğün üzeri örtülmeyecek, süreç sonuna kadar titizlikle takip edilecek ve mağduriyetlerin giderilmesi için kooperatifimiz üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirecektir."

Denetim mekanizmaları güçlendirilecek

Açıklamada, benzer olayların tekrar yaşanmaması için denetim ve kontrol mekanizmalarının daha da güçlendirileceği belirtilirken, Ereğli Pancar Ekicileri Kooperatifi'nin şeffaflık, dürüstlük ve hesap verebilirlik ilkeleri doğrultusunda faaliyetlerini sürdüreceği ifade edildi.

Aynı dönemde Tarım Kredi Kooperatifleri'nin aynı ürün için açıkladığı 1.495 liralık satış fiyatı ile karşılaştırıldığında, iki kurum arasında çuval başına 315 lira, yani yüzde 21'i aşan bir fiyat farkı bulunuyor.

Büyük üretici için fark yüz binlerce liraya ulaşıyor

315 liralık fark ilk bakışta küçük görünse de, toplu alımlarda ortaya çıkan tablo dikkat çekiyor.

• 100 çuval alan bir üretici 31 bin 500 lira,
• 200 çuval alan bir üretici 63 bin lira,
• 500 çuval alan büyük ölçekli bir işletme ise 157 bin 500 lira daha az ödeme yapıyor.

Bu nedenle gübre fiyatındaki her indirim, doğrudan üretim maliyetine ve çiftçinin gelirine yansıyor.

Tartışma sadece fiyat değil, yönetim anlayışı

Bucak Ziraat Odası'nın uyguladığı fiyat politikası, yalnızca tek bir kampanya olarak değerlendirilmiyor. Odanın uzun süredir gübre başta olmak üzere çeşitli tarımsal girdilerde üretici lehine fiyat politikası izlediği belirtiliyor.

Bu durum, tarımsal örgütlerin temel görevlerinden biri olan üreticinin girdi maliyetlerini düşürme hedefinin nasıl hayata geçirildiği konusunda da yeni bir tartışma başlatıyor.

Tarım Kredi için dikkat çeken karşılaştırma

Türkiye'nin en büyük çiftçi kuruluşlarından biri olan Tarım Kredi Kooperatifleri'nin amacı üreticinin uygun fiyatla tarımsal girdiye ulaşmasını sağlamak olarak ifade edilirken, Bucak Ziraat Odası'nın çok daha sınırlı imkanlarla aynı ürünü daha düşük fiyattan sunabilmesi dikkat çekiyor.

Ortaya çıkan tablo, "Daha düşük fiyat mümkünse, bu model neden daha yaygın uygulanmıyor?" sorusunu da beraberinde getiriyor.

Bucak modeli örnek olabilir mi?

Bucak Ziraat Odası'nın uyguladığı fiyat politikası, yalnızca bölgesel bir kampanya olmanın ötesinde, tarımsal örgütlenme açısından dikkat çekici bir örnek olarak değerlendiriliyor.

Üreticiler, benzer uygulamaların Tarım Kredi Kooperatifleri başta olmak üzere diğer kooperatifler ve üretici örgütleri tarafından da hayata geçirilmesinin, tarımsal üretim maliyetlerinin düşürülmesine önemli katkı sağlayacağını ifade ediyor.

Gözler diğer tarımsal kuruluşlarda

Üretim maliyetlerinin sürekli arttığı bir dönemde Bucak Ziraat Odası'nın ortaya koyduğu fiyat politikası, tarım sektöründe yeni bir tartışmanın kapısını araladı. Aynı ürünün iki farklı kurum tarafından yüzde 21'i aşan fiyat farkıyla satılması, çiftçinin lehine daha uygun maliyetli tedarik modellerinin mümkün olup olmadığı sorusunu yeniden gündeme taşıdı.

Bu örnek, tarımsal örgütlerin sadece ürün temin eden kuruluşlar değil, aynı zamanda piyasada üretici lehine denge unsuru olabileceklerini de gösteren dikkat çekici bir model olarak öne çıkıyor.

Kesim Fiyatları Düşerken, İthalat Hızlandı

Ulusal Kırmızı Et Konseyi'nin (UKON) 2 Temmuz tarihli verileri, et fiyatlarındaki düşüşü gözler önüne seriyor. UKON verilerine göre karkas kesim fiyatı, bir önceki haftaya göre 7 lira daha düşerek 584 TL seviyesine geriledi. İç piyasada fiyatlar aşağı yönlü hareket ederken, ESK’nın eş zamanlı olarak hem karkas et ithalatını artırması hem de kasaplık hayvan ithalatına devam etmesi, üreticinin "kendi pazarımızda dışlanıyoruz" eleştirilerini beraberinde getirdi.

"Üretici Zarar Ederken İthal Et Neden Artırıldı?"

Hayvancılık sektörü temsilcileri, şu kritik sorulara yanıt arıyor:

Fiyatlar zaten düşüyorsa neden ithalat artırılıyor? İç piyasada kesim fiyatları baskılanmışken ithalatın günlük 20 tıra çıkarılmasının, yerli üreticinin satış fiyatlarını daha da aşağı çekeceği belirtiliyor.

Maliyetler yüksek, satış fiyatı düşük: Üretici artan yem ve bakım maliyetleri nedeniyle hayvanını değerinde kestiremezken, ithal etin piyasaya sürülmesi "üretimi bitirme" riski taşıyor.

Stratejik hata mı?: Sektör temsilcileri, yerli hayvancılığı ayakta tutmak için destek verilmesi gereken bir dönemde, ithalatın bir "regülasyon aracı" olarak kullanılmasının uzun vadede ülkeyi tamamen dışa bağımlı hale getireceğine dikkat çekiyor.

Yerli Hayvan mı, İthal Et mi?

İthalatın bu denli yoğunlaştırılması, kasap ve besicilerin stoklarındaki yerli hayvanın pazardaki karşılığını zayıflatıyor. Üreticiler, "Bizler bu ülkenin üretimi için çabalarken, kurumun Fransa ve Polonya'dan gelen etlerle piyasayı domine etmesi adil bir rekabet değil" yorumunu yapıyor.

ANKA'dan Olcay Aydilek'in haberine göre, Soma Termik Santrali ve tesise bağlı gayrimenkuller için icra dairesince görevlendirilen bilirkişi heyeti değerleme çalışmasını tamamladı.

Hazırlanan raporda santralin toplam değerinin yaklaşık 350 milyon dolar olduğu belirtilirken, mevcut kur seviyeleri dikkate alındığında ihalenin 8-9 milyar lira seviyesinden başlamasının beklendiği ifade edildi.

Edinilen bilgilere göre satış ihalesinin eylül ayının ilk haftasında gerçekleştirilmesi planlanıyor. İhale sonucunda elde edilecek gelirin tamamı alacaklı kurum olan Türkiye Kömür İşletmeleri'ne aktarılacak.

Yaklaşık 30 milyar liralık borç yükü

Konya Şeker'in Soma Termik Santrali nedeniyle TKİ'ye olan borcu yıllar içinde devasa boyutlara ulaştı. 2023 yılına kadar TKİ'ye kömür borcu ödenirken, 2023 yılından bu yana ise alınan kömürlerin parası hiç ödenmedi.

Mevcut durumda şirketin TKİ'ye yaklaşık 14,5 milyar lira ana para borcu bulunurken, faizlerle birlikte toplam borç tutarının 30 milyar liraya yaklaştığı ifade ediliyor.

9 milyar liralık satış bile borcu kapatmayacak

Santralin yaklaşık 9 milyar liraya satılması halinde dahi ortaya çıkan tablo vahim durumu gözler önüne seriyor.

Devlet faizlerin tamamını silse bile Konya Şeker'e 5 milyar borç kalacak!

Faizlerin tamamen silinmesi halinde bile santralin 9 milyar liraya satılması durumunda elde edilecek gelir, 14,5 milyar liralık ana para borcunu karşılamaya yetmeyecek. Bu durumda Konya Şeker'in satış sonrasında bile en az 5 milyar lira düzeyinde borç yüküyle karşı karşıya kalabileceği ifade ediliyor.

Eksik üretimden dolayı 100 milyon lira ceza kesilirken santralde çalışanların maaşı ödenemedi!

Konya Şeker, EÜAŞ'a verilen elektrik üretim taahhüdünü yerine getiremediği için yani eksik üretimden dolayı Haziran ayında 100 milyon lira ceza yerken, bu ceza da santralde ilk kez çalışanların maaşının ödenmemesine neden oldu. Santralde yaklaşık 1000'e yakın işçi bulunurken, çalışanların Temmuz maaşları ödenmedi. Maaşların 15 Temmuz'dan sonra ödenip ödenmeyeceği konusunda da büyük bir belirsizlik bulunuyor.

Fidan, Çavuşçugöl Mahallesi'nde 15 gün öncesine kadar ahırlarında Şap vakası olmadığını, ancak son iki haftadır hastalıkla boğuştuklarını dile getirdi. Bu durum, salgının coğrafi yayılımının devam ettiği ve bazı bölgelerde yeni vakaların ortaya çıktığı endişesini güçlendirdi.

Süt Verimi Yarıya İndi, Hayvanlar Kesime Gitti

Genç üretici Fidan, Şap hastalığının işletmelerine verdiği doğrudan zararı şu ifadelerle aktardı: "Süt verimimiz yarı yarıya düştü. Gebe hayvanlarımız maalesef buzağılarını attı. Hastalık nedeniyle besilik hayvanlarımızı henüz kesimliğe gelmeden, zorunlu olarak kestirmek zorunda kaldık."

Talha Emin Fidan, bütün bu kayıplar karşısında Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan tek bir beklentileri olduğunu belirtti: "Bu hastalığa kesin bir çözüm bulunsun. Bir daha böyle bir durumla karşılaşmak istemiyoruz."

Konya'dan gelen bu üzücü tablo, Bakanlığın uyguladığı yoğun aşılama ve karantina süreçlerine rağmen, virüsün bazı yerleşim yerlerinde yeni görülmeye devam ettiğini ve hastalığın, üreticiye çok yüksek bir finansal bedel ödettiğini bir kez daha gözler önüne serdi.

ÇİFTÇİ ZİRAAT BANKASI'NDAN UZAKLAŞTIRILMAK İSTENİYOR!

Umutlu, hazine destekli tarımsal kredilerde faiz oranlarında artışa gidilmesinin çiftçiyi Ziraat Bankası’ndan uzaklaştırarak, özel bankaların kucağına iteceğinin altını çizdi. Özellikle hazine destekli traktör kredilerinin çiftçinin traktör ihtiyacından ziyade ucuz finansmana ulaşmada bir araç olarak kullanıldığını bildiren Umutlu, “Çiftçi yaşamsal döngüsünü ucuz finansman kaynakları ile sağlayabiliyor. Traktör kredileri de bunun başında geliyordu. Burada şartların zorlaştırılmasını ben çiftçinin bile isteyerek özel bankaların kucağına itilmesi olarak okuyorum” dedi.

FAİZ KARARI TARIMSAL SERMAYE TRANSFERİNİN İLK ADIMI!

Bu kararı aynı zamanda tarımsal sermaye transferinin de ilk adımı olarak gördüğünü ifade eden Umutlu, faiz kararının çiftçinin ihtiyacının üstünde traktör alımının önüne geçileceği şeklinde bir değerlendirmenin ise çok yüzeysel bir bakış olduğunun altını çizdi.

Traktör piyasasında bir şişkinlik olduğunu, bunu bir sektör temsilcisi olarak söylediğini dile getiren Umutlu, hükümetin faiz kararı ile müdahale etmese de sektörün iç dinamikleri ile sağlıklı büyüme trendine kavuşacağını bildirdi. Ancak faiz kararının iyi okunması gerektiğinin altını çizdi.

Hasat edilmeyen ürünlerin imhasının uzamasında, greyder şoförlerinin vicdanen rahatsız olup işi yavaşlatmalarının etkili olduğu ifade ediliyor.

Ekim yapan çiftçiler, ürünün hasat edilerek kurumlara bağışlanmasını talep etse de Tarım Bakanlığı bu öneriyi kabul etmedi. Bakan Yumaklı’nın ise çiftçilerle görüşmesinde, ekili alanın hasadına kesinlikle izin verilmeyeceğini söylediği belirtiliyor.

Ancak videonun ardından ortadan kaybolan Vural, Nevşehir’de patates üreticilerinin yaptığı basın açıklamasına bile katılmamıştı.

Haftalar sonra A Haber’de ortaya çıkan çiftçi, muhabirin sorularını yanıtlarken patateslerin Dubai’ye ihraç edildiğini söyledi. Çiftçi Vural, daha önce videoda dile getirdiği sorunların hiçbirine değinmezken, çiftçinin zararda olduğunu belirttiği anda da röportaj kesildi.

Tarım sektöründe 22 yıldır aynı koltukta oturan Bayraktar’ın, çiftçinin yaşadığı zorlukları yerinde görmek üzere yaptığı bu ziyarette toprağa bile basmaktan kaçınması, sosyal medyada ve kamuoyunda eleştirilere neden oldu. Çiftçiler, yıllardır çözüm bekleyen sorunlarına karşılık sembolik ziyaretler ve göstermelik açıklamalarla karşılaştıklarını dile getirerek tepki gösterdi.

Siz de düşüncelerinizi paylaşın, galoşlu tarla ziyaretini nasıl değerlendiriyorsunuz? Yorumlarınızı haberin altına bekliyoruz.

Türkiye'nin Yerli Koyun Irkları Listesi

1. Akkaraman
2. Morkaraman
3. Kangal Akkaraman
4. İvesi
5. Dağlıç
6. Kıvırcık
7. Sakız
8. Orta Anadolu Merinosu
9. Anadolu Merinosu
10. Karacabey Merinosu
11. Karayaka
12. Ramlıç
13. Pırlak
14. Pırit
15. Karya
16. Polatlı Koyunu
17. Bafra Koyunu
18. Şavak Akkaraman
19. Tahirova
20. Koçeri
21. Zom
22. Karakaş Koyunu
23. Eşme Koyunu
24. Norduz Koyunu
25. Gökçeada
26. Acıpayam
27. Malya
28. Hemşin
29. Herik
30. Tuj
31. Karagül
32. Güney Karaman
33. Çine Çaparı

Hüseyin Yağız, yaşadıklarını şöyle anlattı: "27 yıldır Aydın Tarım Kredi ortağıyım. Ekim ayında gittim yonca tohumu aldım. 3 torba tohum aldım. 8100 lira para verdim. Bana fatura vermediler. Yan tarladaki komşum açık tohum aldı onunki çıktı benim tohum çıkmadı.

Tarım Kredi Müdürünün yanına gittim. Tohumda sorun var dedim. Müdürde firmayı aradı. Firmanın elemanı geldi ondan daha güzel olacak acele etme dedi. Geçen hafta yine gittim, firma gelmedi. İki gün daha sabret dediler. Bana firmanın numaralarını veriyorlar. Ben firmadan tohum almadım. Ben Tarım Kredi'den tohum aldım. Faturamı istedim. Yoncada destek var. fatura yok ben desteği nasıl alacam.

Ben faturayı ısrar edince keşmeyi unutmuşuz dediler. El altından tohum mu satıyorsunuz? Çıkış fişi kesilen bir malın faturası olmaz mı? Bu tohumu belgesiz satma yetkisi nereden geliyor? Faturam olmuş olsaydı Tarım ilçeden zarar ziyan tespit ettirip ben bu zararı karşılatırdım"

ÇİFTÇİDEN DİLAN POLAT TEPKİSİ: KEŞKE EKMESEYDİM!

Bursa’da çiftçilik yapan Sinan Çiftçi, geçen sene 25 liradan sattığı salçalık biberi bu sene 5 liraya bile satamadığını belirterek, tepkisini çektiği bir video ile dile getirdi. “Salçalık biber geçen sene 25 liraydı bu sene 5 liraya alan yok” diyen Çiftçi, “Görüyorsunuz cam gibi çok güzel. İşçilik maliyetini bile karşılamıyor. Geçen seneye göre girdi maliyetleri 3 katına yükseldi. Şimdi diyorlar ki neden ektin? Keşke ekmeseydin. Evet, haklılar keşke ekmeseydim. Domates biber ekmek yerine keşke Dilan Polat gibi bir güzellik merkezi açsaydım. Keşke Engin Polat gibi kara para aklasaydım” dedi.

Bakan Yumaklı, ‘Kenevir ektiniz ne yapacağız?’ derken, Bestil ‘Önümüzü açacaksınız’ karşılığını verdi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN: KENEVİR ÜRETİMİNE YENİDEN BAŞLIYORUZ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2019 yılında yaptığı bir konuşmada kenevir üretiminin yeniden başlamasıyla ilgili çalışmaların başlatıldığını belirterek, "Bize dost görünen düşmanlar ülkemden kenevir üretimini aldı. Biz keneviri ithal ediyoruz. Kenevire dayalı yapılması gereken şeyler varsa ithal ürünlerle yapılıyor. Gıda Tarım Bakanlığı bu konuda çalışmalara başlıyor. Birilerinin bu işi başlatması lazımdı. Şu anda biz de bunun çalışmasını yapıyoruz." demişti. 

KONYA'DA DA KENEVİR ÜRETİMİNE İZİN VERİLMİŞTİ!

Kenevir üretimi ile ilgili Konya'da da gerekli izinler verilmişti. Bu yıl Konya/Çumra ilçesinde 20 dekar alanda uzun bir aradan sonra ilk kez kenevir ekimi gerçekleştirilmişti. 

HAYVANLAR DAHA AĞIR GELMESİ İÇİN GEMİLER YIKANMIYOR!

Görgü tanıkları hayvanların üzerinde ortalama 25-30 kg gübre bulunduğunu belirtirken, gübre miktarı kadar hayvanın canlı ağırlık kilosu da artıyor. ESK, hayvanın üzerindeki gübreyi de canlı ağırlıktan sayarak üreticiden fazladan para alıyor. Besilik ithalatının özel sektör tarafından yapıldığı dönemde böyle bir durumun yaşanmadığı, gemilerin en az iki kere yıkandığını ancak mevcut durumda hayvanların canlı ağırlık kilosunun daha ağır gelmesi için gemilerin bilerek yıkanmadığı kaydediliyor. 

ÜRETİCİ GÜBRENİN KİLOSUNA 192 LİRA ÖDÜYOR!

İthal besilik dananın, canlı ağırlık fiyatı 6 dolar yani 192 liradan üreticiye satıldığı düşünülürse, 30 kg gübrenin karşılığı 5760 lira ediyor. Bu rakam da üreticinin nasıl soyulduğunu gözler önüne sererken, birilerinin de buradan nasıl bir vurgun yaptığını ortaya koyuyor.

Üreticiler, hayvanların üzerindeki yoğun gübreden dolayı tepki gösterirken, Et ve Süt Kurumu'nun buradaki gübre vurgununa sessiz kalması dikkat çekiyor. 

ZY Traktör Yönetim Kurulu Başkanı Önder Yol, StoryBox’a elektrikli traktörün üretim sürecini anlattı. Önder Yol, elektrik traktörün dönemin Cumhurbaşkanı Başdanışmanlarından Davut Kavranoğlu’nun kendisini arayıp bir elektrikli traktör istemesiyle başladığını belirterek, “Bunu yapmaya karar verdik. TAGEM aracıyla bir traktör teslim ettiler. 21 iş gücü içinde elektrikli hale getirdik. Bugün yaptıklarımızla o bisiklet gibi kalacak ama zamanında yapılmış iyi bir projeydi” dedi.