SMT Anatomi Kitabı Neden Tercih Ediliyor?

Kitabın en büyük avantajlarından biri ise, Anatomi Kitabı formatının yanı sıra video anlatımlar ve PDF ders notlarıyla desteklenen çok yönlü bir öğrenim platformunun parçası olması.

Özellikle Kimler İçin Uygun?

• Tıp Fakültesi 1. ve 2. sınıf öğrencileri
• Diş Hekimliği öğrencileri
• Fizyoterapi ve Rehabilitasyon öğrencileri
• TUS ve DUS sınavlarına hazırlanan adaylar
• Klinik bilgiyle desteklenmiş temel anatomi öğrenmek isteyen tüm sağlık öğrencileri

Dijital Kaynaklarla Desteklenmiş Eğitim Modeli

SMT Anatomi, yalnızca basılı kitapla sınırlı kalmayan bir sistem sunuyor. Web sitesi smtanatomi.com üzerinden erişilebilen anatomi video dersleri, e-kitaplar ve PDF notları, öğrencilerin zamandan tasarruf ederek daha verimli çalışmasını sağlıyor. Tüm içerikler mobil uyumlu olarak sunuluyor ve istediğiniz yerden kolayca erişim sağlanabiliyor.

İçeriğin Dikkat Çeken Özellikleri

• Akıcı, sade ve anlaşılır dil
• Klinik temelli anlatım yaklaşımı
• Özgün çizim ve şemalarla destek
• Online ders, video ve PDF desteği
• Öğrenci dostu platform yapısı

Ayrıca SMT Anatomi’nin blog bölümünde, sınavlara hazırlık tüyoları, çalışma teknikleri ve kaynak önerileri gibi içeriklerle öğrencilere yön gösteriliyor. Bu bloglar, sadece bilgi vermekle kalmıyor, aynı zamanda disiplinli bir çalışma alışkanlığı kazandırıyor.

Ürünlere Nereden Ulaşabilirsiniz?

SMT Anatomi Kitabı’na ve diğer tüm dijital kaynaklara www.smtanatomi.com adresinden ulaşabilirsiniz. Özellikle Anatomi Kitabı koleksiyon sayfası üzerinden kitap, e-kitap ve PDF kaynaklarını bir arada bulabilir, ihtiyaç duyduğunuz ürünü kolayca temin edebilirsiniz.

Dünya Ekonomik Forumu'nda sağlık sektörü toplantılarında X denilen hastalıktan söz edildi. Ancak gerçekte böyle bir hastalık var mı yok mu, o konuda ise çarpıcı açıklamalarda bulunuldu. Çünkü X adında bir hastalık şuan yok ama planlamalar yeni bir pandemi için hazırlık olarak yorumlanıyor. 

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Covid-19 salgını sırasında meydana gelen yıkımı, sağlık sistemlerinin çöküşünü, küresel ekonomideki kayıpları yeniden yaşamamak için hazırlık yapmanın önemini daha önce de vurgulamıştı.

X HASTALIĞI NEDİR?

Peki "X hastalığı" nedir ve yeni bir pandemiye ne kadar hazırlıklıyız?

Bu, bir salgına veya birden fazla ülkeye veya kıtaya yayılması halinde pandemiye neden olabilecek, şu anda bilinmeyen bulaşıcı hastalıklara atıfta bulunmak için WHO tarafından benimsenen varsayımsal bir terim.

X HASTALIĞI HAYVANDAN MI BULAŞIYOR

Varsayımsal bir hastalık olarak tanımlanan X hastalığı için diğer seçenekler de ele alınıyor. Hayvandan bulaşan bir hastalık türü olursa bununla nasıl baş edileceği de ele alınıyor. Ya da yeni bir virüs olarak ortaya çıkarsa neler yapılacağı nasıl bir yol izleneceği de konuşuluyor. 

Tarım ve Orman Bakanlığı ile Ankara Üniversitesi, polen tahminleri ile Ar-Ge iş birliklerini kapsayan önemli bir protokole imza attı. Tarım ve Orman Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen “Atmosferik Alerjik Polen Gözlem, Tahmin ve Uyarılar” ile Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen “Akademik ve AR-GE İnovasyon İş Birliği Protokolü” imza töreninde konuşan Bakan Pakdemirli, özellikle son 3 yılda meteoroloji alanında etkili uygulamaları hayata geçirdiklerini belirtti.

HAVA TAHMİN TUTARLILIĞINDA İLK 10 ÜLKE ARASINDAYIZ

Bakan Pakdemirli, “Bugün 4,8 milyon çiftçimize SMS ile meteorolojik uyarıları iletiyoruz. Zirai don uyarı sistemimizi tüm ilçelerimizi kapsayacak şekilde geliştirdik. Avrupa’da yaygın olarak kullanılan meteo-alarm sistemini yerli ve milli imkânlarla geliştirerek, METEOUYARI sistemini devreye aldık. Yerli ve milli imkânlarla üretilen insansız hava araçlarımız ve mühimmatları özelinde meteorolojik destek verdik. Türkiye’nin otomobili TOGG’un meteorolojik verilere anlık ulaşması için gerekli altyapıyı oluşturduk. Meteorolojide artık şampiyonlar ligindeyiz. Hava tahmin tutarlılığında ilk 10 ülke arasındayız. 7/24 hizmet veren Meteoroloji Genel Müdürlüğümüz yakın zamanda 15 günlük hava tahminlerini de yayınlamaya başlayacak. Meteorolojide gelişen teknolojimizin yanında, insan kaynağımızın güçlendirilmesine de büyük önem veriyoruz. Bu vesileyle Meteoroloji Genel Müdürlüğümüzün 100 personel daha alacağının müjdesini de vermek isterim” dedi.

TOPLUM SAĞLIĞINI KORUMAYA YÖNELİK ADIMLARIMIZI ATIYORUZ

Ankara Üniversitesi ile polen tahmin ve uyarılarını kapsayan iş birliğinin önemine dikkat çeken Bakan Pakdemirli, şöyle devam etti:

“Her 10 kişiden birinde sağlık sorunlarına yol açan polenler konusunda 2020 yılında Ege Üniversitesi’yle başlattığımız iş birliğini Ankara Üniversitesi’yle devam ettirmenin mutluluğu içindeyiz. Polenlere bağlı hastalıklarda, polenler ortaya çıkmadan ya da çıkar çıkmaz hastaların uyarılması, basit korunma önlemlerinin ve uygun tedavilerin düzenlenmesi hem hastalarımızın sağlığı hem de toplumun sosyal ve ekonomik gelişimi açısından önem taşıyor. İzmir Meteoroloji Bölge Müdürlüğümüzde polen ölçümleri yapan cihazın bir eşini, Ankara Meteoroloji Genel Müdürlüğü yerleşkemize de kurduk. Böylece polen gözlemleri iki kurumumuzca birlikte yapılmaya başlandı. Ayrıca Meteoroloji Genel Müdürlüğümüz ve Ankara Üniversitesi teknik ekiplerinin birlikte çalıştıkları polen tahminleriyle ilgili algoritma geliştirme konusunda da önemli mesafe kat edildi. Ankara’da yaşayan ve polen alerjisi olan vatandaşlarımız günlük ve saatlik olarak yapacağımız uyarılarla önceden tedbirini alacak. Toplum sağlığını korumaya yönelik bu adımımızı Türkiye geneline yaymayı hedefliyoruz.”

ÇİFTÇİMİZİN REKABET ŞARTLARINI DAHA DA GÜÇLENDİRİYORUZ

Ankara Üniversitesi’yle yapılan ikinci iş birliğinin Ar-Ge konusunda olduğunu belirten Bakan Pakdemirli, Türkiye’nin, bulunduğu coğrafyanın en büyük ve en güçlü tarımsal Ar-Ge altyapısına sahip ülkesi olduğunu vurguladı.

Ar-Ge çalışmaları sonucu son 3 yılda yüzlerce yeniliği hayata geçirdiklerini, Ankara Üniversitesi ile TAGEM arasında da son 5 yılda 110 adet ortak proje yürütüldüğünü ve halen 16 projenin devam ettiğini ifade eden Bakan Pakdemirli, “Bugün imzalayacağımız yeni iş birliği ile karşılıklı olarak tarımsal araştırma ve uygulama konularında öğretim elemanları ile TAGEM araştırmacıları arasında doğrudan temas ve iş birliğini teşvik edeceğiz. Dünyada ve ülkemizde de büyük bir sorun olan antibiyotik direncini yönetmek için bitki sağlığı ve hayvan sağlığında kimyasal ilaçların yerine, bakteriyofaj, yani faydalı mikroorganizmaların kullanımı için birlikte çalışacağız. Değişen dünya koşullarına karşı çiftçilerimizin, üreticilerimizin rekabet şartlarını daha da güçlendireceğiz” diye konuştu.

Veteriner hekimler, hayvansal gıda üretimi, gıda güvenliği, epidemiyoloji ve biyogüvenlik konusundaki uzmanlıkları ile küresel gıda güvenliğini ve istikrarını korumaya yardımcı olmak için ciddi anlamda donanıma sahip uzman meslek mensuplarıdır. Küresel sağlığın ayrılmaz ve önemli bir parçası olan Veteriner Hekimler,  yalnızca hayvanların sağlığı ve refahı ile ilgili değil, aynı zamanda zoonotik hastalıkların önlenmesi, yönetimi ve kontrolü ile ilgili çeşitli görevler yürütmektedirler. Zoonotik bir hastalık olan COVID-19 pandemisi sürecinin başından itibaren önemli roller üstlenmiş ve üstlenmeye devam etmektedirler. 

Bugün ülkemizde üretilen aşılardan önemli bir bölümü Veteriner Hekimler ve Veteriner Araştırma Enstitülerinin çabaları sayesinde belirli bir noktaya ulaşmıştır. Özellikle son aşamaya gelerek faz-3 aşamasına geçen Erciyes Üniversitesi tarafından geliştirilen aşı ile faz-1 aşamasına geçen aşılar Viroloji ve Mikrobiyoloji uzmanı Veteriner Hekim meslektaşlarımız tarafından geliştirilmiştir. Yapılanlar kadar önemli olan bir diğer husus yapılamayanlardan bir ders çıkartılarak ileride karşılaşma ihtimalimiz olan yeni salgınlara daha hazırlıklı olunmasıdır.

Bu bağlamda sağlık alanındaki kurumların koordinasyonunun güçlendirilmesi şarttır. COVID-19 pandemisi, TEK SAĞLIĞIN nedenli önemli olduğunu güçlü bir şekilde ortaya koymuştur. Zoonotk hastalıklara karşı mücadelede en etkili olan yol tek sağlık uygulamasıdır. Bu amaçla ülkemizde de Tek Sağlık kavramı, işlevsel yapıları bir an önce tanımlanarak, etkin hale getirilmelidir. Kurumsal bazda hazırlananlar yerine ileride karşılaşabileceğimiz yeni salgınlara yönelik etkin bir Salgın Eylem Planının insan, hayvan ve çevre sağlığı alanında faaliyet gösteren kurumların eşgüdüm ile oluşturulması kaçınılmaz hale gelmiştir. Dünya Veteriner Hekimler Günü vesilesiyle bir kez daha dikkatlere sunmak isteriz ki, Covid-19 hayvansal gıda üretimini tehdit etmektedir. Gıda güvenliğini korumak için veteriner hekimlerin liderliğine ve öncülüğüne her zamankinden daha fazla ihtiyaç vardır.

Hizmetleri ile toplum sağlığı açısından stratejik konumu ve vazgeçilmezliği ile veteriner hekimlik ülkemizde de hakettiği yere taşınmalı, ilgili yasalarla sağlık hizmetleri sınıfında bulunan veteriner hekimlerin mesleki haklar açısından beşeri sağlık meslek grubu ile birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu durumda daha adil bir uygulama gerçekleştirilmiş olacaktır.

Veteriner hekimlerin, fiili Hizmet (yıpranma payı), Sağlıkta Şiddet, Özlük hakları. Uzmanlık Eğitimi, Kamuda istihdam ve serbest veteriner hekimlik uygulamalarındaki mağduriyetlerini ortadan kaldıracak yasal ve yapısal düzenlemeler biran önce yapılmalıdır.  

Covid-19 ile daha da anlamlı hale gelen Dünya Veteriner Hekimler Günü, veteriner hekimler için onur kaynağı, gurur kaynağı ve mutluluk kaynağıdır.

Bir kez daha Covid-19 hastalığından hayatını kaybeden vatandaşlarımıza ve meslektaşlarımıza Allah’tan rahmet, ailelerine sabır ve başsağlığı diliyoruz. Dünya Veteriner Hekimler Günü’ nün ülkemiz, dünyamız ve mesleğimiz için acıların yaşanmadığı daha güzel günlere vesile olması temennisiyle, tüm meslektaşlarımıza hizmetlerinden dolayı teşekkür ediyor, Dünya Veteriner Hekimler Günü’nü kutluyoruz.“ 

“Aşılama, koruyucu veteriner hekimlikte vazgeçilmez bir araçtır”

Aşılama; koruyucu veteriner hekimlik, hayvan sağlığı ve refahının arttırılması, insanların hayvanlardan geçen zoonotik  hastalıklara maruz kalma ve gıda güvenliği açısından oluşan risklerin azaltılması bakımından vazgeçilmez bir araçtır. Aşılama yapılmaması durumunda karşılaşılan riskler hayvanlar için ölümcül olabilmektedir. Bunun yanı sıra, gelişmekte olan ve hastalık görülen ülkelerde kırsalda yaşayan hayvan yetiştiricilerinin gelirleri de aşılama yapılmadığında önemli ölçüde düşmektedir. Geniş çaplı uygulanan etkili aşılama programları, hayvanların hastalanmasını engelleyerek antibiyotiğe duyulan ihtiyacı azaltacak ve böylece küresel bir sorun olan antibiyotik direncinin oluşma riskini de azaltmaya yardımcı olacaktır. Öte yandan Covid-19 pandemi sürecinde ülkelerin aşı geliştirme ve üretim teknolojilerine destek vermeleri ve yatırım yapmalarının önemi  daha iyi anlaşılmıştır."

Yeni tip corona virüs salgını (COVID-19) başta olmak üzere viral kaynaklı salgınların kontrol edilmesi ve önlenmesi için en yaygın ve etkin olan tedavi ve kontrol yöntemi ise vücudun bağışıklık sisteminin aktive edilerek hastalığa karşı koruma sağlayacak aşılama yöntemidir.

Bu çerçevede Ülkemizde de yerli COVID-19 aşısının geliştirilmesi ve üretimi konusunda başta veteriner hekim kökenli virolog akademisyenlerimiz olmak üzere bütün ilgili kişi, kurum ve kuruluşlarımız büyük bir özveri ve gayret içerisinde çalışmalarını devam ettirmektedir. Sağlık Bakanlığının açıklamalarında belirtildiği üzere, bu çalışmaların Nisan 2021 tarihinde sonuçlanacağı ve yerli aşı uygulamalarının da bu tarih itibarı ile başlayabileceği tahmin edilmektedir. 

Yerli aşı üretiminin ve uygulamalarının başlayacağı tarihe kadar geçecek süreçte ise; farklı ülkelerde ki çalışmlarda güvenilirliği ve koruyuculuğu test edilmiş COVID-19 aşısının ülkemize getirileceği ve başta sağlık personeli olmak üzere riskli meslek guruplarına uygulanacağı belirtilmektedir.

Yapılan bu açıklamalarda söz konusu aşı uygulamasının yapılacağı, öncelikli ve riskli olarak belirlenen meslek gurupları içerisinde; Yıllardır Tek Sağlık Yaklaşımı kapsamında ve multidisipliner bir işbirliği içerisinde; başta zoonotik hastalıklar ve veteriner halk sağlığı olmak üzere beşeri hekimler ile birlikte mücadele eden veteriner hekimlerin yer almaması son derece üzücü ve düşündürücüdür.

Ayrıca TVHB olarak Ülkemizde COVID 19 salgının başladığı ilk günden itibaren veteriner hekim meslek mensuplarının hiç bir menfaat ve karşılık beklemeksizin sürece katkı ve katılımı konusunda başta Sağlık Bakanlığı olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlar nezdindeki bir çok şifai ve yazılı talep ve önerilerimize rağmen, yıllardır zoonotik hastalıkların sürdürülebilir kontrolü ve eradikasyonu kapsamında  zoonotik hayvan hastalıkları ile başarılı bir şekilde mücadelede eden ve bu konuda yeterli tecrübe ve birikime sahip meslek mensuplarımızda görmezden gelinmiştir.

Ancak COVID-19 ile mücadele ettiğimiz bugünlerde, laboratuvarlara kapanarak hayatları kurtaracak aşı ve serum üretmek için olağan üstü gayret gösteren veteriner hekim kökenli virolog akademisyen meslektaşlarımız olmak üzere; ülkemiz genelinde yaklaşık 35.000 meslektaşımız veteriner halk sağlığı, hayvan sağlığı, hayvan refahı, çevre sağlığı, gıda güvenliği ve sınır aşan hastalıklar konusunda ülkemizin en ücra yerlerinde mesai mefhumu gözetmeksizin görev yapmaya ve katkı vermeye devam etmiş ve etmeye de devam edecektir.

Bu hizmetler sırasında gerek çiftlik hayvanlarına, gerekse evcil hayvanlara müdahale edilirken halkımız ile yakın mesafelerde bulunma söz konusu olmaktadır. Bu durum hem veteriner hekimler, hem de hayvan sahipleri için ciddi manada risk oluşturmaktadır. İşletmelere ve hanelere tek tek uğranılması bu riskleri daha da artırmaktadır. Nitekim veteriner hekimlerden COVID-19’a yakalananların sayısı artmış, hayatını kaybedenler olmuştur.

Bu çerçevede Türk Veteriner Hekimleri Birliği olarak söz konusu COVID-19 aşısının uygulanmasında; kamuda, özel sektörde ve mesleğini serbest olarak veterner halk sağlığı, hayvan sağlığı ve salgın döneminde en stratejik öneme sahip olan gıda sektöründe görev yapan veteriner hekim meslek gurubunun öncelikli ve riskli gurup olarak değerlendirilirek ilk etapta aşılanması, COVID-19 enfeksiyonun bulaşma riskinin azaltılmasına ve  söz konusu salgının eradikasyonuna önemli ve ciddi katkılar sağlayacaktır" 

Eroğlu, şunları kaydetti: “İlk olarak Aralık 2019'da Çin'in Wuhan kentinde bildirildiği günden itibaren COVID-19 hastalığı zoonoz yani hayvan kökenli bir hastalık olması ve halk sağlığını ciddi olarak etkilemesi nedeniyle süreç Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB) tarafından ciddiyetle takip edilmiş, toplumun bilgilendirilmesi ve mücadele sürecine katkı sağlanması amacıyla zaman zaman TVHB Bilim Kurulu ve uzman görüşleri doğrultusunda açıklamalarda bulunulmuştur. 

Bugünde gelinen süreci ve TVHB’nin konu ile ilgili görüşlerini özetleme ihtiyacı hasıl olmuştur.

Şöyle bir baktığımızda COVID-19 hastalığı ile enfekte insan sayısı tüm dünyada yirmi milyonu geçmiş ve bu hastalıktan hayatını kaybedenlerin sayısı ise 750.000’e ulaşmıştır. Hastalığının tanısında kullanılan ticari real time PZR (PCR) ve ELISA kitleri sahada başarı ile kullanılmaktadır. Birçok ülke hastalığın tedavisinde farklı metotlar ile mücadele etmektedir. Aynı zamanda hastalık hala 65 yaş üstü bireylerde yüksek ölüm ile seyretmektedir. 

COVID-19 hastalığı ile mücadele de kullanılmak üzere hala etkin antiviral ve aşı geliştirilememiş ve ticari olarak piyasaya sürülmemiştir. 9 Ağustos 2020 tarihi itibari ile Dünyada 28 adet aşı adayı klinik insan deneyleri aşamasında iken, 139 adet aşı adayı ise klinik öncesi aşamalarda yer almaktadır. 12 Ağustos 2020 tarihi itibari ile Rusya Federasyonu ise COVID-19 aşısı ürettiğini ve bunun aşının ticari olarak kullanımı iki hafta içerisinde hazır olduğunu (tartışmalıda olsa) beyan etmiştir.

Ülkemizden Ege Üniversitesi DNA aşısı, Selçuk ve Erciyes Üniversitesi inaktif aşı, Acıbadem Üniversitesi kodon deoptimized edilmiş zayıflatılmış canlı aşı, Ankara ve Erciyes Üniversitesi Adenovirüs tabanlı aşı, İzmir Biyotıp ve Genom Merkezi Rekombinant S proteini aşısı, Boğaziçi Üniversitesi Peptid aşısı, Bezmi Alem ve Ortadoğu Teknik Üniversitesi Virüs benzeri partikül aşısı, Selçuk Üniversitesi mRNA aşısı ile Dünya Sağlık Örgütü Aşı platformuna kayıt yaptırmıştır. 

Bugün ülkemizde COVID-19’a yönelik olarak gerçekleştirilen aşı ve ilaç çalışmalarında Veteriner Hekim Uzmanlar, Virologlar, Veteriner Kontrol Enstitüleri ve Veteriner Fakülteleri önemli roller üstlenmişlerdir. Yine veteriner hekimler ile beşeri hekimlerin ortak çalışmaları neticesinde anti serum geliştirme çalışmalarında da önemli bir mesafe kat edilmiştir.

Birliğimizce salgının ortaya çıktığı ilk günden itibaren COVID-19 başta olmak üzere zoonoz hastalıklarla mücadelede Tek Sağlık kavramının önemi vurgulanmıştır. Gelinen nokta itibariyle veteriner hekimler ile insan hekimlerinin hatta çevre uzmanlarının birlikte çalışmasının başarıda ne denli önemli olduğu ortaya çıkmıştır.

COVID-19‘un Çin’de ortaya çıktığı günden sonra Dünya’da ve Türkiye’de hastalığın yayılımının önlenmesine yönelik tedbirler kademeli olarak arttırılmış ve bu kapsamda alınan tedbirlerin gıda üretim, tedarik ve arzında kesintiye neden olmaması içinde de önlemler ve çalışmalar veteriner hekimlerin katkılarıyla gerçekleştirilmiştir. Bu süreçte birincil üretimden perakende satış noktasına kadar olan tüm aşamalar hayvansal gıda üretiminde kesinti yaşanmaması ve sürdürülebilir bir hayvancılık için aktif ve canlı tutulmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda da veteriner hekimler ülke hayvancılığı açısından sahada faaliyetlerini büyük bir özveriyle devam etmişlerdir.

İçinden geçtiğimiz bu zorlu süreçte COVID-19’un evcil hayvanlardan insanlara geçebildiği yönündeki asılsız ve gerçek dışı bilgiler nedeniyle insanların pet hayvanlarını sokağa terk ettiği ile ilgili bilgiler ortaya çıkmıştır. Ancak kedi ve köpek gibi evcil hayvanların hastalığın bulaşmasında rol oynadığına dair bir kanıt bulunmamaktadır.

Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü’nün (OIE) de görüşü kedi ve köpek gibi evcil hayvanların hastalığı bulaştırmada rol oynamadığı şeklindedir.

Elde edilen bilgilere göre çeşitli ülkelerden az sayıda köpek, kedi, aslan, kaplan, vizondan COVID-19 etkeni virüs tespit edildiği rapor edilmiştir. Etken tespit edilen evcil hayvanlarda bulaşmanın büyük oranda insandan hayvana doğru olduğu resmi makamlarca rapor edilmiştir.

Yine son günlerde Çin’e Brezilya’dan ithal edilen tavuk kanatlarında COVID-19 etkeni virüs tespit edildiği yönündeki haberlerin basına yansıması üzerine konuya ilişkin Birliğimizce açıklama yapma ihtiyacı duyulmuştur. Mart ayının başında gerçekleştirdiğimiz basın açıklamasında da belirttiğimiz gibi, gıdalar bir cisim olarak düşünüldüğünde hastalık taşıyan bir kişi hijyen şartlarına uymadığında gıdaya veya gıda ambalajına etkeni bulaştırması söz konusu olabilecektir. Yapılan değerlendirmeler bu vakada da etkenin tavuk kanatlarına işleme veya taşımada görevli personelden geçmiş olabileceği yönündedir. Zira tavukların COVID-19 etkeni virüse duyarlı olmadıkları ve rezervuarı olmadığı bilimsel çalışmalarla ortaya konmuştur.

Ancak özellikle kesimhaneler gibi kalabalık çalışma ortamlarında COVID-19’un çalışanlar arasında yayılması söz konusudur. Bu durum gıda güvenliği riski oluşturabileceği gibi hastalığın personel arasında yayılması neticesinde işgücü kayıplarına ve üretimde aksamalara neden olabilecektir.

Uluslararası kuruluşların ve uzmanların yaptığı açıklamalar COVID-19’un insandan insana damlacık yolu ile bulaşan bir solunum sistemi hastalığı olduğu ve gıda tüketimi yoluyla bulaşmadığı yönündedir. 

Birliğimiz Bilim Kurulu tarafından, bu süreçte özellikle hayvansal gıdalar ile ilgili olarak ilave bir halk sağlığı riskinin olmadığı, bu nedenle genel gıda hijyeni tedbirlerinin uygulanmasının yeterli olduğu belirtilmektedir. 

• Öncelikle hayvansal gıdalara temas öncesi ve sonrasında eller ve temas eden cisimler iyice yıkanmalıdır. 

• Çapraz bulaşmaların önlenmesi için, çiğ tüketilecek gıdalar ile pişirildikten sonra tüketilecek gıdaların hazırlanmasında farklı kesme tahtası, bıçak ve kap gibi mutfak gereçleri kullanılmalıdır. 

• Hayvansal gıdaların iyice pişirildikten sonra tüketilmelidir.

Ülkemizde ilk COVID-19 vakasının tespit edildiği 11 Mart 2020’den itibaren çok ciddi tedbirler alınmış ve COVID-19 ile mücadelede önemli kazanımlar elde edilmiştir. Ancak son günlerde yeni vaka sayılarındaki artış endişe vericidir. Toplumun büyük bölümünde fiziki mesafe, maske kullanımı ve el temizliği bilinci istenilen seviyeye ulaşamamıştır. 

Ödenen bedellerin karşılıksız kalmaması, gıda arzında sıkıntı yaşanmaması, okulların Eylül ayında açılması, işletmelerin yeniden kapanmaması, insanımızın işsiz kalmaması, ekonomimizin daha fazla yara almaması, yoğun bakımların dolup taşmaması, yaşlı ve kronik hastalığı olanların bu mücadeleye yenik düşmemesi için COVID-19 tedbirlerine ciddiyetle uyulması gerekmektedir. Bu kapsamda gıda satan her türlü işletmeye büyük sorumluluk düşmektedir. Zira her türlü ihtiyaç ertelenebilmekte ancak gıda ve su tüketiminden vazgeçilememektedir. Dolayısıyla kesimhaneden fabrikaya, büfeden restorana, marketten pastaneye, her türlü gıda üreten, işleyen ve satan işletmelere büyük sorumluluk düşmektedir. Bu sorumluluk gıda güvenliğinin sağlanmasının yanı sıra personel ve müşterilerin sağlığının korunması ve toplumda COVID-19 tedbirlerinin yaygınlaşması açısından büyük önem taşımaktadır. 

Koronavirüs hastalığının özellikle ülkemizde Mart ayının başlarında etkisini göstermiş olması nedeniyle bu yıl birinci üretim olarak adlandırdığımız çiftlikte ve ahırda bir sıkıntı yaşanmamıştır. Ancak ihracatta yaşanan sıkıntılar ve girdi maliyetlerinin artması ve bakım döneminde işçi teminindeki sıkıntılar bu süreçte gıda arzını tehdit eden en önemli unsur olmuştur. Ancak önümüzdeki süreçte gıda üretim ve pazarlama zinciri için daha hazırlıklı olunması gerekmektedir. Zira COVID-19’un Eylül-Ekim ayından sonra da etkisini sürdürebileceği öngörülmektedir.

TVHB olarak diyoruz ki; Güvenli aşı ve antiviral tedaviler bulunana kadar COVID-19 hastalığı ile sürdürülebilir ve disiplinli mücadele hala en öncelikli konudur. Bu nedenle Tek Sağlık kavramı hayata geçirilmeli, multidisipliner bir çalışma ile hastalıkla etkin mücadeleye devam edilirken vatandaşlarımızın da alınan tedbirlere hassasiyetle uymaları gerekmektedir.

Karantinaya alınan personeller arasında bulunan Veteriner Hekim İ.Ç.'nin de yapılan Covid-19 testi pozitif çıktı. İ.Ç.'nin, Zafer Mahallesi'ndeki evine bugün öğlen saatlerinde gelen özel kıyafetli ve donanımlı sağlık ekibi, veteriner hekimi ambulansa alarak Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne götürdü.

VİRÜSÜ KUŞADASI'NDA TATİLDE KAPTIĞI SANILIYOR

Veteriner İ.Ç.'nin 30 Haziran 2020 tarihinde bir hafta izne ayrılarak, Kuşadası ilçesine tatile gittiği 7 Temmuz tarihinde ise mesaiye başladığı bildirildi. İ.Ç.'nin baş ve karın ağrısından şikayet ettiği ancak önemsemediği için hastaneye gitmediği öğrenildi. 10 Temmuz'da koronavirüs tespit edilen diğer veteriner M.G.'nin ise virüsü tatilden dönen İ.Ç.'den kaptığı tahmin ediliyor.

"Toplumu yanlış yönlendiriyorlar"

İşin ehli olmayanların yaptıkları bu tür açıklamalarla toplumu tehlikeye attığını ve yanlış yönlendirdiğini vurgulayan Kılıç, Kovid-19’un insandan hayvana ve hayvandan tekrar insana bulaştığı yönündeki iddialar bilimsel olarak destekleyen hiçbir veriye sahip olmadıklarını vurguladı.

Bazı çevre veya kişilerin konuyu abarttığını belirten Kılıç, "Eğer gerçekten Kovid-19 insandan hayvana veya hayvandan insana tekrar bulaşmış olsaydı, insanların enfeksiyon taşıdığı mekanlarda yaşayan hayvanlarda da bu hastalığın görülmesi ve hasta insan sayısının çok daha fazla olması gerekirdi." diye konuştu.

Bu tür "yanlış bir algının" doğurabileceği sonuçlara değinen Kılıç, “Bu tür iddiaların doğru olarak algılanması durumunda insanlar evlerinde baktıkları veya yetiştirdikleri hayvanı bırakmak durumunda kalacaktır. Bu yüz milyonlarca hayvanı etkileyecektir. Kimsenin böyle bir zemin hazırlamaya hakkı yok.” İfadelerini kullandı.

Yunus Kılıç, kendisinin de bir veteriner hekim ve akademisyen olduğuna dikkati çekerek, hayvanlarda korona ailesinden başka virüslerin görüldüğünü, bunun bilindiğini ancak bunun Kovid-19’la aynı virüs olmadığını söyledi.

"Hayvandan insana bulaştığına dair bilimsel bir veri yok”

Kovid-19’un hayvanlardan insana bulaştığına dair bir vakanın olmadığını kaydeden Kılıç, Çin’in Vuhan kentindeki vakanın istisna bir durum olduğunu belirtti.

Vuhan’daki olayın da henüz netleşmediğine dikkati çeken Kılıç, "Vuhan’da virüsün hayvandan insana bulaştığına dair vakada da insanlara hangi hayvan veya araçlarla bulaştığına dair kesin bilimsel verilere dayanan bir bilgi yok. Virüsün yılan veya yarasadan bulaştığına dair iddialar var. Vuhan’daki vaka bile tam net değil iken kalkıp 'Virüs hayvanlardan insanlara geçebilir. Bu yüzden hayvanlara dikkat etmek gerekir' diye bir algı oluşturmak doğru değil." bilgisini paylaştı.

Dünyada yapılmakta olan Kovid-19 testlerinin bile yüzde 50 civarında doğru sonuçlar verdiğine işaret eden Kılıç, şunları kaydetti:

"Bu testlerin kim tarafından yapıldığı, ne kadar bilimsel olduğu, hangi sağlam verilere dayandığı şüpheliyken bu tür değerlendirmelere gerçekten anlam vermek mümkün değil. Bilim ahlakı, verilere dayanarak konuşmayı gerektiriyor. Hiçbir bilimsel veri olmadan toplumu hayvanlardan uzaklaştırmaya yönelik iddialar akıl dışıdır."

Yunus Kılıç, vatandaşlarımızın evlerinde besledikleri hayvanlardan Kovid-19 virüsünü kapma korku ve endişesine neden olacak bir durumun söz konusu olmadığına işaret etti.

Hayvanların da insanlar gibi zemin, eşya, kapı kolu, alet ve araçlara temas ederek Kovid-19 virüsünü üzerinde taşıyabileceğini ancak bu riske ayrı bir anlam verilmesinin yanlış olacağını belirten Kılıç, "Neticede hayvanlar da dışarda geziyor, riskin olduğu yüzeylere ve kapılara temas ediyor. Bu yönüyle evde baktığımız hayvanların temizliğine dikkat etmemiz gerekir. Dolayısıyla hayvanlarla olan temasımızı koruyucu tedbir olarak değerlendirebiliriz. Bu durum virüsün mutasyona uğrayarak insanlardan hayvana ve tekrar hayvanlardan insana bulaştığı anlamına gelmiyor." diye konuştu.

Daha önce ortaya çıkan kuş gribini anımsatan Kılıç, kanatlı hayvanlarda görülen ve insana bulaşma özelliği olan bir virüs olduğunu, ancak Kovid-19’un böyle bir virüs olmadığını vurguladı.

Vatandaşların işin ehli olan ve bilim insanlarının açıklamalarını dikkate alması gerektiğini kaydeden Kılıç, içinde veterinerlerin de olduğu çok sayıda akademisyen ve alanında uzman kişilerin Kovid-19 virüsüne karşı aşı ve ilaç geliştirme çalışmalarını yürüttüğünü de sözlerine ekledi.

Eroğlu, gönderdiği yazıda şunları kaydetti:

"Hayvanlarda Antiparaziter olarak kullanılan “ivermectin” etken maddesi içeren ilaçların, coronavirus tedavisinde etkili olduğu yönünde sosyal medyada birtakım bilgiler yer almıştır. Ancak; bu konuda kesinleşmiş herhangi bir bilgi veya bilimsel bir araştırma bulunmadığı gibi Sağlık Bakanlığı ve Dünya Sağlık Örgütü de bu konuda iddiaları teyit edici bir açıklama yapmamıştır.

Sosyal medyada yer alan bu bilgiler sonrasında, bazı eczaneler ile beşeri hekimlerin, veteriner hekim muayenehanelerinden “ivermectin” içeren ilaç talebinde bulunduğu yönünde bilgiler alınmaktadır.

Bilindiği gibi, veteriner tıbbi ürünlerin perakende satışları veteriner hekim muayenehane, poliklinik ve hayvan hastanelerinde yapılabilmektedir. Ancak; bu satışlar, reçete karşılığı ve hayvanların tedavisinde kullanılması için yapılmak zorundadır. Aksi durumlarda ise ağır para cezaları ve mesleki yasal yaptırımlar uygulanmaktadır. Bunun yanında, insanlarda kullanım izni olmayan bir ilacın gayri resmi olarak insanlarda kullanılması ciddi bir yasal sorumluluk doğuracaktır.

Bu nedenle, yasal prosedür dışında, talep edilen bu ve benzeri ilaçların kesinlikle karşılanmaması ve Oda Başkanlığınıza kayıtlı klinisyen veteriner hekimlerin uyarılması hususunda;

Gereğini önemle rica ederim"

Diğer yandan Euronews'te, Avustralyalı bilim insanları parazit öldürücü tablet Ivermectin'in laboratuvar ortamında Covid 19 virüsünü 48 saat içerisinde öldürdüğünü açıkladı şeklinde bir haber yayınlandı. Haberde, "ABD Gıda ve İlaç Dairesi'nin (FDA) de onayını alan Ivermectin, daha önce AIDS, dengue ateşi ve grip gibi virüs kaynaklı hastalıkların tedavisinde kullanılıyordu" denildi.

Söz konusu haber şöyle:

"Melbourne şehrindeki Monash Üniversitesi'nde görevli araştırma görevlilerinin laboratuvar ortamında yaptığı testlere göre bir doz Ivermectin, koronavirüsün hücreler içerisinde büyümesini engelliyor. Üniversitenin Biyokimya Keşif Enstitüsü Başkanı Dr Kylie Wagstaff yaptığı açıklamada, "Yaptığımız deneylerde bir doz ilaç (Ivermectin) 24 saat içerisinde Covid 19'a ait RNA virüslerini büyük ölçüde azaltıyor ve 48 saatte de tamamen yok ediyor." diye konuştu.

Doktor Wagstaff: Ivermectin etkili ancak koronavirüse karşı aşı bulmak şart

Şu anda tüm dünyaya yayılan koronavirüse karşı yüzde 100 etkili olan bir ilacın bulunmadığını belirten Wagstaff, "Bu ilaç zaten dünyanın birçok ülkesinde mevcut. Bu sebeple hastalara şimdilik yardımcı olacaktır. Ancak kesin bir tedavi için Covid 19'a karşı aşının bulunması gerekiyor." diye de sözlerine ekledi.

Monash Üniversitesi'nde koronavirüse karşı etkili olabilecek bir ilacın bulunması içinse klinik çalışmaların devam ettiği belirtildi. Üniversitenin çalışmalarını Peter Doherty Enstitüsü ile birlikte yürüttüğü ifade edildi.

İlk kez Çin'in Vuhan kentinde ortaya çıkan ve hızla tüm dünyaya yayılan koronavirüs sebebiyle 5 Nisan 2020 itibariyle 1.2 milyonu aşkın kişi enfekte olurken, 66 bini aşkın kişi de hayatını kaybetti. Dünya Sağlık Örgütü'nün açıklamalarına göre yüzde 21 öldürme oranına sahip salgına karşı yürütülen aşı çalışmalarının kesin sonuç vermesi için en az 12 ila 18 süre gerekiyor.

Ivermectin nedir? Hangi hastalıklar için kullanılıyor?

İvermektin, genel olarak köpekleri parazitlerden korumanın yanı sıra birçok parazit istilasının tedavisinde kullanılan bir ilaç. Bu hastalıklar arasında baş biti, uyuz, nehir körlüğü, strongiloidiazis, trikuriazis, askariazis ve lenfatik filariasis de bulunuyor. Dış istilalar için ağızdan alınabilir veya cilde uygulanabilir. Bunun yanında virüs kaynaklı AIDS (HIV virüsü), grip, dengue ateşi gibi hastalıların tedavisinde de kullanılıyor.

Hormonların gece saatlerinde değişiklik göstererek, ağrı eşiğinin değiştiğini ve damarların genişlediğini ve bu sebepten diş ağrılarının gece saatlerinde daha da artabileceğini belirten Dt. Kökdemir, gece başlayan ağrılarla ilgili önerilerde bulundu.

Dişlerin üzerinde ve arasında kalan gıda artıkları diş fırçası ve diş ipi ile temizlenebilir.

Ağrıyan dişin üzerine herhangi bir ağrı kesici ilaç ve alkol gibi solüsyonların uygulanmaması gerekir. Kimyasal yapıları nedeniyle bu gibi ilaçlar diş etinde ve çevre yumuşak dokularda tahrişe neden olabilir. Bu da diş ağrısının yanında ikinci bir ağrının oluşmasına yol açar.

Eğer iltihap nedeniyle yüzde şişlik varsa o bölgeye soğuk uygulama yapılabilir.

Diş hekimine ulaşana kadar ağrı kesici alınarak ağrı önlenebilir.

Dt. Pertev Kökdemir, bu gibi müdahalelerin geçici çözümler olduğunu, derin çürüklere müdahalelerin gecikmesi durumunda dişin kurtarılamama ihtimalinin doğabileceğini tüm bu sebeplerden diş hekimine gidilmesi gerektiğini önemle vurguladı.

83 ÜLKEDE 12 MİLYONDAN FAZLA KUTU

Salmonella bakterisi içerdiği gerekçesiyle toplatma kararı alınan bebek mamalarının 83 ülkede satılmış olabileceğini bildiren Besnier, 12 milyon kutudan fazla bebek maması ya da süt tozunun bakterili olabileceğini, dağıtıcı firmalara ayırt etmeksizin tüm ürünlerin toplatılması talimatının verildiğini kaydetti.

Lactalis İcra Kurulu Başkanı Emmanuel Besnier, skandaldan etkilenen ailelere tazminat ödeneceğini de vurguladı.

BAKTERİ BULAŞMASI KAMUOYUNA GEÇ DUYURULDU

Salmonella bakterisinin ilk kez bebek maması ve süt tozunda dünyanın önde gelen üretici firmalarından Lactalis grubuna ait Fransa'nın kuzeybatısındaki Craon kasabasında bulunan fabrikada Ağustos 2017'de tespit edildiği, ancak bu bilginin Aralık ayında kamuoyuna açıklandığı ortaya çıkmıştı.

Fransa'da 35 bebek bakterili mama nedeniyle tedavi altına alınırken, İspanya ve Yunanistan'da da benzer vakaların yaşandığı belirtilmişti.

Son olarak bakterili mama skandalı ile gündeme gelen Lactalis Grubu, 2015'te Yıldız Holding'den Ülker İçim markalı sütlerin üreticisi, Türkiye ve bölgenin en büyük süt işleme tesisinin sahibi olan Ak Gıda hisselerinin yüzde 80'ini satın almıştı.

Op. Dr. Kaplan Baha Temizgönül, yapılan araştırmalarda çocukların, anne ve babalarından gördükleri yeme alışkanlıklarını sürdürdüklerini söyledi. Obez çocukların daha hızlı yediğini, daha büyük lokmalar ısırdığını, her lokmayı daha az çiğnediğini ve yemeğin sonuna doğru yeme hızının azalmadığının gözlendiğini belirtti ve şöyle konuştu: “Obez bireylerin olduğu ailelerde obezite %60-70 oranında kalıtsal olarak görülebiliyor. Ayrıca anne adaylarının doğum öncesi ve doğumdaki kilosu, hamilelikte alınan kilo miktarı, doğum sayısı, anne adayında insülin direnci, bebeğin doğum ağırlığı ve doğum sonrası bebek gelişimi bunların hepsi çocuğun ilerideki obezite riskini belirliyor. İlk 6 ay mümkün olduğunca sadece anne sütü alan ve 2 yaşına kadar ek gıdalar ve anne sütü ile beslenen bebeklerde obezite riski azalıyor. Ek gıdalara başlayan bebeklerin ise daha az yağlı yiyecekler ve daha çok sebze tüketmesinin sağlanması gerekiyor."

“Çocukları gıda yoluyla ödüllendirmek yeme bozukluğuna zemin hazırlıyor"

Çocuklarda gıda yoluyla ödüllendirmelerden kaçınmak gerektiğini belirten Op. Dr. Kaplan Baha Temizgönül, “…odanı toplarsan, ödevini yaparsan istediğini yiyebilirsin" gibi cümlelerin çocuklarda; yemek ile ödül arasında psikolojik bir bağ kurmasına sebep olduğunu söyledi. Bu durumun ilerleyen yaşlarda yeme bozukluklarına zemin hazırladığına değindi. Bunların yanı sıra yüksek kalorili gıdaların yasaklanmasının çocuklarda, tokluk sinyali algısını azalttığını gösteren çalışmalarında bulunduğunu söyledi ve şöyle konuştu: “Belirli gıdaların yasaklandığı çocuklar, o gıdaları tüketirken tabiri caizse doymak bilmiyorlar. Özellikle kız çocukları yemek konusunda yasaklandıklarında abur cubura daha fazla yöneldikleri gözlenmiş. Çocuklarda meyve ve sebze tüketimini artırmanın en etkili yolu evde ebeveynlerin kendilerinin dengeli beslenerek çocuklara örnek olmalarıdır. Çocuklarımıza verdiğimiz yüksek kalorili ve damak tadı zengin olan gıdalar yerine benzer damak tadında olan ve kalorisi daha az olan gıdaları tercih ederek olumlu bir değişime başlayabiliriz."

“Obezite cerrahisi yaşı, ergenlik çağına kadar geriledi"

Aşırı şişmanlık ve obezitenin çocuklarda metabolik hastalıklara neden olduğunu belirten Op. Dr. Kaplan Baha Temizgönül, kalp hastalıkları (özellikle yüksek tansiyon), şeker direnci ve Tip 2, şeker hastalığı, karaciğer yağlanması, uyku apnesi, polikistik over hastalığı,
depresyon gibi birçok hastalığın sebebi olduğunu söyledi. Obezitenin gittikçe yaygınlaşması ile birlikte tüp mide ameliyatları gibi obezite cerrahisi daha genç yaş gruplarında uygulanmaya başladığını sözlerine ekledi.

TARIMDANHABER