21-25 Eylül tarihleri arasındaki 15 ticaret borsasının ortalama fiyatları incelendiğinde, özellikle makarnalık buğdaydaki yükseliş öne çıktı.

Makarnalık buğdayın ton fiyatı haftanın ilk gününde 17.251 TL seviyesindeyken, 25 Eylül'de 18.007 TL'ye yükseldi.

Böylece makarnalık buğday fiyatı sadece 5 günlük dönemde ton başına 756 TL arttı.

Aynı dönemde ekmeklik buğday da yükselirken, mısırda ise tam tersi bir hareket yaşandı. Mısır fiyatı 5 günlük dönemde 834 TL/ton geriledi.

Buğday fiyatları 5 günde ne kadar değişti?

Ekmeklik buğday haftaya 21 Eylül'de ortalama 17.251 TL/ton seviyesinden başladı.

Fiyatlar 22 Eylül'de 17.285 TL, 23 Eylül'de 17.151 TL seviyesinde gerçekleşirken, haftanın son iki işlem gününde yükseliş hızlandı.

24 Eylül'de 17.638 TL'ye çıkan ekmeklik buğday, 25 Eylül'de 17.693 TL/tona ulaştı.

Buna göre ekmeklik buğdayın 5 günlük fiyat değişimi: 17.251 TL → 17.693 TL

5 günlük artış: +442 TL/ton

Değişim: +%2,56

Ekmeklik buğday haftanın en düşük seviyesini 23 Eylül'de 17.151 TL ile, en yüksek seviyesini ise 25 Eylül'de 17.693 TL ile gördü.

Makarnalık buğday 18 bin TL'yi geçti

Haftanın en dikkat çekici hareketlerinden biri makarnalık buğdayda yaşandı.

21 Eylül'de 15 borsa ortalaması 17.251 TL/ton olan makarnalık buğday, 22 Eylül'de sınırlı bir düşüşle 17.212 TL'ye geriledi. Sonrasında ise fiyatlar üç gün üst üste yükseldi.

23 Eylül: 17.682 TL

24 Eylül: 17.836 TL

25 Eylül: 18.007 TL

Böylece makarnalık buğdayın ton fiyatı 5 günlük dönemde 756 TL yükselirken, artış oranı yaklaşık yüzde 4,38 oldu.

Hafta başı: 17.251 TL/ton

Hafta sonu: 18.007 TL/ton

5 günlük artış: +756 TL/ton

Makarnalık buğday böylece haftayı 18 bin TL sınırının üzerinde tamamladı.

Arpa fiyatı haftayı yükselişle tamamladı

Arpa fiyatlarında ise hafta boyunca dalgalı bir seyir izlendi.

21 Eylül'de 14.029 TL olan ortalama ton fiyatı, 22 Eylül'de 13.705 TL'ye geriledi. Bir gün sonra 14.326 TL'ye çıkan arpa, 24 Eylül'de yeniden 13.811 TL'ye düştü. 25 Eylül'de ise fiyat 14.286 TL/ton seviyesinde gerçekleşti.

Buna göre arpanın 5 günlük değişimi: 14.029 TL → 14.286 TL

Artış: +257 TL/ton

Değişim: +%1,83

Arpada hafta içindeki en düşük ve en yüksek fiyat arasındaki farkın 621 TL/tona ulaşması da dalgalı seyrin boyutunu gösterdi.

Mısır fiyatında 5 günde 834 TL düşüş

Buğday fiyatlarının yükseldiği haftada mısır ters yönde hareket etti. 21 Eylül'de 15.877 TL/ton olan mısır fiyatı, 22 Eylül'de 16.033 TL'ye yükseldi. Ancak yükseliş kalıcı olmadı.

23 Eylül'de 15.647 TL'ye gerileyen fiyat, 24 Eylül'de 15.671 TL seviyesinde gerçekleşti.

25 Eylül'de ise dikkat çekici bir düşüş yaşandı ve 15 borsa ortalaması 15.043 TL/tona kadar geriledi.

Hafta başı: 15.877 TL/ton

Hafta sonu: 15.043 TL/ton

5 günlük kayıp: -834 TL/ton

Değişim: -%5,25

Dolayısıyla mısır, haftanın en belirgin değer kaybeden hububat ürünlerinden biri oldu.

Yulaf fiyatında sert dalgalanma

Geçtiğimiz haftanın en dalgalı ürünü ise yulaf oldu.

Yulafın ortalama ton fiyatı 21 Eylül'de 17.590 TL seviyesindeyken, 22 Eylül'de 16.889 TL'ye geriledi.

23 Eylül'de 17.141 TL'ye yükselen fiyat, 24 Eylül'de sert bir hareketle 13.855 TL'ye kadar düştü. 25 Eylül'de ise yeniden 16.371 TL'ye yükseldi.

Hafta başı ve hafta sonu karşılaştırıldığında yulafın fiyatı: 17.590 TL → 16.371 TL seviyesine geriledi.

Böylece 5 günlük kayıp 1.219 TL/ton, düşüş oranı ise yaklaşık yüzde 6,93 oldu.

Ancak yulafın özellikle 24 Eylül verisindeki sert düşüş ve ertesi günkü hızlı toparlanması nedeniyle, bu üründeki haftalık hareket değerlendirilirken günlük borsa ortalamasındaki oynaklığın da dikkate alınması gerekiyor.

5 günlük hububat fiyatları: Hangi ürün ne kadar değişti?

21-25 Eylül döneminin başlangıç ve bitiş fiyatları karşılaştırıldığında tablo şöyle oluştu:

Buğday yükseldi, mısır geriledi

27 Eylül Pazar günü itibarıyla geride kalan haftanın hububat fiyatları birlikte değerlendirildiğinde iki farklı eğilim öne çıkıyor.

Buğday tarafında yükseliş güçlenirken mısırda belirgin bir geri çekilme yaşandı.

Makarnalık buğdaydaki 756 TL'lik yükseliş fiyatı 18 bin TL'nin üzerine taşırken, ekmeklik buğday da haftayı 442 TL artışla tamamladı.

Arpada 257 TL'lik sınırlı bir yükseliş görülürken, mısırın ton fiyatı 834 TL geriledi.

Yulafın ise hafta boyunca oldukça sert fiyat hareketlerine sahne olduğu görüldü.

Yeni haftada üretici ve hububat piyasasının gözü, özellikle buğdaydaki yükselişin devam edip etmeyeceği ve mısır fiyatındaki düşüşün kalıcı olup olmayacağına çevrilecek.

Önceki hafta buğday ve hububat fiyatları nasıl değişmişti?

Buğday, arpa ve mısır fiyatlarının bir önceki haftadaki 5 günlük hareketini görmek için önceki haftanın hububat fiyatları analizine göz atabilirsiniz.

Gaziantep Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Osman Türkman, üreticileri bilgilendirmek amacıyla hazırladığı videoda 2026 yılı sürü yöneticisi desteğinin şartlarını tek tek anlattı.

Türkman'ın verdiği bilgilere göre destekten yararlanabilmek için yalnızca işletmede 100 anaç koyun veya keçinin bulunması yeterli değil. Kuzu-oğlak sayısından sürü yöneticisi sertifikasına, SGK kayıtlarından prim ödeme süresine kadar yerine getirilmesi gereken başka şartlar da bulunuyor.

2026 çoban desteği ne kadar?

Osman Türkman'ın verdiği bilgiye göre 2026 yılı sürü yöneticisi desteği 116 bin 100 TL olarak uygulanacak.

Türkman, desteğin son üç yıldaki değişimini de şöyle aktardı:

2024: 36 bin TL
2025: 81 bin TL
2026: 116 bin 100 TL

Sürü yöneticisi desteği, kuzu ve oğlaklar için ödenen temel hayvancılık desteklerinden ayrı olarak veriliyor.

Dolayısıyla şartları yerine getiren bir işletme, kuzu ve oğlakları için diğer desteklerden yararlanırken ayrıca 116 bin 100 TL'lik sürü yöneticisi desteğini de alabilecek.

100 koyuna çoban desteği alınabilir mi?

Üreticilerin en fazla merak ettiği konulardan biri işletmedeki hayvan sayısı.

Türkman'ın verdiği bilgilere göre 2026 yılında destekten yararlanabilmek için işletmede en az 100 baş anaç koyun veya keçi bulunması gerekiyor.

Ancak 100 anaç hayvan tek başına yeterli değil.

İşletmede ayrıca en az 150 kuzu ve oğlağın doğmuş, küpelenmiş ve gerekli aşılarının İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından yapılmış olması gerekiyor.

Türkman, sayı şartının önemine özellikle dikkat çekerek 100 anaç veya 150 kuzu-oğlak sınırının altında kalınması durumunda sürü yöneticisi desteğinden yararlanılamayacağını belirtti.

Çoban desteğinde hayvan sayısı 600'den 100'e kadar düştü

Sürü yöneticisi desteğinin ilk uygulanmaya başladığı yıllarda işletmeler için aranan hayvan sayısının çok daha yüksek olduğunu hatırlatan Türkman, başlangıçta 600 anaç koyun-keçi şartı bulunduğunu söyledi.

Gelinen noktada bu sayının 100 anaç koyun veya keçiye kadar düşürülmesi, daha küçük ölçekli işletmelerin de destek kapsamına girmesine imkan sağlıyor.

Ancak işletmenin 150 kuzu-oğlak şartını da karşılaması gerekiyor.

2026 çoban desteği şartları neler?

Türkman'ın üreticilere yaptığı bilgilendirmeye göre sürü yöneticisi desteğinde hayvan sayısının yanında sosyal güvenlik ve mesleki yeterlilik şartları da bulunuyor.

2026 yılı içerisinde Tarım Bağ-Kuru'nun en az 5 ay süreyle kesintisiz ödenmiş olması gerekiyor.

Bir diğer önemli şart ise sürü yöneticisi sertifikası.

Çobanlık yapan kişinin, ilgili kurumlar üzerinden alınmış Milli Eğitim Bakanlığı onaylı sürü yöneticisi sertifikasına sahip olması gerekiyor.

Türkman, SGK girişindeki meslek kodunun da doğru olması gerektiğinin altını çizdi.

Sürü yöneticisi olarak çalışan kişinin sigorta girişinin buna uygun meslek koduyla yapılması gerekiyor. Başka bir sektörde çalışan olarak görünen kişinin bu kayıt üzerinden sürü yöneticisi desteğinden yararlanamayacağını belirtti.

Çoban desteğini kimler alabilir?

Osman Türkman, sürü yöneticisinin mutlaka dışarıdan çalıştırılan bir çoban olması gerekmediğine de dikkat çekti.

Şartları taşıması halinde kendi sürüsünün çobanlığını yapan işletme sahibi destekten yararlanabiliyor.

Aynı şekilde işletmede gerekli şartları taşıyan bir çoban çalıştırılması halinde de destek alınabiliyor.

Türkman, köy sürüsünün çobanlığını yapan ve diğer koşulları yerine getiren kişilerin de destek kapsamında değerlendirilebildiğini ifade etti.

Çoban desteğinden kimler yararlanamaz?

Türkman'ın açıklamasına göre bazı gruplar sürü yöneticisi desteğinden yararlanamıyor.

Buna göre emekliler, devlet memurları, muhtarlar, 18 yaşından küçükler ve başka bir işyerinde sigortalı olarak çalışanlar destek kapsamında değerlendirilmiyor.

Üreticilerin özellikle SGK kayıtlarını kontrol etmesi önem taşıyor.

Çoban desteği başvurusu için son tarih ne zaman?

Türkman, sürü yöneticisi desteğinden yararlanacak üreticilerin evraklarını zamanında teslim etmeleri gerektiğini belirterek 5 Ocak 2027 tarihine dikkat çekti.

Verilen bilgiye göre sürü yöneticisine ilişkin gerekli belgelerin bu tarihe kadar İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne teslim edilmesi gerekiyor.

Üreticilerin başvuru öncesinde hayvan kayıtları, küpeleme, aşılama, SGK primleri, meslek kodu ve sürü yöneticisi sertifikasını kontrol etmeleri önem taşıyor.

Çoban desteği ne zaman ödeniyor?

Çoban desteğinin ödeme takvimi de üreticilerin Google'da en fazla aradığı konular arasında bulunuyor. Türkman, sistemin işleyişini anlatırken üreticinin içinde bulunulan yılda Tarım Bağ-Kur primlerini ödediğini, buna ilişkin sürü yöneticisi desteğinin ise takip eden yılda hesaba yatırıldığını belirtti.

Dolayısıyla 2026 yılı için şartları yerine getiren üreticinin desteğinin ödeme süreci takip eden yılda gerçekleşiyor.

116 bin 100 TL destek Bağ-Kur priminin büyük bölümünü karşılıyor

Türkman'ın dikkat çektiği en önemli noktalardan biri de destek tutarı ile üreticinin ödediği Tarım Bağ-Kur primi arasındaki ilişki oldu.

Verdiği hesaba göre aylık Tarım Bağ-Kur primi 11 bin 800 TL seviyesinde bulunurken, primlerini zamanında ödeyen ve geçmiş dönem borcu bulunmayan üretici indirimle birlikte aylık yaklaşık 10 bin 156 TL ödüyor.

Bu tutar 12 ay üzerinden hesaplandığında yaklaşık 121 bin 872 TL'ye ulaşıyor.

Buna karşılık sürü yöneticisi desteği 116 bin 100 TL.

Aradaki fark ise yalnızca yaklaşık 5 bin 772 TL.

Türkman bu tabloya dikkat çekerek sürü yöneticisi desteğinin temel amaçlarından birinin çobanın sosyal güvenlik priminin önemli bölümünün karşılanması olduğunu ifade etti.

Çaban desteği alan kuzu-oğlak desteğini alabiliyor mu?

Sürü yöneticisi desteğinin önemli bir özelliği de işletmenin diğer hayvancılık desteklerinden yararlanmasına engel olmaması.

Türkman'ın verdiği örneğe göre kuzu ve oğlak başına birlik desteği ile birlikte 516 TL'lik destek, 150 hayvan için toplam: 516 TL × 150 = 77 bin 400 TL oluyor.

İşletme sahibinin kadın olması veya erkek üreticinin ilgili genç üretici yaş kriterini taşıması halinde Türkman'ın verdiği hayvan başına 301 TL ilave destek üzerinden 150 kuzu-oğlak için yaklaşık 45 bin 150 TL daha destek hesaplanıyor.

Bu iki kalemin toplamı 122 bin 550 TL'ye ulaşıyor.

Bunlar, 116 bin 100 TL'lik sürü yöneticisi desteğinden ayrı destek kalemleri.

Hem 116 bin 100 TL destek hem diğer hayvancılık destekleri

Bu nedenle sürü yöneticisi desteğinin yalnızca 116 bin 100 TL'lik ödeme olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.

Şartları taşıyan bir küçükbaş hayvancılık işletmesinde kuzu-oğlaklara ilişkin temel ve ilave destekler ile sürü yöneticisi desteği birlikte değerlendirilebiliyor.

Osman Türkman da üreticilere sosyal güvenlik primlerini düzenli yatırmaları ve destek şartlarını yerine getirmeleri çağrısında bulunarak, sistemin yalnızca bugünkü destek ödemesi açısından değil, sürü yöneticisinin ileride emeklilik hakkı kazanması açısından da önemli olduğuna dikkat çekti.

İlgili Haberler:

• Çoban sorununa yeni çözüm: Kayıtlı ve sosyal güvenceli sürü yöneticisi modeli başladı
• Hayvancılıkta "asgari ücretli çoban" dönemi: Yüksek maaş çarkı kırılacak mı?
• Hayvancılıkta "ithal çoban" dönemi başladı: İŞKUR destekli istihdam süreci!
• 100 başlık sürü desteği geliyor: Tarımda yeni proje ama kritik sorular var

Katıldığı bir radyo programında pancar alım fiyatına ilişkin soruları yanıtlayan Şahin, herhangi bir rakam açıklamadı ancak üreticiyi “tatmin edici bir fiyat” verileceğini söyledi.

Şahin'in açıklamalarında bir başka önemli başlık ise şeker fiyatları oldu. TÜRKŞEKER Genel Müdürü, şeker fiyatlarının şu anda maliyetlerin altında kaldığını belirterek bunun kendilerini zorladığını ifade etti.

TÜRKŞEKER Genel Müdürü: Tatmin edici bir pancar fiyatı olur

Programda 2026 pancar alım fiyatının üreticiyi tatmin edip etmeyeceği sorulan Muhittin Şahin, şeker pancarının sürdürülebilir ve üreticinin yoğun talep gösterdiği bir ürün olduğunu belirtti.

Şahin, pancar üreticisinin diğer bazı ürünlere göre gelirini daha öngörülebilir şekilde hesaplayabildiğini savunarak şöyle konuştu:

“Kesinlikle sürdürülebilir, çok da talep olan bir ürün. Net kazanç kazandıran bir ürün. Siz pancar ektiğiniz zaman gelecek sene zarar etmediğinizi net bir şekilde biliyorsunuz. Başka hiçbir üründe böyle garantili bir ürün yok. O anlamda tatmin edici bir fiyat olur.”

Pancar alım fiyatı nasıl belirleniyor?

Muhittin Şahin, pancar alım fiyatının belirlenmesinde kullanılan yönteme ilişkin de ayrıntılar verdi.

Şahin'in açıklamasına göre maliyet hesabında yalnızca belirli bir bölgedeki üretici esas alınmıyor. Kars'taki pancar üreticisinden verimin yüksek olduğu Konya'daki üreticiye kadar farklı üretim bölgelerinin maliyetleri dikkate alınarak ortak bir hesap oluşturuluyor.

Üretim maliyetinin belirlenmesinde arazinin kiralık olup olmaması gibi değişkenler de hesaba katılıyor. Ancak fiyat yalnızca pancarın üretim maliyeti üzerinden belirlenmiyor.

Tahıl ve mısır fiyatları da hesaba katılıyor

TÜRKŞEKER Genel Müdürü Şahin, pancarın münavebeli üretim yapılan bir ürün olduğuna dikkat çekerek çiftçinin alternatif ürünlerden sağlayabileceği gelirin de fiyat belirlenirken değerlendirildiğini söyledi.

Buna göre pancar alım fiyatı belirlenirken; tahıl fiyatları, mısır fiyatları, gıda fiyatları ve enflasyon gibi göstergeler de dikkate alınıyor.

Şahin, nihai kararın üretici birlikleriyle birlikte alındığını da ifade etti.

“Şeker fiyatları maliyetin altında”

Şahin'in açıklamalarında pancar üreticisini doğrudan ilgilendiren bir başka önemli mesaj ise şeker fiyatlarına ilişkin oldu.

Bir kilogram şekerin üretim maliyetinin yaklaşık yüzde 50-60'lık bölümünün ana hammadde olan şeker pancarından kaynaklandığını belirten Şahin, piyasadaki mevcut şeker fiyatlarının kendilerini zorladığını söyledi.

TÜRKŞEKER Genel Müdürü mevcut durumu; “Maalesef şeker fiyatları bu aralar biraz düşük, o da bizi üzüyor.” sözleriyle değerlendirdi.

Bu açıklama, pancar alım fiyatının belirlenmesi sürecinde yalnızca çiftçinin üretim maliyetlerinin değil, fabrikaların şeker satış fiyatlarının da önemli bir denklem oluşturduğunu gösteriyor.

İlgili Haberler:

• Pancar fiyatında 3.700 TL hesabı: Çiftçiyi kurtaracak mı, fabrikayı zarara mı sokacak?
• Pancar çiftçisine bir çift sözüm var: Mesele 3 bin 700 lira değil!
• Şeker piyasasında iki firmalık lobi
• Türkşeker’in "Baremli Şeker" kurgusu: Piyasa iki firmaya nasıl peşkeş çekiliyor?

Tahsis sözleşmeli olarak yapılacak satışlarda melasın ton fiyatı fabrikalara göre değişirken, en yüksek fiyat KDV hariç 8 bin 400 TL/ton, en düşük fiyat ise 7 bin 500 TL/ton olarak belirlendi.

Melas almak isteyen müşterilerin başvuru tarihi 25 Eylül 2026 tarihine sona erdi.

TÜRKŞEKER melas fiyatı ne kadar?

TÜRKŞEKER'in duyurusuna göre 2026/2027 kampanya döneminde uygulanacak melas satış fiyatları fabrikaların bulunduğu bölgelere göre üç gruba ayrıldı.

Burdur, Ereğli, Eskişehir, Ilgın, Susurluk ve Uşak Şeker Fabrikaları:
KDV hariç 8.400 TL/ton

Ankara, Elazığ, Kastamonu, Malatya ve Yozgat Şeker Fabrikaları:
KDV hariç 8.000 TL/ton

Ağrı, Erciş ve Kars Şeker Fabrikaları:
KDV hariç 7.500 TL/ton

Böylece fabrikalar arasında melasın ton fiyatında 900 TL'ye ulaşan fark oluştu.

Melas satışı tahsis yöntemiyle yapılacak

TÜRKŞEKER'in satış duyurusunda dikkat çeken noktalardan biri de melasın doğrudan talep edilen miktarda satılmayacak olması.

Müşterilerden gelen başvurular TÜRKŞEKER Genel Müdürlüğü tarafından değerlendirilecek.

Değerlendirmenin ardından uygun görülen miktarlar üzerinden tahsis yapılacak ve müşteriyle Melas Satış Sözleşmesi imzalanacak.

Dolayısıyla başvuru yapılması, talep edilen melas miktarının tamamının müşteriye verileceği anlamına gelmiyor.

Melas almak isteyenler nasıl başvuracak?

2026/2027 kampanya döneminde TÜRKŞEKER'den melas almak isteyen müşterilerin başvurularını şirketin duyuruda bildirdiği melas talep sistemi üzerinden gerçekleştirmeleri gerekiyor.

Başvuruların değerlendirilmesinin ardından tahsis edilen melasın bedeli ilgili şeker fabrikasının hesabına peşin olarak yatırıldıktan sonra teslimat gerçekleştirilecek.

Melası kimler kullanıyor?

Şeker üretiminin önemli yan ürünlerinden biri olan melas, içerdiği şeker nedeniyle farklı sektörlerde hammadde olarak değerlendiriliyor.

Başta yem sanayisi olmak üzere fermantasyon, maya ve alkol üretimi gibi çeşitli alanlarda kullanılan melas, şeker fabrikaları açısından da ekonomik değeri bulunan önemli bir yan ürün niteliğinde.

Bu nedenle TÜRKŞEKER'in yeni kampanya döneminde belirlediği melas fiyatları yalnızca şeker sektörü açısından değil, melası girdi olarak kullanan sektörlerin maliyetleri açısından da önem taşıyor.

Adalet Bakanı Akın Gürlek, sermaye piyasalarındaki manipülatif işlemlere yönelik soruşturmaların sürdüğünü açıklarken son fon soruşturmasında 76 şüpheli hakkında adli işlem yapıldığını, 45 şüphelinin tutuklandığını duyurdu.

Borsadaki geçmiş dönem işlemlerinin mercek altına alındığı böyle bir süreçte, çiftçinin kuruluşu Tarım Kredi'nin iştiraki GÜBRETAŞ'ta 2019-2021 yılları arasında yaşananlar da yeniden gündeme geldi.

Çünkü GÜBRETAŞ hisselerinin Söğüt altın madeni gelişmeleriyle birlikte olağanüstü yükseliş gösterdiği bu dönemde, Tarımdan Haber'in gündeme getirdiği ciddi iddialar bugüne kadar açıklığa kavuşmadı.

GÜBRETAŞ hissesinde 2,5 liradan 90 liraya uzanan dönem

GÜBRETAŞ hisselerinde yaşanan sert yükselişin arka planında şirketin Söğüt'teki altın madeni hikayesi bulunuyordu.

Şirketin Koza Altın ile Bilecik'in Söğüt ilçesindeki maden sahasının işletme hakları konusunda yürüttüğü dava 2019'un sonunda GÜBRETAŞ lehine kesinleşmişti.

GÜBRETAŞ'ın resmi açıklamasına göre Bölge Adliye Mahkemesinin kararı şirkete 30 Aralık 2019 tarihinde tebliğ edilmişti.

Bu kararla Koza Altın'ın sahadan tahliyesine, maden sahasının GÜBRETAŞ'a teslimine ve maden işletme ruhsatının GÜBRETAŞ adına tesciline kesin olarak karar verilmişti.

Altın madeni hikayesinin öne çıktığı 2019-2020 döneminde GÜBRETAŞ hisseleri de yaklaşık 2,5 liradan 90 liraya kadar yükselmişti.

Ancak bugün cevap bekleyen asıl soru, hissenin neden yükseldiğinden çok bu yükseliş sürecinde kimlerin, hangi tarihlerde ve hangi işlemlerle kazanç sağladığı.

Tarımdan Haber yıllar önce bu ilişki ağına dikkat çekmişti

Tarımdan Haber, söz konusu dönemde GÜBRETAŞ hisselerinde yapılan bazı işlemlerle ilgili dikkat çekici iddiaları kamuoyunun gündemine taşımıştı.

İddiaların merkezindeki isimlerden biri Adnan Yüce idi.

Tarımdan Haber, o dönemdeki yayınlarında, Fahrettin Poyraz'ın perde arkasında sahibi olduğu İris Akademi'nin ortaklarından Adnan Yüce'nin GÜBRETAŞ hisselerinde kaldıraçlı işlemler yaptığı ve bu işlemlerden ciddi kazanç sağladığına yönelik ciddi iddiaları gündeme getirmişti.

Bu iddialar Poyraz'ın yakın çevresindeki bazı isimlerin kapalı sohbetlerinde de konuşulurken, iddiaların sermaye piyasası kayıtları üzerinden kapsamlı biçimde araştırıldığına ilişkin kamuoyuna yansıyan bir açıklama olmadı.

Haberler yalanlanmadı, dava açılmadı ancak erişim engeli geldi

Sürecin dikkat çeken bir başka boyutu ise Tarımdan Haber'in söz konusu iddiaları yayımlamasından sonra yaşandı.

Tarımdan Haber'in yaptığı yayınlar nedeniyle Fahrettin Poyraz ve Adnan Yüce tarafından tarafımıza herhangi bir dava açılmadı.

Yayınlarda gündeme getirilen iddiaları yalanlayan kamuoyuna açık bir açıklama da yapılmadı.

Buna karşılık söz konusu haberler hakkında İris Akademi'nin bir başka ortağı Abdullatif Beyberk Uysal'ın başvurusu üzerine erişim engeli kararları alındı.

Tarımdan Haber'in haberlerinde gündeme getirilen borsa işlemlerinin tarafı olmayan Uysal'ın başvurusu sonucunda alınan erişim engeli kararlarıyla birlikte GÜBRETAŞ hisselerine ilişkin iddialar da kamuoyunun gündeminden uzaklaştı.

Ancak bugün yürütülen fon soruşturması geçmişte cevapsız kalan bu soruları yeniden önemli hale getiriyor.

Bakan Gürlek: Vatandaşımızın birikimi sahipsiz değildir

Adalet Bakanı Akın Gürlek, fon soruşturmasına ilişkin 25 Eylül'de yaptığı açıklamada bugüne kadar 76 şüpheli hakkında adli işlem yapıldığını ve 45 şüphelinin tutuklandığını açıkladı.

Gürlek'in açıklamasındaki şu sözler ise özellikle dikkat çekti: “Vatandaşımızın birikimi sahipsiz değildir, hiç kimse hukukun üstünde değildir.”

Bakan Gürlek ayrıca soruşturmada “delillerin ortaya koyduğu sorumluluk zincirinin” takip edildiğini ve sorumluluğu bulunanların hukuk önünde hesap vereceğini bildirdi.

Bu açıklamalar GÜBRETAŞ'ta geçmişte yaşanan ve bugüne kadar açıklığa kavuşmayan işlemler açısından da önemli.

GÜBRETAŞ'taki işlemler kayıtlar üzerinden ortaya çıkarılabilir

GÜBRETAŞ'ta 2019-2021 döneminde yaşananların aydınlatılması için yapılması gereken ise son derece somut.

Adnan Yüce'nin söz konusu dönemde GÜBRETAŞ hisselerinde yaptığı işlemlerin SPK, MKK, banka ve aracı kurum kayıtları üzerinden incelenmesi.

Böyle bir inceleme yıllardır cevapsız kalan şu soruların karşılığını ortaya çıkaracaktır:

• Adnan Yüce GÜBRETAŞ'ta hangi tarihlerde hangi işlemleri yaptı?
• Kaldıraçlı işlemleri bulunuyor muydu?
• Varsa bu işlemlerden ne kadar kazanç sağladı?
• GÜBRETAŞ ve Söğüt altın madeniyle ilgili kritik gelişmelerden önce işlem yoğunluğu yaşandı mı?
• Bağlantılı hesaplardan eş zamanlı işlemler gerçekleştirildi mi?

Ve en önemlisi, Adnan Yüce'nin GÜBRETAŞ'taki işlemleri ile dönemin Tarım Kredi'nin hukuksuz Genel Müdürü ve GÜBRETAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Fahrettin Poyraz arasındaki ilişki ağının ortaya çıkarılmasıdır.

GÜBRETAŞ'ta 2019-2022 döneminin üzerindeki perde kaldırılmalı

Bugün fon soruşturmasında sermaye piyasalarındaki işlemler, mal varlıkları ve kişiler arasındaki bağlantılar geriye dönük olarak inceleniyor.

Aynı hassasiyetin GÜBRETAŞ'ta geçmişte gündeme gelen ciddi iddialar açısından da gösterilmesi gerekiyor.

Çünkü söz konusu olan yalnızca borsada yaşanan bir fiyat hareketi değil.

GÜBRETAŞ'ın hakim ortağı, çiftçinin kuruluşu Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği.

Bu nedenle çiftçinin kuruluşlarının kişisel menfaatler için kullanılıp kullanılmadığının ortaya çıkarılması, GÜBRETAŞ hisselerindeki işlemler üzerinden haksız bir servet elde edilmişse bunun tespit edilmesi ve sorumlularından hesabının sorulması büyük önem taşıyor.

Çiftçilerden gelen şikayetlerin ardından konu Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne taşındı.

İYİ Parti Grup Başkanvekili ve Balıkesir Milletvekili Turhan Çömez, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, tarımsal sulama amacıyla kurulan Güneş Enerjisi Sistemlerine (GES) yönelik denetimlerin son dönemde sıkılaştırıldığını belirtti.

Önergede yer alan bilgilere göre bazı üreticilere 80 bin TL ile 320 bin TL arasında değişen “kaçak/usulsüz” elektrik cezaları uygulanırken, bazı GES tesislerinin de sökülmesi isteniyor.

Güneş paneli cezası 320 bin TL'ye kadar çıkıyor

Çömez'in 25 Eylül 2026 tarihli soru önergesinde özellikle Antalya, Burdur, Aksaray, Konya ve Yozgat'taki çiftçilerden yoğun şikayetler geldiğine dikkat çekildi.

Önergede, artan enerji, mazot ve gübre maliyetleri karşısında üretimin sürdürülebilirliğini sağlamak isteyen çiftçilerin kendi imkanlarıyla yenilenebilir enerji yatırımlarına yöneldiği belirtilirken, özellikle son yıllarda tarım arazilerinde ve sulama kuyularının bulunduğu bölgelerde güneş enerjisi sistemlerinin yaygınlaştığı kaydedildi.

Ancak son dönemde elektrik dağıtım şirketlerinin bu sistemlere yönelik denetimlerini artırdığı ve bazı tesisleri “kaçak/usulsüz” olarak değerlendirdiği ifade edildi.

Devlet yüzde 60 hibe veriyor, çiftçi ceza ile karşılaşıyor

Çiftçilerin yaşadığı sorunda dikkat çeken bir başka nokta ise devletin güneş enerjili tarımsal sulama yatırımlarını desteklemesi.

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2026 yılı Kırsal Kalkınma Yatırım Programı kapsamında güneş enerjili sulama sistemlerine yüzde 60 hibe desteği veriliyor.

Hatta su kısıtı ilan edilen havzalardaki yatırımlarda destek oranı yüzde 70'e kadar çıkabiliyor.

Bu durum, çiftçinin karşı karşıya kaldığı uygulamadaki çelişkiyi de gündeme getiriyor: Bir taraftan tarımsal sulamada güneş enerjisinin kullanılması kamu kaynaklarıyla teşvik edilirken, diğer taraftan geçmişte kendi imkanları veya sübvansiyonlu kredilerle sistem kuran bazı üreticiler yüksek tutarlı cezalarla karşılaşıyor.

Çiftçiler cezaların kaldırılmasını istiyor

Son haftalarda sahadan gelen örnekler de sorunun boyutunu ortaya koyuyor.

Yozgat'ın Yenifakılı ilçesinde bir çiftçi, tarımsal sulamada kullandığı güneş paneli nedeniyle 135 bin lira “kaçak elektrik” cezası kesildiğini açıklamıştı.

Aksaray'ın Eskil ilçesinde ise Ziraat Odası Başkanı Gazi Mutlu, ilk etapta 9 çiftçiye 80 bin TL ile 330 bin TL arasında ceza uygulandığını, 96 GES'in daha tespit edilerek işlem sırasına alındığını açıklamıştı.

Üreticilerin temel itirazı ise yıllar önce kurulan sistemlere ilişkin mevzuat ve teknik şartlardaki eksikliklerin kendilerine yeterince anlatılmadan doğrudan cezai işlem uygulanması.

“Çiftçi mevzuata aykırılığa karşı çıkmıyor”

Turhan Çömez de soru önergesinde çiftçilerin mevzuata aykırılıkların denetlenmesine karşı olmadığını belirterek asıl sorunun yıllar önce büyük fedakârlıklar ve borçlanmalarla kurulan sistemlerin bir anda “kaçak/usulsüz” olarak değerlendirilmesi olduğunu kaydetti.

Çömez, cezai yaptırım uygulanması yerine çiftçilere eksikliklerini giderebilecekleri adil bir uyum ve geçiş süreci tanınmasını istedi.

Bakan Bayraktar'a 4 kritik soru

Çömez, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'a uygulamanın kapsamı ve çiftçilerin mağduriyetinin giderilip giderilmeyeceğine ilişkin dört soru yöneltti.

Buna göre Bakan Bayraktar'dan, başta Antalya, Burdur, Aksaray, Konya ve Yozgat olmak üzere tarımsal sulama amacıyla kurulan GES yatırımlarında son bir yılda dağıtım şirketlerince kaç çiftçiye ceza kesildiğinin ve toplam ceza tutarının açıklanması istendi.

Ayrıca “kaçak/usulsüz” olarak değerlendirilen sistemlerdeki sorunun ne kadarının teknik veya bürokratik eksikliklerden kaynaklandığının ortaya konulması talep edildi.

Çiftçiye ceza yerine geçiş süreci gelecek mi?

Önergenin çiftçi açısından en önemli bölümlerinden biri ise cezaların iptal edilmesi veya yeniden değerlendirilmesine ilişkin soru oldu.

Çömez, kendi imkanlarıyla veya sübvansiyonlu kredilerle GES yatırımı yapan çiftçilere karşı uygulanan yüksek tutarlı idari para cezalarının iptal edilmesi ya da yeniden yapılandırılması konusunda çalışma yapılıp yapılmayacağını sordu.

Çiftçilerin yenilenebilir enerjiye erişimini kolaylaştırmak amacıyla basitleştirilmiş ruhsatlandırma ve izin mekanizması oluşturulup oluşturulmayacağı da Bakan Bayraktar'a yöneltilen sorular arasında yer aldı.

Gözler Enerji Bakanlığı'nın vereceği yanıtta

Tarımsal sulamada elektrik giderlerinin üreticinin önemli maliyet kalemlerinden biri haline geldiği bir dönemde, güneş enerjisi çiftçinin enerji maliyetini azaltmak için yöneldiği alternatiflerden biri.

2026 yılında güneş enerjili sulama sistemlerinin devlet tarafından yüzde 60'a varan hibelerle desteklenmesi ise çiftçilere kesilen cezalarla birlikte tartışmayı daha da önemli hale getiriyor.

Devletin bir taraftan desteklediği güneş enerjili tarımsal sulama sistemlerinde, çiftçilerin yüksek para cezalarıyla karşı karşıya kalmasına neden olan mevzuat ve uygulama sorunu nasıl çözülecek?

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın soru önergesine vereceği yanıt, hem mevcut cezaların geleceği hem de tarlasına güneş enerjisi sistemi kurmuş binlerce üreticinin bundan sonra nasıl hareket edeceği açısından önem taşıyor.

Kırsal Hizmetler Daire Başkanlığı tarafından yürütülen destek programı Polatlı, Sincan ve Haymana ilçelerindeki üreticileri kapsadı.

Dağıtılan kanola tohumlarının yüzde 50'si belediye tarafından hibe edilirken, destek sayesinde yaklaşık 30 bin dekar tarım arazisinin kanolayla buluşturulması hedefleniyor.

Kanola tohumu desteğinden 583 çiftçi yararlandı

Program kapsamında 583 çiftçiye toplam 1.500 torba kanola tohumu verildi.

Kanolanın özellikle yağ bitkisi olması ve farklı kullanım alanlarına sahip bulunması nedeniyle bölgedeki ürün deseninin çeşitlendirilmesi açısından önemli bir alternatif olması amaçlanıyor.

Belediyenin kanola desteğinde dikkat çektiği bir başka konu ise tarımsal sulamada kullanılan su miktarı.

Şeker pancarı ve soğana alternatif olarak kanola

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kırsal Hizmetler Daire Başkanlığı Bitkisel Üretim Şube Müdürü Niyazi Zobu, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından suyun önemine dikkat çekerek kanolanın bölgede yoğun şekilde yetiştirilen bazı ürünlere alternatif olabileceğini söyledi.

Kanolanın su tüketiminin düşük, gelir potansiyelinin ise yüksek olduğunu belirten Zobu, belediyenin bu nedenle iki yıldır kanola tohumu desteği verdiğini kaydetti.

Zobu, bölgede yoğun olarak yetiştirilen soğan ve şeker pancarı gibi su tüketimi yüksek ürünlere alternatif olarak kanola üretiminin yaygınlaştırılmasını hedeflediklerini belirterek desteğin artırılarak devam ettirileceğini ifade etti.

30 bin dekar alanda kanola üretimi hedefleniyor

Yüzde 50 hibeli 1.500 torba kanola tohumu desteğinin sahaya yansımasıyla yaklaşık 30 bin dekar alanda üretim yapılması öngörülüyor.

Geçen yıl destekten yararlanan üreticilerin kanoladan yüksek verim aldığını belirten belediye yetkilileri, üreticilerin uygulamadan memnun kaldığını bildirdi.

Kanola desteği aynı zamanda Ankara kırsalında ürün deseninin değiştirilmesi açısından da dikkat çekiyor. Su kaynakları üzerindeki baskının arttığı bir dönemde, daha az su tüketen alternatif ürünlerin yaygınlaştırılması kırsal destek programlarının önemli başlıklarından biri haline geliyor.

Üreticiler kanola desteğinin devam etmesini istiyor

Destekten yararlanan çiftçiler ise artan tarımsal girdi maliyetleri nedeniyle tohum desteğinin üretime katkı sağladığını belirtti.

Kanola üreticisi Harun Koçyiğit, desteğin devam etmesini istediklerini ifade ederken, Zekeriya Solak kanola üretimiyle geçimlerini sağlamayı amaçladıklarını söyledi.

Genç üretici Ceyhun Akyar da çiftçilere yönelik desteklerin artırılmasını beklediklerini dile getirdi.

Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin yüzde 50 hibeli kanola tohumu desteğiyle 583 çiftçiye ulaşılarak 30 bin dekar arazide alternatif bir yağ bitkisinin üretiminin yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Artan mazot fiyatlarının tarımsal üretim maliyetleri üzerindeki yükünü azaltmayı amaçlayan destekten yararlanmak isteyen üreticilerden 2026 yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) belgesi ve traktör ruhsatı isteniyor.

Mazot desteği başvuruları ne zaman sona erecek?

Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan duyuruya göre üreticiye mazot desteği için başvuru süresi 30 Eylül 2026 tarihine kadar uzatıldı.

Böylece henüz başvurusunu tamamlamayan üreticilere ek süre tanınmış oldu.

Çiftçiye mazot desteği başvurusu nasıl yapılır?

Mazot desteğinden yararlanmak isteyen üreticiler başvurularını Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin Başkent Tarım sistemi üzerinden gerçekleştirebilecek.

Başvuruda üreticilerden temel olarak şu belgeler isteniyor:

• 2026 yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) belgesi
• Traktör ruhsatı

ABB'nin hizmet standartlarında da mazot desteği için Başkent Tarım sistemi üzerinden başvuru, ÇKS veya çiftçilik belgesi ve traktör ruhsatı şartları yer alıyor.

2026'da 18 bin 806 çiftçiye mazot desteği verildi

Ankara Büyükşehir Belediyesi, 2026 yılı bahar döneminde 18 bin 806 üreticiye toplam 82 milyon 968 bin 300 lira mazot desteği sağladı.

Destek tutarları üreticilerin Başkent Çiftçi Kartlarına yatırıldı.

Belediyenin açıkladığı verilere göre 2022-2026 döneminde mazot desteğinden toplam 125 bin 943 çiftçi yararlanırken, üreticilere verilen toplam destek tutarı 488 milyon 668 bin 537 liraya ulaştı.

Mazot desteğinin amacı ne?

Ankara Büyükşehir Belediyesi, mazot desteğini tarımsal üretimin sürdürülebilirliğine katkı sağlamak ve artan akaryakıt fiyatlarının üretici üzerindeki maliyet baskısını azaltmak amacıyla uyguluyor.

Bu nedenle 2026 yılı mazot desteğinden yararlanmak isteyen ve gerekli şartları taşıyan Ankaralı üreticilerin 30 Eylül 2026 tarihine kadar başvurularını tamamlamaları gerekiyor.

Demiröz, 24 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Biyogüvenlik Kurulu kararıyla daha önce yem amaçlı kullanımına izin verilen MIR604, MON863 ve T25 mısır çeşitleri ile MON87701 soya çeşidine ilişkin izinlerin 10 yıl uzatılmasını gündeme taşıdı.

İlgili Haber: GDO’lu 3 mısır ve 1 soya çeşidinin yem amaçlı ithalat izni 10 yıl uzatıldı

Türkiye’nin ihtiyacını yerli üretimle karşılayabilecek tohum çeşitlerine sahip olduğunu kaydeden Demiröz, GDO’lu yem hammaddesi ithalatının temelinde üretimdeki yetersizlik ve dışa bağımlılığın bulunduğunu söyledi.

“GDO’LU ÜRÜNLER YEM AMAÇLI ÜLKEYE GİRİYOR”

GDO’lu ürünlerle ilgili işlemlerin 2010 yılında yürürlüğe giren Biyogüvenlik Kanunu ve ilgili yönetmelik kapsamında yürütüldüğünü hatırlatan Demiröz, 2015 yılında da bilimsel ve sosyoekonomik değerlendirmeler sonucunda çeşitli soya ve mısır genlerinin yem amaçlı kullanımına izin verildiğini belirtti.

Son kararın yeni bir GDO çeşidine ilk kez izin verilmesi anlamına gelmediğine işaret eden Demiröz, daha önce izin verilen 3 mısır ve 1 soya çeşidine ilişkin sürenin 10 yıl daha uzatıldığını kaydetti.

DEMİRÖZ GDO’LARIN SAĞLIK ETKİLERİNE DİKKAT ÇEKTİ

Demiröz açıklamasında GDO’ların sağlık üzerindeki olası etkilerine ilişkin endişelerini de dile getirdi.

Bazı GDO’ların ve bunlardan üretilen yemlerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin tartışılmaya devam ettiğini belirten Demiröz, kanser ve alerji başta olmak üzere çeşitli sağlık riskleri bulunduğunu savundu.

“GIDA ÜRÜNLERİNDE YASAK AMA TAKİP SİSTEMİ YETERLİ Mİ?”

Demiröz’ün üzerinde durduğu bir başka konu ise yem amacıyla ithal edilen ürünlerin ülkeye girdikten sonraki takibi oldu.

Türkiye’de GDO’lu ürünlerin doğrudan insan gıdası amacıyla kullanımına izin verilmediğini belirten Demiröz, yem amacıyla ithal edilen GDO’lu mısır ve soyanın kullanım alanlarının etkin biçimde takip edilip edilmediğinin sorgulanması gerektiğini söyledi.

Mısır ve soyanın gıda sanayisinin çok geniş bir bölümünde kullanılan hammaddeler olduğuna dikkat çeken Demiröz, bu nedenle denetim ve izlenebilirliğin önem taşıdığını vurguladı.

“PEKİ NEDEN GDO’LU ÜRÜN İTHAL EDİYORUZ?”

Demiröz, sorunun temelinde Türkiye’nin özellikle soya başta olmak üzere bazı yem hammaddelerinde ithalata bağımlı olmasının bulunduğunu belirtti.

Dünya piyasalarında GDO’suz soya ve mısıra erişimin giderek zorlaştığını ifade eden Demiröz, Türkiye'nin ihtiyacını karşılayacak düzeyde üretim gerçekleştirememesinin ithalatı zorunlu hale getirdiğini belirtti. Demiröz, Türkiye'nin kendi üretim kapasitesini artırması gerektiğinin altını çizdi.

“GDO’SUZ TOHUMUMUZ VAR MI? OLMAZ MI EFENDİM”

Demiröz, Türkiye'nin GDO’suz mısır ve soya üretmek için gerekli yerli çeşitlere sahip olduğuna dikkat çekerek, TAGEM'e bağlı araştırma enstitülerinin geliştirdiği çeşitlere dikkat çekerek, “GDO’suz tohumumuz var mı? Olmaz mı efendim, biz muz cumhuriyeti değiliz ya.” dedi.

Demiröz, Milli Çeşit Listesi'nde yalnızca TAGEM'e bağlı enstitüler tarafından geliştirilen 21 soya fasulyesi ve 18 mısır çeşidinin bulunduğunu belirterek bu çeşitler arasında ana ürün, ikinci ürün, erkenci ve geççi üretime uygun seçeneklerin bulunduğunu söyledi.

Söz konusu çeşitlerin verim açısından da uluslararası çeşitlerle rekabet edebilecek seviyede olduğunu dile getirdi.

“TOHUMUMUZ VAR, TOPRAĞIMIZ VAR; NEDEN ÜRETMİYORUZ?”

Demiröz, tartışmanın yalnızca GDO üzerinden yapılmasının yeterli olmadığını belirterek asıl meselenin Türkiye'nin üretim politikası olduğunu söyledi.

Türkiye'nin uygun tohumlara ve tarım arazilerine sahip olduğunu ifade eden Demiröz, ithalata harcanan kaynakların yerli üretimi artırmak amacıyla kullanılabileceğini savundu.

Demiröz, “Tohumumuz var, toprağımız var, ithalata milyarlarca dolar harcıyoruz; neden üretmiyoruz?" diye sordu.

Türkiye'nin mısır ve soya ihtiyacını karşılayacak bir üretim planlamasına gitmesi gerektiğini belirten Demiröz, yerli üretim artırılmadığı sürece GDO’lu yem hammaddesi ithalatının ve dışa bağımlılığın devam edeceğini söyledi.

Demiröz, Türkiye’nin üretim potansiyeline dikkat çekerek açıklamasını, “Yani un var, yağ var, şeker var; Anahtar Parti yok. Helva yapmayı öğreteceğiz” sözleriyle tamamladı.

Marketlere ürün sevkiyatının gerçekleştirileceği deponun yatırım ve kurulum maliyetleri Tarım Kredi Market tarafından karşılandı.

Ancak yatırım tamamlanıp depo faaliyete geçtiğinde dikkat çekici bir işletme modeli ortaya çıktı.

Tarım Kredi, yüz milyonlarca lira harcadığı deposunu kendi personeli ve organizasyonuyla işletmek yerine işletme ve lojistik hizmetlerini dışarıdan bir firmaya verdi.

DEPO TARIM KREDİ'NİN AMA ÇALIŞANLAR BAŞKA FİRMANIN

Edinilen bilgilere göre Diyarbakır deposunun işletme ve lojistik hizmetleri Sürat firmasına verildi.

Ancak aracı zinciri bununla da sınırlı kalmadı.

Sürat'ın depo operasyonunda Yıltur firmasını alt yüklenici olarak kullandığı öğrenildi.

Böylelikle Tarım Kredi Market'in kendi mağazalarına ürün göndermek amacıyla yüz milyonlarca lira yatırım yaptığı bir depoda operasyon, Tarım Kredi personeli yerine dışarıdan hizmet alınan şirketlerin çalışanları üzerinden yürütülmeye başlandı.

Ortaya dikkat çeken bir tablo çıktı. Depo Tarım Kredi'nin, yatırım Tarım Kredi'nin, ürün Tarım Kredi'nin, marketler Tarım Kredi'nin ama işletmede aracının da aracısı var!

HÜSEYİN AYDIN'IN “ARACI” SÖZLERİ DİKKAT ÇEKİYOR

Diyarbakır'daki model, Tarım Kredi Genel Müdürü Hüseyin Aydın'ın geçmişte yaptığı açıklamalarla birlikte değerlendirildiğinde daha da dikkat çekici hale geliyor.

Aydın, Tarım Kredi'nin 2025 yılı sonuçlarını açıklarken çiftçileri “aracılardan, fırsatçılardan ve piyasadaki dalgalanmalardan koruyarak” faaliyet gösterdiklerini söylemişti.

Diyarbakır deposunda ortaya çıkan model ise bu kez başka bir “aracı” tartışmasını beraberinde getirdi.

ARACIYI KALDIRMAK BİR YANA, ARACININ DA ARACISI VAR!

Tarım Kredi'nin market yapılanmasının temel ekonomik gerekçelerinden biri üretici ile tüketici arasındaki zinciri daha etkin hale getirmek. Nitekim Aydın da Tarım Kredi'nin kendi ürünlerini işleyerek KOOP aracılığıyla nihai tüketiciye ulaştırdığını ifade ediyor.

Ancak Diyarbakır'daki depo modeli farklı bir soruyu gündeme getiriyor.

Tarım Kredi'nin yatırımını yaptığı ve kendi marketlerine kendi ürünlerini göndereceği bir depo neden kendi personeli tarafından işletilmiyor?

Dahası, işletme hizmetinin verildiği firma operasyonu başka bir alt yüklenici üzerinden yürütüyorsa, Tarım Kredi'nin lojistik zincirinde kaç şirket para kazanıyor?

Bu şirketlere ne kadar ödeme yapılıyor?

Tarım Kredi'nin depoyu kendi personeliyle işletmesinin maliyeti ile mevcut sistemin maliyeti karşılaştırıldı mı?

Ve en önemlisi, araya giren her şirketin bir maliyeti varsa bu maliyet en sonunda kimin üzerine kalıyor?

GIDA FİYATLARI BÖYLE Mİ UCUZLAYACAK?

Meselenin tüketici açısından önemi de burada ortaya çıkıyor.

Tarım Kredi Marketlerden tüketicinin temel beklentisi, özellikle temel gıda ürünlerinin piyasaya mümkün olduğunca uygun maliyetle ulaştırılması.

Ancak Diyarbakır'da ortaya çıkan sistemde Tarım Kredi önce yüz milyonlarca liralık yatırımla depoyu kuruyor, ardından işletmesini dışarıdan bir firmaya veriyor. O firma da operasyon için başka bir firmayı devreye sokuyor.

Dolayısıyla şu sorunun yanıtlanması gerekiyor; 'Tarım Kredi'nin kendi yapabileceği bir işte yüklenici ve alt yüklenici şirketlere yapılan ödemeler lojistik maliyetini düşürüyor mu, yoksa sisteme yeni maliyet kalemleri mi ekliyor?'

SİSTEM TUTARSA DİĞER DEPOLARA DA YAYILACAK

Diyarbakır'daki uygulamayı daha önemli hale getiren ise modelin yalnızca bu depoyla sınırlı kalmayabileceğine ilişkin bilgiler.

Edinilen bilgilere göre, Diyarbakır'daki sistemin başarılı bulunması halinde Tarım Kredi Market'in diğer depolarında da benzer modele geçilmesi planlanıyor.

Bu durumda mesele tek bir deponun kim tarafından işletildiğinin çok ötesine geçiyor.

Tarım Kredi Market'in depo ve lojistik yapılanmasının önemli bir bölümünün ilerleyen dönemde dışarıdan hizmet alımı ve alt yükleniciler üzerinden yürütülmesi söz konusu olabilecek.

FİNANSÇI HÜSEYİN AYDIN BU HESABI AÇIKLAMALI

Yıllarca Türkiye'nin en büyük bankalarında yöneticilik yapan Hüseyin Aydın'ın finans ve maliyet hesabı konusundaki geçmişi düşünüldüğünde, Diyarbakır'daki modelin ekonomik gerekçesinin rakamlarla ortaya konulması önem taşıyor.

Tarım Kredi Market Diyarbakır deposunu kendi personeliyle işletseydi yıllık maliyeti ne olacaktı?

Ana yükleniciye yıllık ne kadar ödenecek? Alt yüklenicinin sistemdeki payı ne kadar?

İki model arasında Tarım Kredi lehine ne kadarlık tasarruf sağlanıyor?

Eğer dışarıdan hizmet alımı gerçekten daha ekonomikse bunun rakamlarla ortaya konulması, model diğer depolara yaygınlaştırılacaksa daha da önem kazanıyor.

Aksi halde tüketicinin soracağı soru değişmeyecek:

Gıda fiyatları böyle mi ucuzlayacak? Tarım Kredi'nin kendi deposunda neden aracının da aracısı var?

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, araştırmanın sonuçlarını paylaşarak Avrupa'da tarımın stratejik önemine, çiftçiye verilen desteğe ve gıda güvenliğine ilişkin öne çıkan verileri değerlendirdi.

Avrupa Komisyonu tarafından yapılan araştırma, Mayıs-Haziran 2026 döneminde 27 AB ülkesinde farklı sosyal ve demografik gruplardan 26 bin 456 kişinin katılımıyla gerçekleştirildi.

AVRUPALILARIN YÜZDE 95'İ TARIMI GELECEK İÇİN ÖNEMLİ GÖRÜYOR

Araştırmaya göre Avrupalıların yüzde 95'i tarım ve kırsal alanların Avrupa'nın geleceği açısından önemli olduğunu düşünüyor.

Gıda arzı konusunda da benzer ölçüde güçlü bir görüş bulunuyor. Katılımcıların yüzde 93'ü AB'de her zaman istikrarlı bir gıda arzının güvence altına alınmasını önemli görüyor.

Bu oranlar, Avrupa kamuoyunda tarımın yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak değil, gıda arzının sürekliliği açısından stratejik bir sektör olarak görüldüğünü ortaya koyuyor.

ÇİFTÇİYE VERİLEN DESTEK ARTIRILSIN MI?

Araştırmanın çiftçi desteklerine ilişkin sonuçları da dikkat çekti.

Katılımcıların yüzde 71'i AB'nin Ortak Tarım Politikası (CAP) aracılığıyla çiftçilere destek verdiğinden haberdar.

Mevcut mali desteklerin düzeyi sorulduğunda ise yüzde 55'i desteğin seviyesini uygun bulduğunu belirtiyor.

Ancak geleceğe yönelik beklenti farklılaşıyor. Avrupalıların yüzde 48'i önümüzdeki 10 yılda çiftçilere verilen AB mali desteğinin artırılmasını istiyor. Avrupa Komisyonu da bu oranı araştırmada “göreli çoğunluk” olarak tanımlıyor.

GIDA GÜVENLİĞİNDE TARIM POLİTİKASINA DESTEK

Avrupalıların önemli bölümü Ortak Tarım Politikası'nın gıda arzındaki rolüne de olumlu yaklaşıyor.

Katılımcıların yüzde 78'i CAP'ın AB'de her zaman istikrarlı bir gıda arzının sağlanmasına katkıda bulunduğunu düşünüyor.

Araştırmada ayrıca yüzde 70'i CAP'ın çiftçilerin gıda zincirindeki konumunu güçlendirdiğini, yüzde 68'i tarım ve gıda sektöründe yatırım, büyüme ve istihdama katkıda bulunduğunu düşünüyor.

AVRUPALI TÜKETİCİ GIDANIN NEREDEN GELDİĞİNE BAKIYOR

Araştırmanın dikkat çekici sonuçlarından biri de tüketicilerin gıda tercihlerine ilişkin.

Gıda satın alırken kalite ve menşe önemli unsurlar arasında bulunuyor. Yüzde 79'u gıda ürününün AB'de üretilmiş olmasını önemli buluyor.

Daha da yüksek bir oran olan yüzde 89'u kısa tedarik zincirini, yine yüzde 89'u ürünlerin daha yüksek çevre ve hayvan refahı standartlarına uygun üretilmesini önemsiyor.

İTHAL TARIM ÜRÜNLERİNE DİKKAT ÇEKEN ŞART

Araştırmanın Türkiye açısından da dikkat çekebilecek bölümlerinden biri ithal tarım ürünlerine ilişkin yaklaşım.

Avrupalıların yüzde 89'u, nereden gelirse gelsin AB'ye ithal edilen tarım ürünlerinin ancak AB'nin çevre, hayvan refahı ve çalışma standartlarına uygun üretilmiş olması halinde Birliğe girmesi gerektiği görüşünde.

Bu sonuç, AB vatandaşlarının bir taraftan uluslararası tarım ticaretine olumlu yaklaşırken diğer taraftan ithal ürünlerde Avrupalı çiftçilerin tabi olduğu standartların aranmasını istediğini gösteriyor.

İKLİM VE TARIM POLİTİKASI

Çevre ve iklim konusu da araştırmanın önemli başlıklarından biri oldu.

Katılımcıların yüzde 67'si Ortak Tarım Politikası'nın çevrenin korunmasına ve iklim değişikliğiyle mücadeleye katkıda bulunduğunu düşünüyor. Yüzde 89'u ise iklim ve çevre açısından faydalı tarımsal uygulamalar yapan çiftçilere AB tarafından destek ödenmeye devam edilmesini istiyor.

ERGİN KAHVECİ: AVRUPALILAR TARIMI STRATEJİK BİR SEKTÖR OLARAK GÖRÜYOR

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, araştırmanın ortaya koyduğu tabloyu; Avrupalıların tarımı stratejik bir sektör olarak gördüğü, gıda güvenliğine önem verdiği, çiftçilere yönelik AB desteklerini genel olarak desteklediği ve ithal ürünlerin de Avrupa'daki standartlara tabi olmasını istediği şeklinde özetledi.

Araştırmanın bütünü de Avrupa'da tarım ve kırsal alanların geleceğine verilen önemin oldukça yüksek seviyede olduğunu ortaya koyuyor. Avrupa Komisyonuna göre tarım ve kırsal alanları önemli görenlerin oranı, Eurobarometer'in bu konuda ölçüm yapmaya başladığı 2007'den bu yana sürekli yüzde 90 veya üzerinde kaldı.

Karara göre, 16 Temmuz 2015 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan kararlarla yem amaçlı kullanımına izin verilen MIR604, MON863 ve T25 mısır çeşitleri ile MON87701 soya çeşidine ilişkin kararların geçerlilik süresi 16 Temmuz 2025 tarihinde sona erdi.

UZATMA TALEBİNİ BESD-BİR YAPTI

Söz konusu GDO’lu mısır ve soya çeşitleri için Beyaz Et Sanayicileri ve Damızlıkçıları Birliği Derneği İktisadi İşletmesi (BESD-BİR) tarafından Biyogüvenlik Kuruluna uzatma talebinde bulunuldu.

Biyogüvenlik Kurulu, BESD-BİR’in uzatma talebini uygun gördü. Böylece MIR604, MON863 ve T25 mısır çeşitleri ile MON87701 soya çeşidine ilişkin izinlerin geçerlilik süresi 10 yıl uzatılmış oldu. Resmi Gazete’de yayımlanan kararda, “Verilen kararların geçerlilik süresi on yıldır” denildi.

GDO’LU 3 MISIR VE 1 SOYA ÇEŞİDİNİ KAPSIYOR

24 Eylül 2026 tarihli karar kapsamında izin süresi uzatılan GDO’lu ürünler MIR604 mısır, MON863 mısır, T25 mısır ve MON87701 soya çeşitlerinden oluşuyor.

Karar, bu çeşitlerin yem amaçlı kullanım ve ithalatına ilişkin mevcut izinlerin devamını sağlıyor. Söz konusu karar, GDO’lu mısır veya soyanın Türkiye’de ekimine yönelik bir izin niteliği taşımıyor.

Gaziantep Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Osman Türkman, Ziraat Bankası'nın düşük faizli hayvancılık kredilerini bir tablo üzerinden anlatarak, özellikle koyun ve keçi yetiştiricilerinin dikkat etmesi gereken noktaları örneklerle ortaya koydu.

Türkman'ın anlatımına göre Ziraat Bankası'ndan hayvancılık için kullanılabilecek kredilerde iki önemli başlık bulunuyor: Temel Hayvansal Üretim Kredisi ve Küçükbaş Hayvancılık Üretim Kredisi.

İki kredi arasındaki en önemli farklardan biri ise kredi üst limiti ve başlangıç faiz indirimi.

TEMEL HAYVANSAL ÜRETİM KREDİSİ İLE KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK KREDİSİ ARASINDAKİ FARK NE?

Türkman'ın paylaştığı tabloya göre Temel Hayvansal Üretim Kredisi'nin üst limiti 10 milyon lira, Küçükbaş Hayvancılık Üretim Kredisi'nin üst limiti ise 50 milyon lira.

Ancak üretici açısından asıl önemli fark faiz desteğinde ortaya çıkıyor.

300 bin liraya kadar olan kredilerde üreticiye faizsiz kullandırılırken, 300 bin liranın üzerindeki kredilerde temel hayvansal üretim kredilerinde temel faiz indirimi yüzde 50, küçükbaş hayvancılık üretimi kredilerinde ise temel faiz indirimi yüzde 75 olarak uygulanıyor.

Türkman bu farkı şöyle anlattı:

“Temel hayvansal üretim kredilerinde Ziraat Bankasının şu anda normal faiz oranı yüzde 40,5. Devlet bunun yarısını karşılıyor. Ama kredimizi küçükbaş hayvancılık üretimi başlığı altında kullanırsak burada indirim oranı yüzde 75'e çıkıyor.”

Dolayısıyla yetiştiricinin hangi kredi başlığının şartlarını karşıladığı, yararlanacağı faiz indirimi bakımından önemli hale geliyor.

100 KOYUN ALACAK ÜRETİCİ HANGİ KREDİYİ KULLANACAK?

Türkman iki kredi arasındaki farkı koyun ve keçi sayısı üzerinden de anlattı.

Verdiği bilgiye göre üretici 100 damızlık koyun veya 50 keçi almak istiyorsa Temel Hayvansal Üretim Kredisi kapsamında değerlendiriliyor.

Ancak işletme 250 ve üzeri koyun veya 100 ve üzeri keçi seviyesine ulaşacaksa Küçükbaş Hayvancılık Üretim Kredisi gündeme geliyor.

Burada önemli bir ayrıntı daha bulunuyor.

Üreticinin halihazırda 30 veya 50 koyunu varsa ve kredi kullanarak işletmesini 250 baş ve üzerine çıkaracaksa, Türkman'ın anlatımına göre yine yüzde 75 başlangıç faiz indiriminin bulunduğu küçükbaş hayvancılık kredisi kapsamında kredi kullanabiliyor.

Yani 250 koyun şartı yalnızca sıfırdan 250 hayvan alınması anlamına gelmiyor; mevcut işletmenin bu kapasiteye çıkarılması da söz konusu olabiliyor.

100 KOYUN İÇİN 1 MİLYON 500 BİN LİRALIK KREDİ HESABI

Türkman, ilk kez hayvancılığa başlayacak ve 100 koyun alacak bir üretici üzerinden de dikkat çekici bir kredi hesabı yaptı.

Örnekte bir koyunun fiyatını 15 bin lira kabul etti.

Buna göre: 100 koyun × 15.000 TL = 1.500.000 TL

Üreticinin 100 koyun alabilmek için ihtiyaç duyduğu finansman böylece 1 milyon 500 bin lira oluyor.

Türkman, 100 koyunluk işletmenin, 250 koyun sınırının altında kaldığı için örneği Temel Hayvansal Üretim Kredisi üzerinden verdi.

Türkman, bu kredide yüzde 50'lik temel faiz indiriminin bulunduğunu belirtti.

Ancak hesap burada bitmiyor.

PLANLI ÜRETİMDEN YÜZDE 20 İLAVE FAİZ İNDİRİMİ

Türkman'ın paylaştığı tabloda planlı üretim kriterini karşılayan yetiştiriciler için 20 puanlık ilave faiz indirimi bulunuyor.

Türkman, Türkiye'nin 81 ilinin küçükbaş hayvancılıkta planlı üretim kapsamında bulunduğunu belirterek 100 koyunluk örnekte hesabı şöyle sürdürdü.

Temel Hayvansal Üretim Kredisi: %50

Planlı üretim: +%20

Toplam faiz indirimi: %70

Böylece Türkman'ın hesabına göre 100 koyun alacak üreticinin yararlanabileceği faiz indirimi yüzde 70'e çıkıyor.

KADIN VE GENÇ ÇİFTÇİDE İNDİRİM YÜZDE 85'E ÇIKIYOR

İşletme sahibinin kadın veya genç çiftçi olması durumunda ise tabloya göre 15 puanlık ilave faiz indirimi daha uygulanabiliyor.

Türkman'ın verdiği örnekte: %50 temel indirim + %20 planlı üretim + %15 kadın/genç çiftçi = %85 faiz indirimi

Böylece şartları sağlayan 100 koyunluk bir işletme için toplam faiz indiriminin yüzde 85'e kadar çıkabileceğini kaydetti.

Türkman videoda bu hesabı anlatırken, kalan faiz yükünü yüzde 15 üzerinden değerlendirerek 5 yıllık bir örnek de verdi.

1,5 MİLYON LİRALIK KOYUN KREDİSİNİN 5 YILLIK HESABINI YAPTI

Türkman'ın videoda verdiği örnek hesap şöyle:

100 koyunun toplam bedeli: 1.500.000 TL

Faiz indiriminin ardından kalan oran: %15

Türkman bunu 5 yıllık süre üzerinden hesaplayarak: %15 × 5 yıl = %75 hesabını yaptı.

1 milyon 500 bin liranın yüzde 75'ini 1 milyon 125 bin lira olarak hesaplayan Türkman, kredi anaparasıyla birlikte toplam tutarın: 2.625.000 TL olacağını dile getirdi.

Bu tutarın 5 yıla bölünmesi halinde ise bankaya yıllık: 525.000 TL ödeme yapılacağını kaydetti.

TÜRKMAN'IN HESABI ÖRNEK NİTELİĞİNDE

Burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor. Yukarıdaki 2 milyon 625 bin lira toplam ödeme ve yıllık 525 bin lira rakamları Osman Türkman'ın videoda yaptığı örnek hesaplamadır.

Üreticinin gerçek kredi maliyeti ve taksit tutarı; bankanın kredi kullandırım tarihindeki faiz oranına, faiz desteğinin uygulanma biçimine, vadeye, ödeme dönemlerine ve Ziraat Bankasının hazırlayacağı geri ödeme planına göre belirlenir.

Dolayısıyla bu rakamlar Ziraat Bankasının resmi ödeme tablosu olarak değerlendirilmemeli.

250 KOYUNDA FAİZ İNDİRİMİ NASIL YÜZDE 100'E ÇIKIYOR?

Türkman'ın dikkat çektiği asıl avantaj ise işletmenin Küçükbaş Hayvancılık Üretim Kredisi şartlarını karşılaması durumunda ortaya çıkıyor.

Üretici 250 ve üzeri koyun veya 100 ve üzeri keçi alacaksa ya da mevcut işletmesini bu büyüklüğe çıkaracaksa Türkman'ın aktardığı tabloya göre başlangıç faiz indirimi yüzde 75 oluyor.

Hesap şöyle:

Küçükbaş hayvancılık üretimi: %75

Planlı üretim: +%20

Toplam: %95

Üretici aynı zamanda kadın veya genç çiftçi kriterini karşılıyorsa:

Kadın/genç çiftçi: +%15

Böylece toplam indirim yüzde 100 sınırına ulaşıyor.

Türkman, bu durumda yetiştiricinin faiz ödemeden, yalnızca kullandığı kredi anaparasını vadesi içerisinde geri ödeme imkanından yararlanabileceğini ifade etti.

Buradaki yüzde 100 faiz indirimi kredinin hibe olduğu anlamına gelmiyor. Kredi anaparasının bankaya geri ödenmesi gerekiyor.

KOYUN VE KEÇİ İÇİN KREDİYE ESAS FİYATLAR NE KADAR?

Türkman, hayvan alımında üreticinin piyasada gördüğü fiyatla bankanın krediye esas kabul ettiği hayvan değerinin de birbirinden ayrılması gerektiğine dikkat çekti.

Türkman, Ziraat Bankasının kredi hesabında; koyun için 12 bin 500 ile 20 bin lira, keçi için 6 bin 500 ile 22 bin lira arasında değişen değerler bulunuyor.

Alınacak damızlık hayvanların ise 6 ile 24 aylık olması gerekiyor.

Dolayısıyla yetiştiricinin “piyasada koyun 25 bin lira, tamamına kredi kullanırım” şeklinde bir hesap yapmaması gerekiyor. Bankanın hayvan için krediye esas aldığı değer farklı olabiliyor.

YATIRIM KREDİSİ Mİ İŞLETME KREDİSİ Mİ?

Türkman'ın anlattığı bir diğer önemli ayrım da yatırım ve işletme kredisi arasında.

Damızlık hayvan alımı, ahır veya ağıl yapımı gibi uzun vadeli yatırımlarda yatırım kredisi kullanılıyor.

Yem, veteriner giderleri ve işletmenin üretimini sürdürmesine yönelik ihtiyaçlarda ise işletme kredisi devreye giriyor.

Türkman'ın paylaştığı bilgiye göre işletme kredisi 18 ay vadeli, yatırım kredisi ise 5-7 yıl vadeli olarak kullandırılabiliyor.

FAİZ İNDİRİMİNİ ARTIRAN BAŞKA ŞARTLAR DA VAR

Paylaşılan tabloda yalnızca planlı üretim ve kadın/genç çiftçi kriterleri bulunmuyor.

Sözleşmeli üretim, kendi yemini üretme, ıslah programlarından elde edilen koç/teke alımı, yurt içinde doğan hayvanların kullanılması, yenilenebilir enerji kullanımı, organize tarım bölgesi yatırımı ve birinci derece tarımsal amaçlı örgüt üyeliği gibi başlıklarda da şartlara göre ilave indirimler bulunuyor.

Ancak indirimlerin tamamının her üretici için otomatik uygulanması söz konusu değil. Üreticinin ilgili kriterleri karşılaması gerekiyor.

KREDİ ÇEKMEDEN ÖNCE BANKADAN GERİ ÖDEME TABLOSU ALINMALI

Türkman'ın anlattığı sistem, özellikle 100 koyunluk bir işletmeyle 250 koyunluk bir işletmenin aynı faiz desteğinden yararlanmadığını ortaya koyması açısından önemli.

100 koyunluk örnekte Temel Hayvansal Üretim Kredisi üzerinden yüzde 50'lik başlangıç indirimi söz konusuyken, 250 koyun ve üzerindeki işletmelerde şartların karşılanması halinde Küçükbaş Hayvancılık Üretim Kredisi kapsamında yüzde 75'lik başlangıç indirimi gündeme geliyor.

İlave kriterlerle birlikte bu oranların daha da yükselmesi mümkün.

Ancak kredi tutarı, teminat, ipotek, kefalet, krediye esas hayvan değeri ve gerçek geri ödeme tutarı bankanın değerlendirmesine göre belirlendiği için yetiştiricilerin yatırım kararı vermeden önce Ziraat Bankasından kendileri için hazırlanmış resmi kredi ve geri ödeme tablosunu almaları gerekiyor.

Pristine Market Insights kaynaklı verilere göre Yüksel Tohum, küresel hibrit sebze tohumu pazarında yüzde 0,64'lük gelir payıyla listede yer aldı.

Böylece Türkiye'de üretim yapan Yüksel Tohum; Bayer, Limagrain, Syngenta Group, BASF, Rijk Zwaan, Takii Seed, Enza Zaden ve Sakata Seed gibi uluslararası tohum şirketlerinin bulunduğu küresel listede kendisine yer buldu.

YÜKSEL TOHUM KÜRESEL LİSTEDE

GlobalEvents Satış Direktörü Mustafa Çelen de söz konusu verileri sosyal medya hesabından paylaşarak Yüksel Tohum'un küresel listede yer almasına dikkat çekti.

Çelen, paylaşımında şu değerlendirmede bulundu:

“Bu büyük pazar içinde ülkemizden Yüksel Tohum'u da listede görmek büyük mutluluk. Ülkemizde üretim yapan diğer yerli tohum firmalarımızın da zamanla bu liste içinde olacağına inanıyorum.”

KÜRESEL PAZARDA İLK SIRADA BAYER YER ALDI

Pristine Market Insights kaynaklı sıralamada Bayer yüzde 18,36'lık gelir payıyla ilk sırada yer aldı.

Bayer'i yüzde 14,18 ile Limagrain, yüzde 10,51 ile Syngenta Group ve yüzde 8,14 ile BASF takip etti.

Listenin devamında yüzde 6,25 ile Rijk Zwaan, yüzde 4,58 ile Takii Seed, yüzde 4,44 ile Enza Zaden ve yüzde 3,57 ile Sakata Seed yer aldı.

Türkiye'den Yüksel Tohum ise yüzde 0,64'lük payla küresel şirketler arasına girdi.

İLK 4 ŞİRKET PAZARIN YARISINDAN FAZLASINI OLUŞTURUYOR

Veriler küresel hibrit sebze tohumu pazarındaki şirket yoğunlaşmasını da ortaya koyuyor.

Listede ilk dört sırada bulunan Bayer, Limagrain, Syngenta Group ve BASF'ın gelir payları toplamı yüzde 51,19'a ulaşıyor.

Buna göre Pristine Market Insights'ın sıralamasındaki oranlar esas alındığında, küresel hibrit sebze tohumu pazarında gelirin yarısından fazlası ilk dört şirketin payına karşılık geliyor.

TÜRK TOHUMCULUK SEKTÖRÜ AÇISINDAN DİKKAT ÇEKEN TABLO

Yüksel Tohum'un yüzde 0,64'lük payla listede yer alması, oran olarak küresel devlerin gerisinde olsa da Türkiye'de üretim yapan bir tohum şirketinin uluslararası şirketlerle aynı küresel sıralamada bulunması açısından dikkat çekiyor.

Sebze tohumu pazarı aynı zamanda dünya genelinde önemli bir ekonomik büyüklüğe sahip. Farklı araştırma kuruluşlarının pazar kapsamları ve metodolojileri birbirinden ayrıldığı için toplam pazar büyüklüğü ve hibrit tohum payına ilişkin tahminler de değişiyor. Örneğin Fortune Business Insights, küresel sebze tohumu pazarının 2025 büyüklüğünü 8,91 milyar dolar olarak hesaplıyor.

İlgili Haber → Besiciye “ahır doldururken dikkat” uyarısı! Kesim zamanı zarar edebilirsiniz

Özellikle dana fiyatları, inek fiyatları ve düve fiyatlarında hayvanın yaşı, ırkı, canlı ağırlığı, gebelik ve damızlık durumu gibi özelliklere göre ciddi fiyat farklılıkları oluşuyor.

23 Eylül 2026 itibarıyla Sahibinden.com'da yayımlanan güncel büyükbaş hayvan ilanları incelendiğinde, piyasadaki fiyat aralığının oldukça geniş olduğu görülüyor.

DANA FİYATLARI NE KADAR?

23 Eylül tarihli Sivas İmranlı'daki bir ilanda 6-12 aylık safkan erkek dana için 180 bin TL fiyat yer alıyor. 20 Eylül tarihli Aydın İncirliova ilanında ise 3-6 aylık dana için 118 bin TL isteniyor.

Bu iki örnek dahi dana fiyatlarında yaş, ırk ve hayvanın özelliklerine bağlı olarak önemli farklılıklar bulunduğunu gösteriyor.

Dolayısıyla “bir dana kaç para?” sorusuna tek bir rakamla cevap vermek mümkün değil. Ancak güncel ilanlarda 100 bin TL'nin üzerindeki fiyat seviyeleri dikkat çekiyor.

İNEK FİYATLARI 2026: İNEK KAÇ PARA?

Güncel ilanlarda inek fiyatları da yüksek seviyelerde.

23 Eylül'de Aydın Nazilli'de yayımlanan Simental, Montofon ve Holstein inek ilanında 175 bin TL fiyat bulunuyor. Bursa Nilüfer'deki iki genç süt ineği ilanında ise 350 bin TL fiyat yer alıyor; ilan başlığında iki hayvan bulunduğu belirtiliyor.

21 Eylül tarihli İzmir Ödemiş'teki buzağılı süt ineği ilanında ise 170 bin TL fiyat bulunuyor.

İstanbul'da Simental erkek buzağılı genç inek için 165 bin TL, yine İstanbul'daki başka bir Simental ve erkek buzağı ilanında ise 275 bin TL talep ediliyor.

DÜVE FİYATLARI NE KADAR OLDU?

Düve fiyatlarında hayvanın damızlık ve gebelik durumu fiyat makasını daha da açıyor.

23 Eylül tarihli Afyonkarahisar ilanında kurbanlık düve için 78 bin TL fiyat bulunurken, İzmir Menderes'teki ilanlarda düveler için 156 bin ile 168 bin TL arasında rakamlar görülüyor.

Kırklareli Babaeski'deki Holstein damızlık gebe düve ilanında 210 bin TL, Niğde Ulukışla'daki gebe düve ilanında ise 220 bin TL fiyat bulunuyor.

Afyonkarahisar'da 19 Eylül'de yayımlanan başka bir kurbanlık düve ilanındaki fiyat ise 120 bin TL.

Güncel ilanlarda görülen bazı büyükbaş hayvan fiyatları

Tablodaki fiyatların da ilanlarda belirtilen talep fiyatları olduğu ve hayvanların niteliklerinin birbirinden farklı olduğu dikkate alınmalı.

CANLI HAYVAN FİYATLARI NEDEN GÜNDEMDE?

Güncel ilan fiyatları, Ulusal Kırmızı Et Konseyinin (UKON) besilik hayvan piyasasına ilişkin yaptığı son uyarıyı da önemli hale getiriyor.

UKON, saha çalışmalarında yurt içi besilik canlı hayvan fiyatlarının maliyet gerçekliğinden uzaklaştığını ve canlı hayvan birim fiyatlarının karkas fiyatlarına tehlikeli ölçüde yaklaştığını bildirdi.

Konsey özellikle bugün yüksek fiyatla ahırını dolduran besicinin, hayvan kesime geldiğinde oluşacak karkas fiyatı karşısında zarar etme riski bulunduğuna dikkat çekti.

Bu nedenle güncel besilik dana ve canlı hayvan fiyatları, yalnızca hayvan alıp satacak üreticiler açısından değil, önümüzdeki dönemde oluşacak besi maliyeti ve karkas et fiyatları açısından da yakından takip ediliyor.

İlgili Haber: Canlı hayvan fiyatları 2026: Dana, inek ve düve fiyatları ne kadar oldu?

Ulusal Kırmızı Et Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Hacıince imzasıyla yayımlanan “2026 Yılı Besilik Genç Erkek Sığır Temini Hakkında Değerlendirme Raporu”nda, bu dönemde hayvan pazarlarının yakından takip edildiği ve sahada yapılan çalışmaların dikkat çekici bir fiyat tablosuna işaret ettiği belirtildi.

[related-posts id="28994" color="bg-danger"][/related-posts]

UKON: BESİLİK HAYVAN FİYATI MALİYET GERÇEKLİĞİNDEN KOPTU

UKON'un saha çalışmalarına göre yurt içindeki besilik canlı hayvan fiyatlarında hızlı bir yükseliş yaşanırken, canlı hayvan birim fiyatları karkas fiyatlarına tehlikeli ölçüde yaklaştı.

Raporda, bu fiyat artışının ilk bakışta üreticinin lehine görünmesine rağmen sektörün bütünü açısından sürdürülebilir olmadığı belirtildi.

Besi işletmelerinin yalnızca belirli bölgelerden değil Türkiye'nin farklı bölgelerinden ve büyük işletmelerden de besilik hayvan temin ettiğine dikkat çekilen raporda, ülke genelindeki ortalama karkas maliyetinin sezonluk yığılma dönemlerinde oluşan yüksek besilik fiyatlarının altında kaldığı kaydedildi.

[related-posts id="27534" color="bg-dark"][/related-posts]

BESİCİYE KRİTİK UYARI: KESİM GÜNÜ ZARAR RİSKİ VAR

Rapordaki en dikkat çekici değerlendirme ise bugün yüksek fiyatlardan hayvan alan besicilere yönelik oldu.

UKON, yüksek fiyatla ahırını dolduran besicilerin hayvanlarını kesime gönderecekleri dönemde oluşacak karkas fiyatları nedeniyle zarar edebileceği uyarısında bulundu.

Raporda şu ifadeler kullanıldı: “Dolayısıyla bugün yüksek fiyatla ahırını dolduran besicimiz, kesim gününde oluşacak karkas fiyatı karşısında zarar riskiyle karşı karşıya kalacaktır.”

Besicilerden maliyet hesabını dikkatli yapmaları istenirken, maliyet gerçekliğinden uzak fiyatlarla besilik materyal bağlanmaması gerektiğinin altı çizildi. Bunun hem besi işletmelerinin sürdürülebilirliği hem de genel fiyat istikrarı açısından önemli olduğu belirtildi.

[related-posts id="28506" color="bg-warning"][/related-posts]

2018 VE 2019'DAKİ ZARAR DÖNGÜSÜ HATIRLATILDI

UKON, bugünkü fiyat hareketine ilişkin uyarısını geçmiş yıllarda yaşanan gelişmelerle de destekledi.

Raporda 2018 ve 2019 yıllarında besi materyalinin maliyet gerçekliğinden uzak fiyatlarla alınmasının ardından karkas fiyatlarının bu maliyetleri karşılayamadığı belirtildi.

Bunun sonucunda üreticilerin birkaç yıl devam eden bir zarar döngüsüne girdiğine dikkat çekilirken, bugün alınacak doğru kararlarla aynı tablonun yeniden yaşanmasının önüne geçilebileceği ifade edildi.

2027 BESİLİK SIĞIR İTHALATI BAŞVURULARI EKİM'DE

Raporda besilik hayvan ithalatına ilişkin önemli bir takvim bilgisi de paylaşıldı.

Et ve Süt Kurumunun 2027 yılı besilik materyal başvurularını Ekim ayı içerisinde alacağı bildirildi.

UKON, yurt içi arzın karşılayamadığı besilik erkek hayvan açığının kota sistemi içerisinde ESK aracılığıyla karşılanmasını olumlu değerlendirirken, uygulamanın piyasadaki maliyet baskısının dengelenmesine katkıda bulunduğunu belirtti.

Konsey ayrıca etçi damızlık sığır ithalatının etçi anaç varlığını güçlendirdiğini, sütçü sığırların etçi ırk erkek cinsiyetli spermayla tohumlanmasının da orta vadede yerli besilik hayvan arzını artıracağını değerlendirdi.

[related-posts id="28406" color="bg-primary"][/related-posts]

TMO'DAN BESİCİYE VADELİ ARPA TALEBİ

UKON, besilik hayvan piyasasındaki maliyet baskısının azaltılması için TMO'nun hububat stoklarının da kullanılmasını istedi.

Yaklaşan kış öncesinde besiciler ile yayla dönüşünde ahırlarını dolduracak işletmelere uygun vadeli yemlik arpa tahsis edilmesi önerildi.

Konsey, TMO'nun güçlü hububat stoklarının bu şekilde kullanılması halinde maliyet kaynaklı fiyat baskısının azaltılabileceğini değerlendirdi.

SÖZLEŞMELİ BUZAĞI ÜRETİMİ VE ALIM GARANTİSİ ÖNERİLDİ

Raporda yerli besilik hayvan arzının artırılmasına yönelik yeni önerilere de yer verildi.

Sütçü ırklarda cinsiyeti belirlenmiş etçi sperma kullanımının sözleşmeli buzağı üretim modeli ve alım garantisiyle desteklenmesi istendi.

Kullanılacak cinsiyeti ayrıştırılmış etçi spermaların Bakanlık tarafından ücretsiz veya yüksek oranda desteklenerek il ve ilçe müdürlükleri aracılığıyla üreticiye ulaştırılmasının, üretici alışkanlıklarının değiştirilmesinde etkili olacağı belirtildi.

UKON ayrıca Doğu Anadolu'daki anaç ve damızlık sığır varlığında yaşandığını belirttiği erozyona karşı bölgenin sosyal ve ekonomik şartlarına uygun projelerin hayata geçirilmesini istedi.

Yeni destekleme modelinde çiftçinin alacağı ödeme yalnızca temel destekten oluşmuyor. Üretim planlaması kapsamındaki ürünlerde temel desteğe planlı üretim desteği de ekleniyor. Sertifikalı tohum kullanan ve ilgili şartları sağlayan üreticiler için ise ayrıca sertifikalı tohum kullanım desteği bulunuyor.

Bu nedenle 2027'de çiftçinin alacağı destek, hangi ürünü yetiştirdiğine ve üretimin planlamaya konu tarım havzasında yapılıp yapılmadığına göre değişiyor.

2027 TEMEL DESTEK DEKARA 442 LİRA OLDU

Bitkisel üretimde desteklerin hesaplanmasında kullanılan temel destek katsayısı 2026 üretim yılı için daha önce 310 TL/dekar olarak açıklanmıştı.

8 Eylül 2026 tarihli düzenlemeyle 2026 yılı için bu tutar 367 TL/dekara yükseltildi.

Aynı kararla 2027 üretim yılı için destek katsayısı ise 442 TL/dekar olarak belirlendi.

2027 üretim yılına ilişkin destek ödemeleri 2028 yılı bütçesinden yapılacak.

2027'DE HANGİ ÜRÜNE NE KADAR DESTEK VERİLECEK?

Planlı üretim kapsamındaki ürünlerde temel destek ile planlı üretim desteği birlikte değerlendirildiğinde 2027 yılı için ortaya çıkan tutarlar şöyle:

Önemli: Bu tabloda yer alan rakamlar temel destek ile planlı üretim desteğinin toplamını gösteriyor. Sertifikalı tohum kullanım desteği gibi şartlara bağlı diğer destekler bu rakamlara dahil değil.

2027 BUĞDAY DESTEĞİ NE KADAR?

2027 üretim yılında planlama kapsamında buğday üreten çiftçiye temel ve planlı üretim desteği kapsamında toplam dekara 1.149 TL ödeme yapılacak.

Buna göre:

50 dekar buğday: 57.450 TL
100 dekar buğday: 114.900 TL
250 dekar buğday: 287.250 TL
500 dekar buğday: 574.500 TL

Buğdayın üreticinin bulunduğu havzada planlama kapsamında olması, planlı üretim desteği açısından belirleyici olacak.

2027 ARPA DESTEĞİ NE KADAR?

Arpada da 2027 yılında temel ve planlı üretim desteği toplamı dekara 1.149 TL olacak.

100 dekar planlamaya uygun arpa üretimi yapan çiftçi için iki destek kaleminin toplamı 114.900 TL olarak hesaplanıyor.

250 dekarda tutar 287.250 TL'ye, 500 dekarda ise 574.500 TL'ye ulaşıyor.

2027 MISIR DESTEĞİ NE KADAR?

Planlama kapsamındaki mısır üretiminde de 2027 yılı temel ve planlı üretim desteği toplamı 1.149 TL/dekar.

Buna göre 100 dekar için 114.900 TL, 500 dekar için 574.500 TL destek hesabı ortaya çıkıyor.

Ancak özellikle su kısıtı bulunan tarım havzalarında ürün deseni ve üretim şartlarının ayrıca dikkate alınması gerekiyor.

NOHUT DESTEĞİ 2027'DE DEKARA 1.326 LİRAYA ÇIKTI

2027 desteklerinde en dikkat çekici değişikliklerden biri nohut ve mercimekte yapıldı.

Yeni düzenlemeyle ilgili üretim yılında planlama kapsamında bulunan mercimek ve nohudu, belirlenen tarım havzalarında yetiştiren çiftçilere ürünün bulunduğu kategoriye karşılık gelen destek katsayısının yüzde 100'ü kadar ilave planlı üretim desteği ödenecek.

Bunun sonucunda nohutta 2027 üretim yılı için temel ve planlı üretim desteği toplamı 1.326 TL/dekara çıkıyor.

Buna göre:

50 dekar nohut: 66.300 TL
100 dekar nohut: 132.600 TL
250 dekar nohut: 331.500 TL
500 dekar nohut: 663.000 TL

2027 MERCİMEK DESTEĞİ NE KADAR?

Mercimekte de 2027 yılında temel ve planlı üretim desteği toplamı dekara 1.326 TL olacak.

100 dekar planlamaya uygun mercimek üretimi için bu iki destek kaleminin toplamı 132.600 TL, 250 dekarda 331.500 TL, 500 dekarda ise 663.000 TL olarak hesaplanıyor.

Mercimek ve nohutta getirilen ilave planlı üretim desteğinin uygulanabilmesi için ürünün ilgili tarım havzasında planlama kapsamında bulunması gerekiyor.

AYÇİÇEĞİ VE KURU FASULYE DESTEĞİ 1.326 LİRA

2027 üretim yılında yağlık ayçiçeği ve kuru fasulyede temel destek ile planlı üretim desteğinin toplamı dekara 1.326 TL olacak.

Buna göre:

50 dekar: 66.300 TL
100 dekar: 132.600 TL
250 dekar: 331.500 TL
500 dekar: 663.000 TL

Soya ve kanolada da temel ve planlı üretim desteğinin toplamı aynı şekilde 1.326 TL/dekar olarak hesaplanıyor.

PATATES, KURU SOĞAN VE ASPİR DESTEĞİ NE KADAR?

Patates, kuru soğan ve aspirde 2027 yılı temel ve planlı üretim desteği toplamı dekara 884 TL olacak.

Buna göre:

50 dekar: 44.200 TL
100 dekar: 88.400 TL
250 dekar: 221.000 TL
500 dekar: 442.000 TL

EN YÜKSEK DESTEK KÜTLÜ PAMUKTA

Planlı üretim kapsamındaki ürünler arasında kütlü pamukta 2027 yılı temel ve planlı üretim desteği dekara 1.989 TL olarak belirlendi.

Buna göre 100 dekar kütlü pamuk üretiminde söz konusu iki destek kaleminin toplamı 198.900 TL, 500 dekarda ise 994.500 TL seviyesine ulaşıyor.

SERTİFİKALI TOHUM KULLANAN ÇİFTÇİYE AYRICA DESTEK

Temel ve planlı üretim desteğinin yanında sertifikalı tohum kullanan üreticiler için ayrı bir destek kalemi bulunuyor.

2027 üretim yılı için sertifikalı tohum kullanım desteğinde karar kapsamında açıklanan katsayılar şöyle:

Bu ödeme, şartların sağlanması halinde temel ve planlı üretim desteğinden ayrı bir destek kalemi olarak değerlendiriliyor.

SERTİFİKALI TOHUMLA NOHUT EKEN ÇİFTÇİDE HESAP NASIL DEĞİŞİYOR?

Nohut üzerinden örnek verildiğinde 2027 yılı destek sisteminin çiftçinin alacağı ödemeyi nasıl değiştirdiği daha açık görülüyor.

Planlama kapsamında nohut üreten çiftçinin temel ve planlı üretim desteği toplamı 1.326 TL/dekar.

Üreticinin sertifikalı tohum kullanım desteğinin şartlarını da karşılaması halinde buna 442 TL/dekar daha eklenebiliyor.

Bu iki başlık birlikte değerlendirildiğinde:

1.326 + 442 = 1.768 TL/dekar

100 dekar için ise:

176.800 TL

tutarına ulaşılıyor.

Bu rakam, yalnızca burada belirtilen destek kalemlerinin toplamıdır; üreticinin yararlanabileceği diğer destekler varsa ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

MERCİMEKTE SERTİFİKALI TOHUMLA DESTEK 1.679,60 LİRAYA ULAŞIYOR

Mercimekte temel ve planlı üretim desteği toplamı 1.326 TL/dekar.

Sertifikalı tohum kullanım desteği şartlarının sağlanması halinde buna 353,60 TL/dekar daha eklenebiliyor.

Böylece bu destek kalemleri üzerinden: 1.326 + 353,60 = 1.679,60 TL/dekar hesabı ortaya çıkıyor.

100 dekar mercimekte söz konusu destek kalemlerinin toplamı 167.960 TL oluyor.

FINDIK VE ÇAYDA 2027 DESTEĞİ 663 LİRA

Planlama kapsamında yer almayan fındık ve çay için 2027 üretim yılında temel destek dekara 663 TL olarak uygulanacak.

Çeltikte 2027 yılı desteği 994,50 TL/dekar, nadasa bırakılan alanlarda ise 132,60 TL/dekar olacak.

Diğer ürünlerde 2027 yılı temel desteği 442 TL/dekar olarak uygulanacak.

HANGİ İLÇEDE HANGİ ÜRÜN DESTEK KAPSAMINDA?

Burada çiftçi açısından kritik noktalardan biri de üretim yapılacak tarım havzası.

Planlı üretim desteğinin uygulanmasında yalnızca ürünün destek tutarına bakmak yeterli değil. Ürünün üretim yapılan il ve ilçenin 2027 havza ürün deseninde bulunup bulunmadığının da kontrol edilmesi gerekiyor.

Türkiye genelinde 81 ilin ilçelerine göre 2027 yılında planlamaya konu ürünleri “Havza destekleri 2027: Hangi ilde hangi ürün destekleniyor?” sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

18 Eylül'de beyaz sert ekmeklik buğdayda kilogram başına en düşük fiyat 17,50 TL, en yüksek fiyat 19,70 TL olurken ortalama fiyat 18,64 TL olarak gerçekleşti.

Ancak yeni haftayla birlikte fiyatlar 20 TL'nin üzerine çıktı.

BUĞDAY 21 LİRAYI AŞTI

21 Eylül'de beyaz sert ekmeklik buğdayda en yüksek işlem fiyatı 21,155 TL/kg seviyesine kadar çıktı. Aynı gün ortalama fiyat 20,149 TL olurken 170 tonluk işlem gerçekleşti.

22 Eylül'de de yüksek fiyat seviyesi korundu. En yüksek fiyat 21,014 TL olurken ortalama fiyat 20,353 TL/kg olarak kaydedildi.

DİKKAT ÇEKEN ASIL HAREKET TABAN FİYATTA

23 Eylül verileri ise fiyat hareketinin yalnızca birkaç yüksek fiyatlı işlemden ibaret olmadığını gösterdi.

Beyaz sert ekmeklik buğdayda günün en düşük fiyatı 20,30 TL, en yüksek fiyatı ise 20,761 TL oldu. Ortalama fiyat da 20,549 TL/kg seviyesine çıktı.

Böylece 18 Eylül'de 17,50 TL olan en düşük fiyat, 23 Eylül'de 20,30 TL'ye yükselmiş oldu. Beş günlük dönemde taban işlem fiyatındaki artış kilogram başına 2,80 TL'ye, ton başına ise 2 bin 800 TL'ye ulaştı.

ORTALAMA FİYAT 5 GÜNDE TON BAŞINA 1900 LİRA ARTTI

Ortalama fiyatlar üzerinden bakıldığında da yükseliş dikkat çekiyor.

18 Eylül'de 18,644 TL/kg olan beyaz sert ekmeklik buğdayın ortalama fiyatı, 23 Eylül'de 20,549 TL/kg'ye çıktı.

Buna göre ortalama fiyat beş günlük süreçte kilogram başına yaklaşık 1,90 TL, ton başına 1.904 TL yükseldi. Artış oranı yaklaşık yüzde 10,2 olarak gerçekleşti.

İŞLEM HACMİ 22 EYLÜL'DE 276 TONA ÇIKTI

Fiyat hareketinin yaşandığı dönemde işlem miktarında da artış görüldü. Beyaz sert ekmeklik buğdayda 18 Eylül'de 79 ton olan işlem miktarı, 21 Eylül'de 170 tona ve 22 Eylül'de 276 tona yükseldi.

23 Eylül'de ise 63 ton beyaz sert ekmeklik buğday işlem gördü.

Son veriler, Konya Ticaret Borsası'nda beyaz sert ekmeklik buğdayın 20 TL/kg bandının üzerine yerleştiğine ilişkin dikkat çekici bir kısa dönemli fiyat hareketine işaret ediyor. Bunun kalıcı bir fiyat seviyesine dönüşüp dönüşmeyeceğini ise önümüzdeki günlerdeki işlem fiyatları ve hacimleri gösterecek.

Sivas'ın 17 ilçesi için açıklanan 2027 ürün listesi önceki dönemle karşılaştırıldığında iki ilçede ürün deseninin genişletildiği görülüyor. Akıncılar ve Divriği'de daha önce listede bulunmayan aspir, 2027 üretim yılı ürün desenine dahil edildi.

Türkiye genelinde hangi il ve ilçede hangi ürünlerin planlama kapsamında olduğunu merak eden üreticiler, “Havza destekleri 2027: Hangi ilde hangi ürün destekleniyor?” ana sayfamızdan 81 ilin güncel listesine ulaşabilir.

SİVAS'TA 2027 ÜRÜN DESENİ DEĞİŞTİ: İKİ İLÇEYE ASPİR EKLENDİ

Sivas'ın önceki havza ürün deseni ile 2027 listesi karşılaştırıldığında değişikliğin Akıncılar ve Divriği ilçelerinde yapıldığı görülüyor.

Akıncılar'ın önceki listesinde arpa, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, dane mısır, nohut ve yem bitkileri bulunuyordu. 2027 yılında bu ürünlere aspir de eklendi.

Divriği'nin önceki ürün deseninde ise arpa, buğday, kuru fasulye, nohut ve yem bitkileri yer alıyordu. Yeni listede aspir de planlamaya konu ürünler arasına alındı.

Böylece Sivas'ta 17 ilçeden ikisinin ürün deseni değişirken, diğer 15 ilçede mevcut liste korundu.

2027'DE HANGİ ÜRÜNE NE KADAR DESTEK ÖDENECEK?

2027 yılında hangi ürünün destek kapsamında olduğu kadar, dekara ödenecek destek tutarı da çiftçiler tarafından merak ediliyor. Buğday, arpa, nohut, mercimek, ayçiçeği ve diğer ürünlerde çiftçinin alacağı ödemeleri 2027 tarım destekleri ne kadar? sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

SİVAS 2027 HAVZA DESTEKLERİ: HANGİ İLÇEDE HANGİ ÜRÜNLER VAR?

Akıncılar: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, dane mısır, nohut, yem bitkileri.

Altınyayla: Arpa, aspir, buğday, nohut, patates, yem bitkileri.

Divriği: Arpa, aspir, buğday, kuru fasulye, nohut, yem bitkileri.

Doğanşar: Arpa, buğday, yem bitkileri.

Gemerek: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, mercimek, nohut, patates, yem bitkileri.

Gölova: Arpa, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, nohut, yem bitkileri.

Gürün: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, nohut, yem bitkileri.

Hafik: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, nohut, patates, yem bitkileri.

İmranlı: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, nohut, yem bitkileri.

Kangal: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, mercimek, nohut, patates, yem bitkileri.

Koyulhisar: Arpa, buğday, kuru fasulye, yem bitkileri.

Merkez: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, mercimek, nohut, patates, yem bitkileri.

Suşehri: Arpa, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, dane mısır, nohut, yem bitkileri.

Şarkışla: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, mercimek, nohut, patates, yem bitkileri.

Ulaş: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, nohut, patates, yem bitkileri.

Yıldızeli: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, mercimek, nohut, patates, yem bitkileri.

Zara: Arpa, aspir, yağlık ayçiçeği, buğday, kuru fasulye, nohut, patates, yem bitkileri.

AKINCILAR VE DİVRİĞİ'DE 2027'NİN YENİ ÜRÜNÜ ASPİR

2027 havza ürün deseninde Sivas açısından dikkat çeken ürün aspir oldu.

Akıncılar ve Divriği'nin önceki listelerinde bulunmayan aspir, her iki ilçede de 2027 yılı planlamaya konu havza ürün desenine dahil edildi.

Buna karşılık Altınyayla, Doğanşar, Gemerek, Gölova, Gürün, Hafik, İmranlı, Kangal, Koyulhisar, Merkez, Suşehri, Şarkışla, Ulaş, Yıldızeli ve Zara'nın ürün desenlerinde değişikliğe gidilmedi.

SİVAS'TA DANE MISIR SADECE İKİ İLÇENİN LİSTESİNDE

2027 ürün desenine göre dane mısır Sivas'ta Akıncılar ve Suşehri ilçelerinde planlamaya konu ürünler arasında bulunuyor.

Mercimek ise Gemerek, Kangal, Merkez, Şarkışla ve Yıldızeli ilçelerinin ürün deseninde yer alıyor.

Arpa ve buğday ise Sivas'ın 17 ilçesinin tamamında 2027 havza ürün deseninde bulunuyor.

Anahtar Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Tarım Politikaları Başkanı Hasan Hüseyin Demiröz, tarım sayımına ilişkin yaptığı açıklamada, elde edilen verilerin kamuoyuyla paylaşılması çağrısında bulundu.

“SONUÇLARIN PAYLAŞILMASINI SABIRSIZLIKLA BEKLİYORUZ”

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın tarım sayımına ilişkin daha önce yaptığı açıklamaları hatırlatan Demiröz, şunları kaydetti:

“Sayın Tarım ve Orman Bakanımız, 2025 yılı içerisinde Cumhuriyet tarihinin en büyük tarım sayımının yapılacağını duyurmuştu. Ülkemiz adına sevindirici bu gelişmeyi biz de parti olarak büyük bir memnuniyetle karşılamış ve destek vermiştik.”

Demiröz, tarım sayımından elde edilecek verilerin yalnızca kamu kurumları açısından değil, üretim kararı verecek çiftçiler ve sektörün diğer paydaşları açısından da önem taşıdığını belirterek şöyle devam etti:

“2026 Eylül ayına gelmiş olmamıza rağmen hala sonuçlar açıklanmadı. Sadece politika yapıcılar için değil; üreticiler, üretim kararı verme eğiliminde olanlar ve tarım sektöründe yer alan tüm paydaşlar için de yol gösterici olan sayım sonuçlarının paylaşılmasını sabırsızlıkla bekliyoruz. Ölçmediğini yönetemezsin.”

BAKAN YUMAKLI 2023'TE “2026'DA BİTİRMEYİ HEDEFLİYORUZ” DEMİŞTİ

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 14 Kasım 2023'te TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Bakanlığın 2024 yılı bütçesi görüşülürken tarım sayımının kapsamına ilişkin önemli açıklamalarda bulunmuştu.

Yumaklı, sayımın işletme bilgileri, hayvan sayısı ve arazi bilgileri başta olmak üzere tarımsal verilerin doğrulanmasını sağlayacağını belirtmiş ve “Amacımız tarımsal politikalarımıza altlık teşkil edecek veri setlerini doğrulamak. 2026'da bitirmeyi hedefliyoruz” demişti. Bakan Yumaklı ayrıca üretim planlamasının tam anlamıyla uygulanabilmesi için kayıtlılığın önemine dikkat çekmişti.

Fidan, Çavuşçugöl Mahallesi'nde 15 gün öncesine kadar ahırlarında Şap vakası olmadığını, ancak son iki haftadır hastalıkla boğuştuklarını dile getirdi. Bu durum, salgının coğrafi yayılımının devam ettiği ve bazı bölgelerde yeni vakaların ortaya çıktığı endişesini güçlendirdi.

Süt Verimi Yarıya İndi, Hayvanlar Kesime Gitti

Genç üretici Fidan, Şap hastalığının işletmelerine verdiği doğrudan zararı şu ifadelerle aktardı: "Süt verimimiz yarı yarıya düştü. Gebe hayvanlarımız maalesef buzağılarını attı. Hastalık nedeniyle besilik hayvanlarımızı henüz kesimliğe gelmeden, zorunlu olarak kestirmek zorunda kaldık."

Talha Emin Fidan, bütün bu kayıplar karşısında Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan tek bir beklentileri olduğunu belirtti: "Bu hastalığa kesin bir çözüm bulunsun. Bir daha böyle bir durumla karşılaşmak istemiyoruz."

Konya'dan gelen bu üzücü tablo, Bakanlığın uyguladığı yoğun aşılama ve karantina süreçlerine rağmen, virüsün bazı yerleşim yerlerinde yeni görülmeye devam ettiğini ve hastalığın, üreticiye çok yüksek bir finansal bedel ödettiğini bir kez daha gözler önüne serdi.

ÇİFTÇİ ZİRAAT BANKASI'NDAN UZAKLAŞTIRILMAK İSTENİYOR!

Umutlu, hazine destekli tarımsal kredilerde faiz oranlarında artışa gidilmesinin çiftçiyi Ziraat Bankası’ndan uzaklaştırarak, özel bankaların kucağına iteceğinin altını çizdi. Özellikle hazine destekli traktör kredilerinin çiftçinin traktör ihtiyacından ziyade ucuz finansmana ulaşmada bir araç olarak kullanıldığını bildiren Umutlu, “Çiftçi yaşamsal döngüsünü ucuz finansman kaynakları ile sağlayabiliyor. Traktör kredileri de bunun başında geliyordu. Burada şartların zorlaştırılmasını ben çiftçinin bile isteyerek özel bankaların kucağına itilmesi olarak okuyorum” dedi.

FAİZ KARARI TARIMSAL SERMAYE TRANSFERİNİN İLK ADIMI!

Bu kararı aynı zamanda tarımsal sermaye transferinin de ilk adımı olarak gördüğünü ifade eden Umutlu, faiz kararının çiftçinin ihtiyacının üstünde traktör alımının önüne geçileceği şeklinde bir değerlendirmenin ise çok yüzeysel bir bakış olduğunun altını çizdi.

Traktör piyasasında bir şişkinlik olduğunu, bunu bir sektör temsilcisi olarak söylediğini dile getiren Umutlu, hükümetin faiz kararı ile müdahale etmese de sektörün iç dinamikleri ile sağlıklı büyüme trendine kavuşacağını bildirdi. Ancak faiz kararının iyi okunması gerektiğinin altını çizdi.

Hasat edilmeyen ürünlerin imhasının uzamasında, greyder şoförlerinin vicdanen rahatsız olup işi yavaşlatmalarının etkili olduğu ifade ediliyor.

Ekim yapan çiftçiler, ürünün hasat edilerek kurumlara bağışlanmasını talep etse de Tarım Bakanlığı bu öneriyi kabul etmedi. Bakan Yumaklı’nın ise çiftçilerle görüşmesinde, ekili alanın hasadına kesinlikle izin verilmeyeceğini söylediği belirtiliyor.

Ancak videonun ardından ortadan kaybolan Vural, Nevşehir’de patates üreticilerinin yaptığı basın açıklamasına bile katılmamıştı.

Haftalar sonra A Haber’de ortaya çıkan çiftçi, muhabirin sorularını yanıtlarken patateslerin Dubai’ye ihraç edildiğini söyledi. Çiftçi Vural, daha önce videoda dile getirdiği sorunların hiçbirine değinmezken, çiftçinin zararda olduğunu belirttiği anda da röportaj kesildi.

Tarım sektöründe 22 yıldır aynı koltukta oturan Bayraktar’ın, çiftçinin yaşadığı zorlukları yerinde görmek üzere yaptığı bu ziyarette toprağa bile basmaktan kaçınması, sosyal medyada ve kamuoyunda eleştirilere neden oldu. Çiftçiler, yıllardır çözüm bekleyen sorunlarına karşılık sembolik ziyaretler ve göstermelik açıklamalarla karşılaştıklarını dile getirerek tepki gösterdi.

Siz de düşüncelerinizi paylaşın, galoşlu tarla ziyaretini nasıl değerlendiriyorsunuz? Yorumlarınızı haberin altına bekliyoruz.

Türkiye'nin Yerli Koyun Irkları Listesi

1. Akkaraman
2. Morkaraman
3. Kangal Akkaraman
4. İvesi
5. Dağlıç
6. Kıvırcık
7. Sakız
8. Orta Anadolu Merinosu
9. Anadolu Merinosu
10. Karacabey Merinosu
11. Karayaka
12. Ramlıç
13. Pırlak
14. Pırit
15. Karya
16. Polatlı Koyunu
17. Bafra Koyunu
18. Şavak Akkaraman
19. Tahirova
20. Koçeri
21. Zom
22. Karakaş Koyunu
23. Eşme Koyunu
24. Norduz Koyunu
25. Gökçeada
26. Acıpayam
27. Malya
28. Hemşin
29. Herik
30. Tuj
31. Karagül
32. Güney Karaman
33. Çine Çaparı

Hüseyin Yağız, yaşadıklarını şöyle anlattı: "27 yıldır Aydın Tarım Kredi ortağıyım. Ekim ayında gittim yonca tohumu aldım. 3 torba tohum aldım. 8100 lira para verdim. Bana fatura vermediler. Yan tarladaki komşum açık tohum aldı onunki çıktı benim tohum çıkmadı.

Tarım Kredi Müdürünün yanına gittim. Tohumda sorun var dedim. Müdürde firmayı aradı. Firmanın elemanı geldi ondan daha güzel olacak acele etme dedi. Geçen hafta yine gittim, firma gelmedi. İki gün daha sabret dediler. Bana firmanın numaralarını veriyorlar. Ben firmadan tohum almadım. Ben Tarım Kredi'den tohum aldım. Faturamı istedim. Yoncada destek var. fatura yok ben desteği nasıl alacam.

Ben faturayı ısrar edince keşmeyi unutmuşuz dediler. El altından tohum mu satıyorsunuz? Çıkış fişi kesilen bir malın faturası olmaz mı? Bu tohumu belgesiz satma yetkisi nereden geliyor? Faturam olmuş olsaydı Tarım ilçeden zarar ziyan tespit ettirip ben bu zararı karşılatırdım"

ÇİFTÇİDEN DİLAN POLAT TEPKİSİ: KEŞKE EKMESEYDİM!

Bursa’da çiftçilik yapan Sinan Çiftçi, geçen sene 25 liradan sattığı salçalık biberi bu sene 5 liraya bile satamadığını belirterek, tepkisini çektiği bir video ile dile getirdi. “Salçalık biber geçen sene 25 liraydı bu sene 5 liraya alan yok” diyen Çiftçi, “Görüyorsunuz cam gibi çok güzel. İşçilik maliyetini bile karşılamıyor. Geçen seneye göre girdi maliyetleri 3 katına yükseldi. Şimdi diyorlar ki neden ektin? Keşke ekmeseydin. Evet, haklılar keşke ekmeseydim. Domates biber ekmek yerine keşke Dilan Polat gibi bir güzellik merkezi açsaydım. Keşke Engin Polat gibi kara para aklasaydım” dedi.

Bakan Yumaklı, ‘Kenevir ektiniz ne yapacağız?’ derken, Bestil ‘Önümüzü açacaksınız’ karşılığını verdi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN: KENEVİR ÜRETİMİNE YENİDEN BAŞLIYORUZ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2019 yılında yaptığı bir konuşmada kenevir üretiminin yeniden başlamasıyla ilgili çalışmaların başlatıldığını belirterek, "Bize dost görünen düşmanlar ülkemden kenevir üretimini aldı. Biz keneviri ithal ediyoruz. Kenevire dayalı yapılması gereken şeyler varsa ithal ürünlerle yapılıyor. Gıda Tarım Bakanlığı bu konuda çalışmalara başlıyor. Birilerinin bu işi başlatması lazımdı. Şu anda biz de bunun çalışmasını yapıyoruz." demişti. 

KONYA'DA DA KENEVİR ÜRETİMİNE İZİN VERİLMİŞTİ!

Kenevir üretimi ile ilgili Konya'da da gerekli izinler verilmişti. Bu yıl Konya/Çumra ilçesinde 20 dekar alanda uzun bir aradan sonra ilk kez kenevir ekimi gerçekleştirilmişti. 

HAYVANLAR DAHA AĞIR GELMESİ İÇİN GEMİLER YIKANMIYOR!

Görgü tanıkları hayvanların üzerinde ortalama 25-30 kg gübre bulunduğunu belirtirken, gübre miktarı kadar hayvanın canlı ağırlık kilosu da artıyor. ESK, hayvanın üzerindeki gübreyi de canlı ağırlıktan sayarak üreticiden fazladan para alıyor. Besilik ithalatının özel sektör tarafından yapıldığı dönemde böyle bir durumun yaşanmadığı, gemilerin en az iki kere yıkandığını ancak mevcut durumda hayvanların canlı ağırlık kilosunun daha ağır gelmesi için gemilerin bilerek yıkanmadığı kaydediliyor. 

ÜRETİCİ GÜBRENİN KİLOSUNA 192 LİRA ÖDÜYOR!

İthal besilik dananın, canlı ağırlık fiyatı 6 dolar yani 192 liradan üreticiye satıldığı düşünülürse, 30 kg gübrenin karşılığı 5760 lira ediyor. Bu rakam da üreticinin nasıl soyulduğunu gözler önüne sererken, birilerinin de buradan nasıl bir vurgun yaptığını ortaya koyuyor.

Üreticiler, hayvanların üzerindeki yoğun gübreden dolayı tepki gösterirken, Et ve Süt Kurumu'nun buradaki gübre vurgununa sessiz kalması dikkat çekiyor. 

ZY Traktör Yönetim Kurulu Başkanı Önder Yol, StoryBox’a elektrikli traktörün üretim sürecini anlattı. Önder Yol, elektrik traktörün dönemin Cumhurbaşkanı Başdanışmanlarından Davut Kavranoğlu’nun kendisini arayıp bir elektrikli traktör istemesiyle başladığını belirterek, “Bunu yapmaya karar verdik. TAGEM aracıyla bir traktör teslim ettiler. 21 iş gücü içinde elektrikli hale getirdik. Bugün yaptıklarımızla o bisiklet gibi kalacak ama zamanında yapılmış iyi bir projeydi” dedi.