TYAB, Haziran 2008'de kuruluş sürecini tamamlayarak faaliyetlerine başlamıştır. Birliğin ilk Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini Ümit Baysal üstlenmiştir. İlk Genel Kurul ise 30-31 Ağustos 2008 tarihlerinde gerçekleştirilmiş ve birlik organları oluşturularak resmen faaliyet dönemi başlamıştır.

TYAB'ın amacı ve görevleri

Tohum Yetiştiricileri Alt Birliği'nin temel amacı, Türkiye'de sertifikalı tohum üretimi yapan yetiştiricilerin ortak çıkarlarını korumak ve sektörel gelişime katkı sağlamaktır.

TYAB'ın başlıca görevleri şunlardır:

• Sertifikalı tohum yetiştiricilerini temsil etmek
• Üyelerinin mesleki hak ve menfaatlerini korumak
• Tohumculuk mevzuatının geliştirilmesine katkı sunmak
• Tarım ve Orman Bakanlığı nezdinde sektörün taleplerini dile getirmek
• Destekleme politikaları konusunda üyelerin çıkarlarını savunmak
• Tohumculuk sektöründe eğitim, bilgilendirme ve koordinasyonu sağlamak
• Sertifikalı tohum üretiminin yaygınlaştırılmasına katkıda bulunmak

TYAB yönetim kurulu

13-14 Eylül 2025 tarihlerinde gerçekleştirilen 18. Olağan Genel Kurul'da seçilen yönetim kurulu halen görevini sürdürmektedir.

Yönetim Kurulu Başkanı: Miktat Olgun

Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı: Hacı Ömer Güler

Sayman Üye: Mehmet Nihat Dolaş

Yönetim Kurulu Üyeleri:

• Miktat Olgun
• Hacı Ömer Güler
• Mehmet Takımcı
• Mehmet Nihat Dolaş
• Osman Yıldız
• Nuri Taşkıranoğulları
• Alaettin Doğan

TYAB üye sayısı kaç?

Tohum Yetiştiricileri Alt Birliği, kuruluşundan bu yana hızlı bir büyüme göstermiştir.

• 2008 yılında 61 üye ile faaliyetlerine başladı.
• 2013 yılı sonunda üye sayısı 14 bin 872'ye ulaştı.
• 2018 yılı sonunda toplam üye sayısı 39 bin 37 oldu.
• 2019 yılı sonunda toplam üye sayısı 44 bin 45'e yükseldi.
• 2023 yılı başında yaklaşık 62 bin kayıtlı üyeye ulaşıldı.
• 2025 yılı itibarıyla kayıtlı üye sayısı 74 bine çıktı.

Birliğin üyeleri ağırlıklı olarak Trakya, Marmara, Ege, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde faaliyet göstermektedir. TYAB'ın Türkiye genelinde 62 ilde üyesi bulunurken, 10 ilde üye sayısı bin kişinin üzerindedir.

Tohum Yetiştiricileri Alt Birliği neden önemlidir?

Türkiye'de sertifikalı tohum üretiminin artırılması, verimli ve kaliteli tarımsal üretimin temel unsurlarından biri olarak kabul edilmektedir. TYAB, sertifikalı tohum yetiştiricilerinin örgütlü yapısını oluşturarak sektörün gelişmesine katkı sağlamakta, mevzuat düzenlemelerinde üyelerinin görüşlerini ilgili kurumlara iletmekte ve üreticilerin karşılaştığı sorunların çözümü için çalışmalar yürütmektedir.

Tohum Yetiştiricileri Alt Birliği, sertifikalı tohum yetiştiricilerinin güçlü temsilcisi olarak faaliyetlerini sürdürmekte ve Türkiye tohumculuk sektörünün gelişimine katkı sunmaya devam etmektedir.

Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yapacağı kongre, 1-5 Aralık 2026 tarihleri arasında Antalya’da düzenlenecek.

Türk tohumculuğu dünyaya tanıtılacak

Antalya Ticaret Borsası'nın ev sahipliğinde gerçekleştirilen toplantı, TÜRKTOB Yönetim Kurulu Başkanı M. Kayhan Yıldırım ile TÜRKTED Yönetim Kurulu Başkanı Burak Gönen’in açılış konuşmalarıyla başladı.

Yıldırım ve Gönen, Uluslararası Asya Tohumculuk Kongresi'nin Türk tohumculuk sektörü açısından stratejik önem taşıdığına dikkat çekerek, organizasyonun Türkiye'nin üretim gücünü, AR-GE kapasitesini ve uluslararası rekabet kabiliyetini dünya kamuoyuna tanıtacağını ifade etti.

Türkiye'nin son yıllarda tohum üretimi, sertifikalı tohumculuk, ihracat ve uluslararası ticaret alanlarında önemli ilerlemeler kaydettiğini belirten sektör temsilcileri, kongrenin bu başarının küresel ölçekte görünür hale gelmesine katkı sağlayacağını vurguladı.

Gıda güvenliği ve sürdürülebilirlik açısından kritik öneme sahip

Toplantıda yapılan değerlendirmelerde tohumculuğun yalnızca tarımsal üretimin başlangıç noktası olmadığı, aynı zamanda gıda arz güvenliği, sürdürülebilirlik, dış ticaret ve ülkelerin stratejik geleceği açısından da kritik bir sektör olduğu ifade edildi.

Kongrenin, Asya-Pasifik bölgesindeki sektör temsilcileriyle yeni ticari ve teknik iş birliklerinin kurulmasına imkan sağlayacağı, Türkiye'nin uluslararası tohum pazarlarındaki etkinliğini artıracağı belirtildi.

Antalya'nın seçilme nedeni

Organizasyonun Antalya'da düzenlenmesinin tesadüf olmadığına dikkat çekilen toplantıda, kentin sahip olduğu güçlü tarımsal altyapı, tohumculuk sektöründeki firma yoğunluğu, AR-GE çalışmaları, yetişmiş insan kaynağı ve uluslararası kongre deneyiminin önemli avantajlar sunduğu kaydedildi.

Antalya'nın aynı zamanda tarım ve turizmi bir araya getiren güçlü yapısıyla dünya çapında organizasyonlar için önemli bir merkez konumunda bulunduğu ifade edildi.

Üniversiteler ve kurumlar da destek veriyor

Toplantıya katılan Akdeniz Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Cengiz Toker, Antalya Ticaret ve Sanayi Odası Başkan Yardımcısı Hakan Pakalın, Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır ve Antalya İl Tarım ve Orman Müdür Yardımcısı İbrahim Irmak da organizasyona destek verdiklerini açıkladı.

Katılımcılar, kongrenin;

• Bilimsel iş birliklerinin gelişmesine,
• Sektör paydaşlarının bir araya gelmesine,
• Uluslararası bilgi ve teknoloji paylaşımının artmasına,
• Antalya'nın tarım ve kongre turizmindeki konumunun güçlenmesine,

önemli katkılar sağlayacağını dile getirdi.

Dünyanın gözü Antalya'da olacak

Toplantıda ASC 2026 kapsamında bugüne kadar yapılan hazırlıklar ve önümüzdeki dönemde gerçekleştirilecek çalışmalar hakkında da bilgi verildi.

Programın son bölümünde TÜRKTOB Başkanı M. Kayhan Yıldırım, TÜRKTED Başkanı Burak Gönen, TÜRKTOB Genel Sekreteri Dr. Muhteşem Torun ve TÜRKTED Genel Sekreteri Dr. Kenan Yalvaç basın mensuplarının sorularını yanıtladı.

Kararla birlikte Avrupa’da gen düzenleme teknolojileri kullanılarak geliştirilen bitkilerin piyasaya sunulmasının önü açılırken, uzmanlar bu gelişmenin dünya tohumculuk sektöründe yeni dengeler oluşturacağını değerlendiriyor.

Ergin Kahveci: “Asıl mesele genetik mülkiyet savaşı”

Tarım Politikaları Uzmanı Ergin Kahveci, sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede, Türkiye’de konunun çoğu zaman “yeni bir GDO dalgası” şeklinde tartışıldığını ancak asıl meselenin genetik kaynakların mülkiyeti olduğunu savundu.

Kahveci, Anadolu’nun sahip olduğu yerel çeşitlerin ve ata tohumlarının gelecekte çok daha stratejik hale geleceğini belirterek, kontrolsüz şekilde yürütülen tohum takas faaliyetlerinin risklerine dikkat çekti.

NGT nedir, GDO’dan farkı ne?

Yeni Genomik Teknikler (NGT), başta CRISPR-Cas9 olmak üzere modern gen düzenleme yöntemleriyle bitkinin kendi DNA’sında noktasal değişiklikler yapılmasını ifade ediyor.

Klasik GDO uygulamalarında farklı türlerden gen aktarımı yapılırken, NGT teknolojilerinde yabancı gen eklenmiyor. Bunun yerine bitkinin kendi genetik yapısındaki belirli bölgeler değiştirilerek veya susturularak istenilen özellikler elde ediliyor.

Uzmanlara göre bu yöntemle doğada uzun yıllarda ortaya çıkabilecek genetik değişimler laboratuvar ortamında kısa sürede gerçekleştirilebiliyor.

AB, NGT bitkilerini iki kategoriye ayırdı

Yeni düzenlemeye göre gen düzenlemesiyle geliştirilen bitkiler iki ayrı kategori altında değerlendirilecek.

NGT-1 kategorisi

• Bitkiye yabancı gen eklenmemiş olacak.
• Genetik değişiklik belirli sınırlar içinde kalacak.
• Geleneksel ıslah yöntemleriyle elde edilebilecek sonuçlara eşdeğer kabul edilecek.
• Mevcut katı GDO mevzuatından muaf tutulacak.
• Tohum olarak kullanılabilecek ve piyasaya daha hızlı sunulabilecek.
• Organik üretimde yasak devam edecek

AB düzenlemesine göre NGT-1 veya NGT-2 fark etmeksizin gen düzenleme teknolojisi kullanılarak elde edilen çeşitlerin organik tarımda kullanılması mümkün olmayacak.

Kuraklık ve hastalıklara karşı yeni nesil çeşitler

NGT teknolojilerinin en önemli avantajları arasında kuraklığa dayanıklılık ve hastalıklara direnç öne çıkıyor.

Kahveci'nin değerlendirmesine göre;

-Mısır ve buğdayda su stresini yöneten genler düzenlenerek daha düşük su tüketimiyle üretim yapılabilecek.

-Domates gibi ürünlerde hastalıklara duyarlılığı artıran genlerin etkisiz hale getirilmesiyle pestisit kullanımının azaltılması mümkün olabilecek.

-Islah süreçleri yıllardan birkaç yıla kadar düşebilecek.

“Ata tohumları stratejik genetik kaynak haline geliyor”

Ergin Kahveci, asıl riskin Anadolu’nun zengin biyolojik çeşitliliğinde bulunduğunu ifade etti.

Türkiye'nin binlerce yıllık tarımsal geçmişe sahip yerel çeşitlerinin kuraklık, hastalık ve çevresel streslere karşı önemli genetik özellikler taşıdığına dikkat çeken Kahveci, bu kaynakların gelecekte biyoteknoloji şirketleri açısından büyük değer kazanacağını belirtti.

Kahveci, yerel çeşitlerin kayıt altına alınmaması ve etkin şekilde korunmaması halinde, bu genetik özelliklerin modern biyoteknolojik yöntemlerle yeni çeşitlere aktarılabileceğini ve ticari ürünlere dönüştürülebileceğini savundu.

“Yerel çeşitlerin korunması devlet politikası olmalı”

Kahveci, ata tohumlarının korunmasının yalnızca tohum takas etkinlikleriyle sağlanamayacağını belirterek, yerel çeşitlerin tescil edilmesi, kayıt altına alınması ve kamusal koruma mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Yerel çeşitlerin bir ülkenin biyolojik güvenliği açısından stratejik önem taşıdığını ifade eden Kahveci, genetik kaynakların korunmasına yönelik politikaların önümüzdeki dönemde daha da kritik hale geleceğini söyledi.

AB’nin NGT kararı Türkiye’yi nasıl etkileyebilir?

Uzmanlara göre AB'nin Yeni Genomik Teknikler düzenlemesi, Türkiye açısından da yeni bir tartışma başlatacak. Özellikle:

• Ata tohumlarının korunması,
• Yerel çeşitlerin tescili,
• Genetik kaynakların kayıt altına alınması,
• Biyoteknoloji ve tohumculuk politikaları,
• Organik tarımın geleceği,

önümüzdeki dönemde tarım sektörünün en önemli gündem başlıkları arasında yer alacak.

AB’nin NGT hamlesiyle birlikte gözler şimdi Türkiye’nin gen düzenleme teknolojileri, yerel tohumlar ve biyolojik çeşitlilik konularında nasıl bir yol haritası izleyeceğine çevrildi.

[related-posts-archive id="8782" color="bg-danger"][/related-posts-archive]

Sektörün Tüm Paydaşları Ankara'da Buluştu

Tohumculuk sektöründe milat olması beklenen yazılım toplantısına katılım oldukça yoğundu. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın ilgili birimlerinin yanı sıra 81 İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden gelen tohumluk kontrolörleri, TÜRKTOB yetkilileri, Alt Birliklerin yöneticileri ve özel sektör temsilcileri toplantıda hazır bulundu.

Sertifikasyondan Laboratuvara Tüm Modüller Tanıtıldı

Toplantı kapsamında, tohumculuk faaliyetlerinin uçtan uca dijitalleşmesini sağlayacak olan TYS'nin kritik modülleri katılımcılara detaylıca tanıtıldı. Tanıtımı yapılan ve üzerinde uygulamalı çalışmalar gerçekleştirilen başlıca modüller şunlar oldu:

İşletme Kayıtları ve Yetkilendirme: Sektörde faaliyet gösteren firmaların ve üreticilerin dijital kimliklendirilmesi.

Çeşit Tescili: Yeni tohum çeşitlerinin tescil süreçlerinin online takibi.

Sertifikasyon Modülü: Beyanname süreçleri, tarla kontrolleri ve tohum etiketleme işlemlerinin dijitalleşmesi.

Laboratuvar Modülü: Tohum analiz ve test sonuçlarının sisteme entegrasyonu.

[related-posts id="27539" color="bg-dark"][/related-posts]

Eksikler Tespit Edildi, Uygulamalı Veri Girişleri Yapıldı

Toplantı sadece bir tanıtımla sınırlı kalmadı; katılımcılar sistem üzerinden uygulamalı veri girişleri gerçekleştirdi. Sahada bizzat görev yapan kontrolörlerin ve özel sektör temsilcilerinin deneyimleriyle sistemin test edilmesi sağlandı. Bu sayede yazılımın varsa eksikleri, geliştirilmesi ve güncellenmesi gereken alanları tek tek tespit edilerek sistemin kusursuzlaştırılması için yol haritası belirlendi.

Hedef: Hızlı, Şeffaf ve İzlenebilir Tohumculuk

Tohumluk Yönetim Sistemi'nin (TYS) kısa süre içinde tüm sektör paydaşlarının hizmetine sunulması planlanıyor. Sistem tamamen devreye girdiğinde, Türkiye tohumculuk sektöründeki tüm iş süreçleri çok daha hızlı, şeffaf, izlenebilir ve anlık olarak raporlanabilir bir yapıya kavuşacak. Bu dijitalleşme hamlesiyle hem üreticinin zamandan tasarruf etmesi hem de tarımsal verilerin tek merkezde güvenle saklanması hedefleniyor.

İlgili Haber: Asya Tohumculuk Kongresi

Sektörün Tüm Paydaşları Tek Çatı Altında

Beş gün sürecek olan ASC 2026; küresel tohum firmalarından ulusal meslek örgütlerine, bitki ıslahçılarından politika yapıcılara kadar binlerce paydaşı bir araya getirecek. Kongre; sadece bir toplantı değil, aynı zamanda üst düzey ağ kurma (networking) imkanları, yeni ticaret anlaşmaları ve geleceğin bitki ıslahı teknolojilerinin tartışılacağı bir pazar yeri olacak.

Stratejik Tema: Sürdürülebilir Gıda Sistemleri

#ASC2026Antalya, bu yılki temasını “Köklü geçmişten yenilikçi ve sürdürülebilir geleceğe” olarak belirledi. Bu tema ile Türkiye’nin Anadolu topraklarındaki binlerce yıllık tarımsal mirası ile modern tohum teknolojileri arasında köprü kurulması hedefleniyor. Kongrede, tohum sektörünün küresel gıda güvenliği ve sürdürülebilir gıda sistemleri inşa etmedeki kritik rolü masaya yatırılacak.

Neden Önemli?

Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yapacağı bu kongre, yerli tohum firmalarımızın Asya-Pasifik pazarındaki payını artırması ve uluslararası iş birliklerini derinleştirmesi için benzersiz bir fırsat sunuyor. Antalya’nın lojistik ve turizm gücüyle birleşen organizasyon, Türkiye’nin tohum ihracat hedeflerine de doğrudan katkı sağlaması hedefleniyor.

Etiketlerde "Karekod" Dönemi Başlıyor

Yeni yönetmeliğin en dikkat çekici maddelerinden biri, fidan etiketlerinde karekod kullanımının zorunlu hale gelmesi oldu. Verilen 2 yıllık geçiş sürecinin ardından, her fidan etiketi üzerinden dijital ortamda takip edilebilecek. Bu sayede fidanın hangi damızlıktan geldiği, sağlık durumu ve sertifika bilgileri anlık olarak sorgulanabilecek.

Fidan Sınıfları ve Renk Kodları Netleşti

Üretim materyalinin kalitesine göre fidanlar dört ana sınıfa ayrıldı. Tüketicilerin ve üreticilerin satın alırken dikkat etmesi gereken renk kodları şu şekilde belirlendi:

• Ön Temel Üretim: Beyaz üzeri mor kuşaklı etiket.
• Temel Üretim: Beyaz etiket.
• Sertifikalı Üretim: Mavi etiket.
• Standart Üretim: Sarı etiket.

Beyanname Takvimine Dikkat!

Fidan üreticilerinin sertifika alabilmeleri için beyanname tarihlerini kaçırmaması gerekiyor. 1. ve 2. nolu damızlıklar için son başvuru tarihi 31 Mart iken, standart fidan ve diğer üretim parselleri için 31 Mayıs son tarih olarak belirlendi. Beyannamesiz üretimler sertifikasyon kapsamı dışında kalacak.

İsim Doğruluğu ve Sağlık Standartları Sertleşti

Yönetmelik, fidanların sadece "ismine doğru" (çeşidinin garantilenmiş olması) olmasını değil, aynı zamanda karantinaya tabi zararlı organizmalardan tamamen ari olmasını şart koşuyor. Özellikle tüplü fidan üretiminde kullanılan harcın dezenfekte edildiğine dair resmi belge şartı getirildi.

Standart Altı Fidana Geçit Yok

Sertifikalandırma için fidanın fiziksel özellikleri de artık daha sıkı kontrol edilecek. Bir fidanın sertifika alabilmesi için (istisnai türler hariç) aşı yerinin 5 cm üzerinden en az 1 cm çapında ve kök boğazından itibaren en az 50 cm boyunda olması gerekecek. Bu standartlara uymayan fidanlar pazara sunulamayacak.

Denetim ve Cezai Müeyyideler

Bakanlık, her yıl üretim alanlarını kurulan özel komisyonlar vasıtasıyla denetleyecek. Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket eden, etiketsiz satış yapan veya beyan dışı üretim yapanlara 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu uyarınca ağır idari para cezaları ve faaliyetten men yaptırımları uygulanacak.

[related-posts id="27882" color="bg-danger"][/related-posts]

20 YILLIK AR-GE MUCİZESİ: ARTIK ÇİFTÇİNİN ELİNDE

Haber7'nin haberine göre, biyolojik yapısı gereği geliştirilmesi en zor bitkiler arasında gösterilen şeker pancarında, 2021 yılında PANKOBİRLİK ile atılan imzalar meyvesini verdi. İki çeşidi tescil alan, beş çeşidi ise üretim izni aşamasında olan yerli tohumlar, bu yıl itibarıyla Türk çiftçisinin kullanımına sunuldu. Prof. Dr. Rahim Ada, "20 yılı aşkın bir Ar-Ge sürecinin sonuna geldik. Artık olası krizlerde veya ambargolarda dışa bağımlı kalmayacağımız yerli ve milli bir alternatifimiz var" dedi.

Rahim Ada

VERİM VE ŞEKER ORANINDA KÜRESEL DEVLERLE YARIŞIYOR

Yerli tohumların sadece "yerli" olması değil, performansıyla da iddialı olduğu vurgulanıyor. Türkiye’nin toprak yapısına ve iklim koşullarına tam uyum sağlayan yeni çeşitler;

• Yüksek kök verimi,
• Yüksek şeker oranı (Digesyon),
• Hastalık ve zararlılara karşı doğal direnç gibi özellikleriyle yabancı rakiplerini geride bırakmaya aday.

DÜNYA SIRAYA GİRDİ: 2028 HEDEFİ TAM KAPASİTE

Ticarileşme haberinin duyulmasıyla birlikte yurt dışından talep yağmaya başladı. Başta Rusya Federasyonu ve Türk Cumhuriyetleri olmak üzere pek çok bölgeden ihracat talebi aldıklarını belirten Ada, üretim planlamasının hızla devam ettiğini söyledi. 2027 yılında orta ölçekli, 2028 yılında ise hem iç hem de dış piyasayı tamamen besleyecek tam kapasiteye ulaşılması hedefleniyor.

AYÇİÇEĞİNDE DE YERLİ DEVRİM YOLDA

Şeker pancarındaki başarı modelini ayçiçeğine de taşıdıklarını ifade eden Prof. Dr. Rahim Ada, yağlık ve çerezlik ayçiçeği tohumunda da %90'lık yabancı hakimiyetini kırmayı hedeflediklerini müjdeledi. Halihazırda 7 tescilli ayçiçeği çeşidinin yanına 12 yeni adayın daha ekleneceği belirtildi.

12 Dev Firma Uzlaşmayı Seçti

Soruşturma süreci devam ederken sektörün tanınmış firmaları olan; Bayer, Hazera, HMCLAUSE, Multi Tohum, Nunhems, Rijk Zwaan, Sakata, Semillas Fito, Syngenta, Vilmorin Mikado, Yüksel Tohum ve Rito Tohum uzlaşma başvurusunda bulundu.

Bu firmalar, rekabete duyarlı bilgi değişimi yaptıklarını ve ayrıca Nunhems ile Rijk Zwaan’ın satış fiyatlarını birlikte belirlediklerini kabul etti.

İhlali kabul eden bu 12 firmaya, uzlaşma usulü nedeniyle cezalarında %25 indirim uygulandı.

Dört Firmaya 49 Milyon Lira Ceza

Uzlaşma yoluna gitmeyen dört firma hakkında yürütülen soruşturma da sonuçlandı. Kurul; Antalya Tarım, Gautier, Metgen ve Tasfiye Halinde AD Rossen’in rekabete duyarlı bilgi değişimi yaparak kanunu ihlal ettiğine hükmetti. Bu kapsamda kesilen cezalar şöyle:

• Antalya Tarım: 44.608.467,01 TL
• Metgen: 3.360.943,75 TL
• Gautier: 736.566,84 TL
• AD Rossen (Tasfiye Halinde): 342.359,42 TL

Toplam Ceza 189 Milyon Liraya Dayandı

Hibrit tohum pazarındaki bu dev operasyon sonucunda tüm teşebbüslere verilen toplam idari para cezası 188.921.100,24 TL olarak kayıtlara geçti.

Ankara’da Antalya Çıkarması

Bakanlıkta gerçekleşen kabulde, AK Parti Antalya Milletvekilleri Tuba Vural Çokal, İbrahim Ethem Taş ve Mustafa Köse de hazır bulundu. Görüşmede, Türkiye’nin örtü altı üretim üssü olan Antalya’nın tarımsal potansiyeli ve karşılaştığı sorunlar kapsamlı şekilde ele alındı.

Gündem: Tohumculuk ve Sebze Fiyatları

Toplantının ana eksenini, tarımsal üretimin başlangıç noktası olan tohumculuk sektörü oluşturdu. Özellikle şu başlıklar öne çıktı:

Sebze Grubu Stratejisi: Tohumculuk sektörünün güncel durumu ve üretim planlaması.

Fiyat İstikrarı: Son dönemde kamuoyunun gündeminde olan yaş sebze ve meyve fiyatlarındaki değişimler ve bu durumun üretici/tüketici ayağındaki yansımaları.

Sürdürülebilirlik: Üretimin devamlılığı için tohumda yerlilik ve teknolojik gelişim süreci.

Başkan Yıldırım: "Saha Takibi Çok Önemli"

Görüşme sonrası değerlendirmelerde bulunan TÜRKTOB Başkanı M. Kayhan Yıldırım, ziyaretin verimli geçtiğini belirterek şunları kaydetti:

"Sayın Bakanımızın üretimin sürdürülebilirliğine, sektörle istişareye ve sahadaki gelişmelerin yakından takibine verdiği öneme bir kez daha şahit olduk. Sektörümüzün öncelikli konularının en üst düzeyde ele alınması bakımından bu temas çok önemliydi. Sayın Bakanımıza ve milletvekillerimize sektöre yaklaşımları nedeniyle teşekkür ediyorum."

Hedef: 785 Bin Dekar Arazide Sürdürülebilir Üretim

Bakanlık olarak üretimin sürekliliğini merkeze aldıklarını belirten Yumaklı, özellikle üretiminden vazgeçilen stratejik ürünlerin yeniden canlandırılması için harekete geçtiklerini ifade etti. 2026 yılı hedeflerini paylaşan Bakan, şu detayları verdi:

Bütçe: Proje için bu yıl yaklaşık 500 milyon liralık kaynak ayrıldı.

Çiftçi Sayısı: 2026 yılında 65 bin çiftçiye doğrudan destek sağlanması hedefleniyor.

Üretim Alanı: Toplamda 785 bin dekarlık bir arazide ekim yapılması planlanıyor.

Maliyetin Yüzde 75’i Bakanlıktan

Projenin finansman modeline değinen Yumaklı, "Bu projenin yüzde 75'i bakanlık tarafından karşılanıyor, yüzde 25'i de üreticilerimizin katkısı şeklinde gerçekleşiyor. Amacımız sadece üretmek değil, bu üretimi markalaştırarak dünyada söz sahibi olmak," dedi.

"5 Yılda 2 Milyar Lirayı Aşan Destek"

Son 5 yıllık süreçte projeye ayrılan kaynağın 2 milyar lirayı geçtiğine dikkat çeken Bakan Yumaklı, bugüne kadar 496 bin çiftçinin bu imkandan yararlandığını belirtti. Mevcut rakamları yeterli bulmadığını ifade eden Yumaklı, tüm üreticileri bu projelere katılmaya davet ederek; tarımsal altyapı ve kurumsal kültürün dünya genelinde rekabet edecek seviyede olduğunu vurguladı.

Dijital Takip: Sahte Tohuma Karekod Freni

Yeni yönetmeliğin getirdiği en büyük devrim Karekod zorunluluğu oldu. 2008 yönetmeliğinde sadece parti numarası ile takip edilen tohumlar, artık karekod sayesinde tarladan depoya, laboratuvardan bayi rafına kadar dijital bir kimlikle izlenecek. Bu sayede sahte tohumun piyasaya sızması imkansız hale getirilecek.

Stoktaki Tohuma "Süre" Freni

Eski yönetmelikte kayıt listesinden çıkarılan çeşitlerin stokları için tanınan 3 yıllık süre, piyasa disiplini için 2 yıla düşürüldü. Ayrıca bu çeşitlerin yeniden çoğaltımı tamamen yasaklanarak, verimi düşük ve eski çeşitlerin sistemden hızla ayıklanması hedeflendi.

İthal Tohumda "Yerli Paketleme" Sorumluluğu

İthal edilen tahıl tohumlarının büyük paketlerden küçük ambalajlara bölünerek satılmasına yeni bir standart getirildi.

-Sadece ithalatçı firma paketleme yapabilecek.

-Etiket üzerinde "Bu tohumluk ithal edilerek ülkemizde firmamız tarafından yeniden ambalajlanmıştır" ibaresi zorunlu olacak.

-Ambalaj açıldığı andan itibaren tüm çeşit garantisi ve laboratuvar sorumluluğu ithalatçı firmaya ait olacak.

Elit Tohum Çiftçiye Satılamayacak

Yönetmelik, tohum sınıfları arasındaki sınırları da keskinleştirdi. En üst kademe olan Elit Sınıf tohumların doğrudan çiftçiye satışı yasaklandı. Bu tohumlar sadece yetkili araştırma kuruluşları ve üreticiler tarafından çoğaltım amacıyla kullanılabilecek.

İtiraz Süreçleri Hızlanıyor

Laboratuvar analizlerine itiraz süreci de bürokrasiden arındırıldı. 2008 mevzuatındaki karmaşık numune gönderim süreci yerine, şahit numunelerin doğrudan sertifikasyon kuruluşları üzerinden TTSM’ye gönderildiği daha hızlı bir mekanizma kuruldu.

Kritik Uyarı: Eski İşlemler Ne Olacak?

Yönetmeliğin geçici maddesine göre; bugünden önce başlatılmış olan sertifikasyon ve pazarlama süreçleri, eski yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılacak. Ancak bugünden itibaren yapılacak tüm yeni başvurular, bu yeni "katı" kurallara tabi olacak.

Yeni Etiket Renklerini Tanıyor Musunuz?

Çiftçilerin ve bayilerin hata yapmaması için etiket renkleri şu şekilde belirlendi:

-Elit Tohum: Beyaz zemin, mor kuşaklı

-Orijinal Tohum: Beyaz

-Sertifikalı I: Mavi

-Sertifikalı II: Kırmızı

-Ham Tohum: Gri (Çiftçiye satışı kesinlikle yasak!)

Eski ve Yeni Yönetmelik Arasındaki 3 Temel Fark

1) İzlenebilirlik: Eskiden sadece "evrak" vardı, şimdi "Karekod ve TYS" var.

2) Süreler: Eskiden kayıt dışı tohuma 3 yıl hak tanınıyordu, şimdi 2 yıl sınırı geldi.

3) Başvuru: Eskiden beyannameler elden/manuel veriliyordu, artık elektronik ortam esas alınacak.

İlgili Haberler:

1) Tohumda Sahte Sertifika İddiası

2) Mısır ve Pancar Tohumunda Sahtecilik Uyarısı

3) TÜRKTOB: Ucuz Tohuma Kanmayın!

APSA 2026: Kongre İlk Kez Türkiye’de

Türkiye tohumculuk sektörü için tarihi bir dönüm noktası olarak, Asya Tohumculuk Kongresi 2026 yılında ilk kez Türkiye’de düzenlenecektir. Antalya'da gerçekleştirilecek olan bu dev organizasyon, Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) ve Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği (TÜRKTED) iş birliğiyle organize edilmektedir.

Bu kritik gelişmenin detayları ve sektör üzerindeki yansımaları için APSA Kongresi 2026 Türkiye’de: Türk tohumculuğu için stratejik fırsat başlıklı haberimizi inceleyebilirsiniz.

Kongre Hazırlıkları ve Sektörel İş Birliği

APSA 2026’nın Türkiye’ye kazandırılması, uzun süreli bir diplomatik ve sektörel çabanın ürünüdür. Bu süreçte Türkiye Tohumcular Birliği (TÜRKTOB) ve Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği (TÜRKTED), organizasyonun kusursuz ilerlemesi için koordineli bir çalışma yürütmektedir.

Özellikle adaylık ve planlama aşamasında atılan adımlar için TÜRKTOB ve TÜRKTED, APSA 2026 hazırlıklarını masaya yatırdı başlıklı geçmiş dönem haberimiz, sürecin nasıl olgunlaştığını anlamak açısından kritik veriler sunmaktadır. Bu iş birliği, sadece kongre organizasyonunu değil, aynı zamanda Türk tohumculuk standartlarının uluslararası düzeye taşınmasını da hedeflemektedir.

Kongrenin Temel Amaçları ve Kapsamı

Asya Tohumculuk Kongresi, sadece bir ticari fuar değil, aynı zamanda bilimsel ve diplomatik bir buluşma noktasıdır. Kongre kapsamında şu başlıklar ön plana çıkmaktadır:

Pazar Erişimi: Türk tohumculuk firmaları için Çin, Hindistan ve Güneydoğu Asya gibi dev pazarlara doğrudan giriş kapısı aralanmaktadır.

AR-GE ve İnovasyon: İklim değişikliğine dayanıklı çeşit geliştirme ve kuraklığa uyumlu tohum ıslahı gibi küresel sorunlara yönelik teknoloji paylaşımı yapılmaktadır.

Küresel İş Birlikleri: Uluslararası araştırma projeleri ve üniversite-sanayi iş birlikleri için zemin oluşturulmaktadır.

Türkiye’nin Küresel Tohumculuk Vizyonu

Türkiye, 2025 yılında ev sahipliği yapacağı Dünya Tohumculuk Kongresi’nin ardından, 2026’da APSA Kongresi’ni düzenleyerek küresel bir tohumculuk merkezi olma iddiasını güçlendirmektedir. Özellikle üretim ve AR-GE üssü olan Antalya, kongre delegelerine Türkiye’nin üretim gücünü yerinde görme fırsatı sunmaktadır.

Asya Tohumculuk Kongresi, Türkiye'nin marka değerini artırırken, Türk firmalarının uluslararası ağlara entegrasyonu açısından hayati önem taşımaktadır.

Tohumda Asya Kaplanları Antalya’ya geliyor: ASC 2026 kayıtları başladı

Asya-Pasifik tohumculuk sektörünün en büyük organizasyonu olan ASC 2026 için heyecan başladı! Tarihinde ilk kez Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenecek kongrenin detaylarına ve kayıt sürecine göz atmak için tıklayın: [ASC 2026 Kongre Kayıtları Başladı: Tohumun Devleri Antalya'da Buluşuyor]

Uluslararası Asya Tohumculuk Kongresi'nin (Asian Seed Congress-ASC 2026) basın tanıtım toplantısı Antalya’da gerçekleştirildi.→ Antalya dünya tohumculuğunun merkezi olacak: Asya Tohumculuk Kongresi ilk kez Türkiye’de düzenlenecek

Sıkça Sorulan Sorular

APSA Kongresi nedir? Asya-Pasifik bölgesindeki tohum ticaretini ve teknolojisini geliştirmeyi amaçlayan dünyanın en büyük bölgesel tohum kongresidir.

2026 Asya Tohumculuk Kongresi nerede yapılacak? Organizasyon 2026 yılında Türkiye’nin tarım başkentlerinden biri olan Antalya’da gerçekleştirilecektir.

Türkiye için önemi nedir? Tohum ihracatında yeni pazarların açılması ve Türk tohumculuğunun küresel güvenilirliğinin tescillenmesi açısından stratejik bir fırsattır.

Türk tohumculuğu için kritik yıl: APSA Kongresi 2026 neden bu kadar önemli?

TÜRKTOB Başkanı Kayhan Yıldırım, Türkiye’nin son yıllarda uluslararası tohumculuk organizasyonlarında önemli bir konuma geldiğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

Türkiye’nin 2025 yılında Dünya Tohumculuk Kongresi’ne ev sahipliği yapmasının ardından 2026’da Asya Tohumculuk Kongresi’nin de Türkiye’de düzenlenecek olmasının tesadüf olmadığını vurgulayan Yıldırım, bunun sektör açısından stratejik bir güç gösterisi olduğunu ifade etti.

Yıldırım’a göre bu iki büyük organizasyon, Türkiye’nin sadece bölgesel değil küresel ölçekte bir tohumculuk merkezi olma iddiasını güçlendiriyor.

Asya-Pasifik pazarı için kritik fırsat

Kayhan Yıldırım, kongrenin en önemli kazanımlarından birinin Asya-Pasifik pazarına doğrudan erişim olacağını belirtti.

Dünya tohum ticaretinin yaklaşık yüzde 30’unu elinde bulunduran bu bölgenin Türk tohumculuğu için büyük bir potansiyel taşıdığını söyleyen Yıldırım, şu noktalara dikkat çekti:

-Türkiye’nin tohum ihracatında yeni pazarların açılması

-Çin, Hindistan ve Güneydoğu Asya ülkeleriyle ticari iş birliklerinin artması

-Türk firmalarının uluslararası ağlara daha güçlü entegre olması

Antalya avantajı: Üretim gücü yerinde görülecek

Kongrenin Antalya’da düzenlenmesinin önemli bir avantaj sağlayacağını ifade eden Yıldırım, bölgenin Türkiye’de tohum, fide ve fidan üretiminin merkezlerinden biri olduğunu söyledi.

Kongre kapsamında Türkiye’ye gelecek çok sayıda sektör temsilcisinin üretim tesislerini ve AR-GE merkezlerini yerinde görebileceğini belirten Yıldırım, bunun Türk tohumculuğuna duyulan güveni artıracağını vurguladı.

AR-GE ve teknoloji iş birlikleri hızlanacak

Yıldırım’a göre APSA Kongresi yalnızca ticari ilişkiler açısından değil, aynı zamanda bilimsel ve teknolojik iş birlikleri açısından da önemli.

Kongrede özellikle şu başlıkların öne çıkması bekleniyor:

-İklim değişikliğine dayanıklı çeşit geliştirme

-Kuraklığa uyumlu tohum ıslahı

-Uluslararası araştırma projeleri

-Üniversiteler ve sektör arasında bilgi paylaşımı

Kongre turizm ve ülke tanıtımına da katkı sağlayacak

TÜRKTOB Başkanı Kayhan Yıldırım, kongrenin Türkiye’nin tanıtımı açısından da önemli bir fırsat sunduğunu belirtti. Kongreye katılacak delegelerin ülkelerinde sektör liderleri ve yatırımcılar olduğuna dikkat çeken Yıldırım, bu etkinliğin Türkiye’nin marka değerine katkı sağlayacağını ifade etti.

Yıldırım, APSA Kongresi’nin Türkiye için yalnızca bir sektör etkinliği değil, aynı zamanda ekonomik ve diplomatik bir fırsat olduğunu vurguladı.

TÜRKTOB Yönetim Kurulu Başkanı M. Kayhan Yıldırım başkanlığındaki heyet, Cumhurbaşkanlığı Tarım ve Gıda Politikaları Kurulu Başkan Vekili Prof. Dr. Zümrüt Begüm Ögel ile bir araya geldi. Toplantı, iki kurum temsilcilerinin açılış konuşmalarıyla başladı.

Sektörün mevcut durumu ve ihtiyaçlar ele alındı

Toplantıda, tohumculuk sektörünün güncel durumu ve temel veriler kurul üyelerine sunuldu. TÜRKTOB ile alt birliklerin yapısı, işleyişi ve faaliyet alanları hakkında bilgi paylaşılırken, sektörün gelişimi açısından mevzuat güncelleme ihtiyaçları da gündeme geldi.

Sunumda ayrıca AR-GE faaliyetlerinin güçlendirilmesi, dış ticaretin artırılması, finansman olanakları ve destek mekanizmalarının geliştirilmesine yönelik değerlendirmeler yapıldı. TÜRKTOB Hakem Kurulu ile ilgili kurumlar arasındaki iş birliğinin artırılmasına yönelik öneriler de toplantıda ele alınan başlıklar arasında yer aldı.

Toplantı üç saat sürdü

Yaklaşık üç saat süren toplantıda, sunumların ardından kurul üyelerinin yönelttiği sorular TÜRKTOB heyeti tarafından yanıtlandı. Görüşmede sektörün mevcut sorunları ve çözüm önerilerine ilişkin karşılıklı değerlendirmelerde bulunuldu.

Asian Seed Congress 2026 için davet

Toplantıda ayrıca, Türkiye Tohumcular Birliği, Türkiye Tohumculuk Endüstrisi Derneği ve Asya Pasifik Tohumcular Birliği iş birliğiyle 1–5 Aralık 2026 tarihleri arasında Antalya’da düzenlenecek Asian Seed Congress (ASC 2026) hakkında bilgi verildi. Kurul üyelerine kongre davetiyeleri de takdim edildi.

TÜRKTOB heyetinde Yönetim Kurulu Sayman Üyesi Selami Yazar, Hakem Kurulu Başkanı Serdar Mart, Genel Sekreter Dr. Muhteşem Torun ve Başkan Danışmanı Galip Umut Özdil de yer aldı.

“APSA 2026, bugüne kadarki en etkili kongrelerden biri olacak”

Toplantının açılışında konuşan TÜRKTOB Yönetim Kurulu Başkanı M. Kayhan Yıldırım, kongre hazırlık sürecine hızlı bir şekilde başladıklarını belirterek, Asian Seed Congress 2026’nın, APSA tarihinde kapsamı ve etkisiyle öne çıkan organizasyonlardan biri olmasının hedeflendiğini söyledi.

Kongrenin karşılıklı istişare ve güçlü kurumsal iş birliği anlayışıyla hazırlandığını vurgulayan Yıldırım, bu yaklaşımın hem Türkiye’de hem de uluslararası düzeyde kalıcı bir etki oluşturacağını ifade etti.

Türkiye’nin coğrafi konumu kongreye stratejik değer katıyor

Türkiye’nin Avrupa ile Asya arasında köprü konumunda bulunmasının kongreye ayrı bir stratejik değer kattığını dile getiren Yıldırım, Batı ve Doğu ülkelerinin aynı platformda buluşmasının APSA 2026’yı farklılaştıracağını söyledi.

Asya-Pasifik ülkelerini kapsayan bir APSA kongresinin ilk kez Türkiye’de düzenlenecek olmasının, ülkenin tohumculuk sektöründeki uluslararası görünürlüğünü artıracağına dikkat çeken Yıldırım, sürecin bugüne gelmesinde katkı sunan TÜRKTED’e ve önceki dönem yönetimlerine teşekkür etti.

Yıldırım, TÜRKTOB ve TÜRKTED’in süreci güçlü bir koordinasyon içinde yürüteceğini, kongre kapsamında kapsamlı ve kalıcı projelerin hayata geçirilmesinin hedeflendiğini kaydetti.

“2025 ve 2026 yılları Türkiye tohumculuğu için tarihi”

TÜRKTED Yönetim Kurulu Başkanı Burak Gönen, Asian Seed Congress (ASC) 2026’nın Türkiye’de düzenlenmesine yönelik ilk temasların 2022 yılında önceki yönetimler döneminde başladığını ve yürütülen görüşmelerin ardından Antalya’nın ev sahibi olarak belirlendiğini aktardı.

Türkiye’nin 2025 yılı Mayıs ayında ISF Dünya Tohumculuk Kongresi’ne ev sahipliği yaptığını hatırlatan Gönen, 2026 yılında APSA Kongresi’nin Antalya’da düzenlenecek olmasının, Türkiye tohumculuk sektörü açısından art arda iki büyük uluslararası organizasyon anlamına geldiğini söyledi.

Bu nedenle 2025 ve 2026 yıllarının Türkiye tohumculuğu açısından tarihi bir dönem olacağını vurgulayan Gönen, Türkiye’nin iki kıta arasında köprü konumunun APSA Kongresi için önemli bir avantaj sağladığını ifade etti.

Yönetim Kurulu tercihini, FİDEBİRLİK Başkanı M. Kayhan Yıldırım’dan yana kullandı. Yıldırım, sektörün kritik meslek kuruluşu olan TÜRKTOB’un yeni başkanı olarak görevine resmen başladı.

Başkanlık Koltuğu Hollanda Bağlantılı Adaya Gitmedi

Başkanlık seçimi, sektörde yakından takip edilen bir ismin durumu nedeniyle ayrıca dikkat çekti. Yönetim Kurulunda yer alan ve Hollandalı bir şirketin Türkiye’deki taşeronluğunu yapan firmanın sahibi olan Yıldıray Gençer, yönetim kurulunun Kayhan Yıldırım’ı tercih etmesinden dolayı başkanlık görevine aday olamadı.

TÜRKTOB Yeni Yönetim Kurulu Görev Dağılımı:

Yeni Yönetim Kurulu’nun 24 Ekim 2025 tarihinde gerçekleştirdiği toplantıda görev dağılımı şu şekilde oluştu:

Başkan: M. Kayhan YILDIRIM
Başkan Yardımcısı: Kasım KILIÇ
Sayman Üye: Selami YAZAR
Yönetim Kurulu Üyeleri: Caner ÇELEBİ, Ahmet DÜNDAR, Yıldıray GENÇER, Hacı Ömer GÜLER

Miktat Olgun İstifa Etti, Hacı Ömer Güler Yedekten Yönetime Girdi!

Öte yandan, Yönetim Kurulunda bir değişiklik yaşandı. Tohum Yetiştiricileri Alt Birliği Başkanı Miktat Olgun’un istifa etmesi üzerine, yedekte seçilen TÜRTOB eski başkanı Hacı Ömer Güler, yönetim kurulu üyeliğine dahil oldu.

Türkiye Tohumcular Birliği’nin Genel Kurulu hafta sonu yapıldı. İki gün süren genel kurulda yapılan seçimlerde mevcut başkan Hacı Ömer Güler yönetime seçilemedi.

Yönetim Kurulu şu isimlerden oluştu; Caner Çelebi (TODAB) , Ahmet Dündar (SÜSBİR), Yıldıray Gençer (TSÜAB), Kasım Kılıç (FÜAB), Miktat Olgun (TYAB), Selami Yazar (BİSAB), M. Kayhan Yıldırım (FİDEBİRLİK)

TÜRKTOB'UN YENİ BAŞKANI BU HAFTA SEÇİLECEK

Bu hafta, kurulların kendi içindeki görev dağılımları yapılarak TÜRKTOB başkanı seçilecek.

İBRE YILDIRAY GENÇER'DEN YANA!

Mevcut tabloda TÜRTOB Başkanlığı için ibre Hollandalı küresel tohum firması Bejo Zaden’in Türkiye’deki taşeron firmasının temsilciliğini yapan Yıldıray Gençer’den yana görünüyor. Tohum Sanayicileri ve Üreticileri Alt Birliği (TSÜAB)’ın da başkanlığını yapan Gençer, 2012-2016 yılları arasında iki dönem Türkiye Tohumcular Birliğinin başkanlığı yapmıştı.

Rekabet Kurulu Gençer’in tohum firması hakkında soruşturma başlatmıştı

Diğer yandan Rekabet Kurulu, 14 tohum firmasına yönelik, rakipleriyle fiyat tespiti, rekabete hassas bilgi paylaşımı gibi konularda Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4’üncü maddesinin ihlal edildiği gerekçesiyle geçtiğimiz yıl soruşturma başlatmıştı. Soruşturma başlatılan firmaların arasında Yıldıray Gençer'in tohum firması Metgen Tohumculuk'un da bulunması dikkat çekmişti.

Buna göre, 2012 yılından bu yana firmalar aracılığıyla satılan sertifikalı tohumluklar, bundan sonra Türkiye’deki Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) karşılığı olan Toprak Ürünleri Kurumu üzerinden satışa sunulacak. Kararın amacı, iddialara göre, Bakan Çavuş’un danışmanları aracılığıyla kurdurulan şirketlerin tohum satışında daha etkin hale gelmesini sağlamak. Ancak bu uygulama, KKTC’de daha önce denenmemiş tohumların çiftçilere pazarlanması tartışmalarını beraberinde getirdi.

ÇİFTÇİ VE BİRLİKLERDEN SERT TEPKİ GELDİ

Çiftçiler Birliği ve Hayvancılar Birliği, Bakanlığın bu kararına sert bir şekilde tepki koydu. Ülkede art arda yaşanan kuraklıklar nedeniyle tohumunu kaybeden üreticilerin zaten zor bir süreçten geçtiği kaydedilirken, Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığının politika değişikliği ile çiftçilerin Türkiye'den getirilen sertifikalı tohumluklar yerine ülkede daha önce ekimi yapılmamış tohumluk kullanmak zorunda bırakılacağının altı çiziliyor.

Ülkede daha önce hiç denenmemiş tohumlukların, hem çiftçiler hem de tarımsal üretim için ciddi bir risk oluşturduğu belirtiliyor. Bakanlığın politika değişikliğinin ise, Bakan’a yakın kişilerin kurduğu firmalara ayrıcalık sağlamak amacı taşıdığı yönündeki görüşler, tepkileri en üst seviyeye çıkardı.

KKTC'de tohum satışı tekelleştirildi

Sertifikalı tohumluk satışındaki politika değişikliğine göre, 2012 yılından bu yana çiftçiler, kullanacakları sertifikalı tohumları doğrudan firmalardan temin ediyordu. Yeni düzenlemeyle birlikte çiftçiler, sertifikalı tohumlukları yalnızca Toprak Ürünleri Kurumu üzerinden alabilecek. Bu durum, firmaları tohum satışından devre dışı bırakırken, çiftçilerin talep ettikleri tohumları temin edememe riski de doğuyor. İddialara göre, Bakan’a yakın kişilerin kurduğu firmalardan tedarik edilecek ve ülkede daha önce denenmemiş tohumlukların satışa sunulması planlanıyor.

Bu politika değişikliği, piyasadaki mevcut firmaların dezavantajlı hale gelmesine yol açarken, Bakan’a yakın firmaların KKTC’de sertifikalı tohumluk piyasasında hakimiyet kuracağı endişelerini artırdı.

Uzmanlar ve üreticiler, bu politika değişikliğinin hem tarım hem de hayvancılıkta ciddi sıkıntılara yol açabileceği uyarısında bulunuyor. Çiftçiler, denenmemiş tohumluklar nedeniyle ekim riskinin artacağını ve üretim maliyetlerinin yükseleceğini vurguluyor.

TİGEM'in duyurduğu 2025 yılı tohumluk fiyatları şöyle oldu:

• Makarnalık buğday: 19.500 tl/ton
• Ekmeklik buğday: 18.500 tl/ton
• Arpa: 16.500 tl/ton
• Tritikale: 15.500 tl/ton
• Yulaf: 15.500 tl/ton

Fiyatlar yurt içi peşin satış fiyatı olup KDV hariç belirlendi. Ayrıca üretici kartlarına 60 güne kadar faizsiz vade imkanı sağlanacağı kaydedildi.

TİGEM 2024 ile 2025 tohumluk fiyat artış oranları

• Makarnalık buğday: 15.000 → 19.500 tl (%30 artış)
• Ekmeklik buğday: 13.500 → 18.500 tl (%37 artış)
• Arpa: 12.000 → 16.500 tl (%37,5 artış)
• Tritikale: 12.000 → 15.500 tl (%29,2 artış)
• Yulaf: 12.000 → 15.500 tl (%29,2 artış)

Üreticiye yansıması

2024 yılında 12–15 bin TL/ton aralığında olan tohumluk fiyatları, 2025 itibarıyla 15,5–19,5 bin TL seviyelerine yükselmiş oldu. En yüksek artış oranı arpa ve ekmeklik buğdayda gerçekleşirken, tritikale ve yulaf daha sınırlı bir artış gösterdi.

TODAB’IN SEÇİMLERİNE TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ ADINA AHMET NAMALDI GİRECEK!

TODAB’ın Haziran ayında yapılması beklenen 17’nci genel kurulunda Mehmet Erol’un yerine Ahmet Namaldı aday gösterilecek. Ancak Namaldı’nın genel kurulda aday gösterilebilmesi için seçimlerden 6 ay önce ahzu kabza yetkisinin Birliğe sunulması gerekiyor. Aksi takdirde Namaldı seçimlere giremiyor.

MEHMET EROL'UN BAŞKANLIĞI HUKUKEN TARTIŞMALI HALE GELDİ!

TODAB’ın Haziran ayında yapılacak genel kurulunda Ahmet Namaldı’nın seçimlere girebilmesi için ahzu kabza yetkisi Mehmet Erol’dan alınarak Ahmet Namaldı’ya verildi. Ancak bu durum hem TODAB’ta hem de TÜRKTOB’da yeni bir krize neden oldu. Çünkü Mehmet Erol’un temsil yetkisi elinden alındığı için TODAB ve TÜRKTOB’da alacağı kararları da hukuken tartışmalı hale getirecek.

Mehmet Erol’un ahzu kabza yetkisi alındığı için istifa ederek, yerine yedekten bir ismin gelmesi gerekiyor. Ancak burada, ‘ahzu kabza seçilebilmek için istenilen bir belge, seçildikten sonra bu yetki olmasa da görev yapılabilir’ gibisinden kurum avukatlarının mevzuata aykırı bir yorum getirmesinden dolayı Erol’un istifa etmeyi düşünmediği kaydediliyor.

SAYIŞTAY KÖKENLİ GENEL MÜDÜR YARDIMCISI HUKUKSUZLUĞA ZEMİN HAZIRLADI!

Tarım Kredi Kooperatifleri Genel Müdür Yardımcısı Okan Ateş’in kararı ile ahzu kabza yetkisi Mehmet Erol’dan alınarak Ahmet Namaldı’ya verilirken, Sayıştay kökenli Genel Müdür Yardımcısının meslek örgütünde hukuksuzluğa zemin hazırlaması dikkat çekti.

AHZU KABZA NEDEN ÖNEMLİ?

Tohumculuk sektöründe faaliyet gösteren 7 alt birliğin seçimlerine girebilmek için kişilerin ahzu kabza yetkisi olması gerekiyor. Seçimlere şirketleri temsilen girildiği için, şirketin ahzu kabza yetkisi o kişide olması kanuni bir zorunluluk. Ahzu kabza yetkisi olmayan bir kişinin alt birliklerde temsil yetkisi de olmadığı için hem seçimlere katılamıyor hem de Mehmet Erol örneğinde olduğu gibi seçimden sonra ahzu kabza yetkisini kaybeden kişinin doğrudan görevi sona eriyor.

Ancak ülkemizde artık kanun, yönetmelikleri takan olmadığı için mevzuatta açık olan kanun hükmüne bile bir kılıf bulunarak hukuksuzluk normalleştirilebiliyor.